Her şeyi olduğu gibi interneti de rasyonel kullanmak büyük önem taşıyor. Kimimizin işinde ya da hobi olarak değerlendirdiği internet kimilerinde ise alkol gibi bağımlılık yapabiliyor. Konuyla ilgili merak edilen soruları, 2000 yılından beri ‘Bağımlılık Dergisi’ genel yayın yönetmen yardımcılığı görevini sürdüren ve bugünlerde bağımlılık konusunda birikimlerini aktardığı kapsamlı bir eğitim ve bilgilendirme amaçlı kitap çalışması gerçekleştiren Psikiyari Uzmanı Doç. Dr. Ömer Ayhan Kalyoncu’ya sorduk.
turk-internet.com : İnternetin neden olduğu belli başlı rahatsızlıklar nelerdir?
Doç.Dr.Ayhan Kalyoncu: Alkol veya madde bağımlılığının en büyük sonucu içerdiği tıbbi rahatsızlıklardır; mesela alkolizm yüzünden karaciğerin sirozu gibi veya kokain kullanımı yüzünden felç oluşmasının artırılan riski gibi.
Yine de, Internet bağımlılığı sonucu fiziksel risk faktörleri olarak alkol ve madde bağımlılığı ile kıyaslandığında göreceli olarak minimal, lakin göze çarpacak boyuttadır. İnternet bağımlılığını tanımlarken tek kriter ekran başında geçirilen zaman olmasa da, genellikle bağımlı kullanıcılar tek oturumu yirmi saate kadar çıkabilecek şekilde ortalama haftada kırk ile seksen saate arasında internet kullanabilirler. Böyle aşırı kullanımı sürdürürken gece geç saatte internete bağlanmalarından dolayı uyku düzenleri bozulur. Hasta ertesi gün okula, işe gitmek için sabah altıda kalkacak olmasına rağmen normal uyku saatini geçirip gece iki, üç, dört gibi saatlere kadar uyanık kalır. Bazı kullanıcılar daha fazla uyanık kalabilmek için aşırı kahve içimi ve hatta kafein hapları kullanırlar. Bu denli uyku bozulmaları aşırı yorgunluklara sebep olur ve bu da akademik ve mesleki çalışmaları zayıflatabilir, bağışıklık sistemini çökertebilir ve kişinin hastalıklara daha dayanıksız olmasına sebep olabilir.
Buna ek olarak, hareketsiz olarak uzamış bilgisayar kullanımının egzersiz yapmayı azalttığında dolayı el bileklerinde oluşan karpal tünel sendromuna, sırt ağrısına ve ya göz ağrısına sebep olabilir. Ayrıca aşırı internet kullanımının sonucunda ailesel sorunlar, akademik ve mesleki bozulmalar ortaya çıkabilir.
turk-internet.com : İnternette çok fazla vakit geçiren kişilerde ne gibi ortak davranış bozuklukları görülüyor? Bunlardan nasıl korunulabilir?
Ayhan Kalyoncu : Internet bağımlılığının sebep olmuş olduğu problemlerin üstü, günümüzdeki internet kullanımının popülaritesi ve ileri düzeydeki faydaları sebebiyle kapatılmaktadır. İnternet kullanıcılarına uygulanan anketlerde katılanların yüzde 53’ünde ciddi ilişki, akademik ve mesleki problemlerinin olduğu saptanmıştır.
turk-internet.com : Aileler, daha çok nelere dikkat etmeliler? Hangi yaşlar daha riskli? Neden?
Ayhan Kalyoncu : İnternet bağımlılığı her yaş grubu için risk teşkil etmektedir. Ancak özellikle gelişme dönemindeki çocukların aşırı internet kullanımı sosyal ilişkilerde yetersizliğe sebep olabileceği gibi gereksiz bir hayal dünyasına hapis olmaları nedeniyle yaşam performanslarını düşürebilir.
turk-internet.com : Geçtiğimiz günlerde bir adamın, vaktinin çoğunu bilgisayar başında geçirmesi üzerine eşinin boşanma davası açtığı şeklinde bir haber vardı. Adam, kendisiyle röportaj yapan muhabire bile dönüp bakmıyordu. Bu nasıl bir şey?
Ayhan Kalyoncu : Evliliklerin, flörtlerin, ebeveyn-çocuk ilişkilerinin ve yakın arkadaşlıkların, “Net manyaklıkları” yüzünden ciddi sekteye uğradığını görüyoruz. belirtilmiştir. Bu kişiler zamanla hayatlarındaki insanlarla daha az zaman harcayıp bilgisayar önünde daha fazla yalnız zaman harcamaktadırlar.
İnternet kullanımının en çok evlilikleri etkilediği görülmektedir. Bunun sebebi olarak ise internet kullanıcısının evde sorumlulukların ve yükümlülüklerin aksatılmasının yanında, bu reddedilen sorumlulukları üstüne alan eşin, kendini “sanal dul” olarak hissetmesi gelir.
Bağımlı kullanıcılar genellikle gönülsüzce yaptıkları alışverişe gitmek, temizlik yapmak gibi günlük angarya işlerden kurtulmak için interneti kullanırlar. Bu olağan görevlerin yanında çocukların bakımı gibi önemli faaliyetler de görmezlikten gelinir. Örneğin, tedavi için başvuran bir annenin internet kullanımı o kadar artmıştı ki artık çocuklarını okuldan almak, onlara yemek hazırlamak ve onları uyutmak gibi önemli sorumluluklarını bile unutuyordu.
Kişinin sevenleri önceleri bu takıntılı internet kullanıcısının davranışlarını geçici bir evre olarak anlamlandırmaya çalışıp zamanla azalacağını umut ederler. Fakat bağımlılık yapıcı davranışlar devam ettikçe çevrimiçi geçirilen zaman ve harcanan enerji üzerine tartışmalar olur. Yinede bu eleştiriler giderek bağımlı olan internet kullanıcısı tarafından inkâr etmenin bir parçası olarak saptırılır. Bağımlıların aynı zamanda internet kullanımlarıyla ilgili soru soranlara ve internet başında geçirdikleri zamanı almaya çalışanlara karşı agresif oldukları ve öfke patlamaları yaşadıkları ve bunun genellikle internet kullanımlarını korumaya yönelik yaptıkları kanıtlanmıştır. Örneğin, “Benim, bir problemim yok”, veya “Ben, eğleniyorum, beni yalnız bırakın”, şeklinde konuşmalar bağımlıların kendilerine sorulan sorulara verdikleri yanıt olabilir. Ayrıca internet üzerinde kurulan sanal ilişkiler yüzünden boşanma olaylarında bir yükselişi görülmektedir.
Röportajın devamını Aysun Sabanlı; İç Organizasyonumuzu Yeniden Yapılandırıyoruz başlığı altında okuyabilirsiniz.
Kaynak : 