Bugün BBC haber sitesinde çıkan habere göre uzun yıllardan beri İran ile Türkiye arasında yaşanan soğukluğa bu yıl bir de “İran’daki Türk özel sektör yatırımları” ile ilgili sorunlar ekleniyor.
Habere göre “2 ülke arasında, aylardır süren “kriz çözme” görüşmeleri İran’ın TAV tarafından yapılan yeni uluslararası havaalanı, açılışından bir gün sonra güvenlik nedeniyle TAV’ın elinden alınmasıyla, bir anda kesilme noktasına gelmişti”. Türk Dışişleri sözcüsü bu olayın arkasından, TAV’ın yasal kontratının iptal edilmesinin, iki ülke ilişkilerine zarar verebileceğini açıklamıştı.
Bu problem sürerken, yeni bir gelişme oldu ve Turkcell’in İran’da Ericcson ile birlikte yeni bir mobil telefon sistemi kurmasına yönelik kontratının da parlamento onayına sunulması gündeme geldi. Turkcell İran’da 3 milyar $’lık lisans kazanarak ve İran’ın 2.büyük mobil operatörünü işletme hakkını almıştı. Ancak Parlamento kararına göre yabancı yatırımcıya en fazla % 49 verilecek. Oysa Turkcell-Ericcson ortaklığı, İran’da % 70’i hedefliyorlardı.
Yeni seçilen Parlamento’nun yabancı yatırımları onaylama talebi, tam da Başkan Muhammed Hatemi’nin Türkiye ziyareti öncesi ortaya çıktı ve Hatemi’nin ziyaretini iptal etmesine neden oldu. Buna göre yeni seçilen parlamentodaki muhafazakarlar, geçen hafta meclisten bir karar geçirdiler. Bu karar hükümetin tüm yabancı şirketlerle yaptığı kontratların meclisten onay alması zorunluluğunu getiriyor. Kanun halen tartışılıyor. Bizzat Hatemi de bu kanunun ülkeye yabancı sermaye girişini engelleyeceği uyarısında bulundu. Aynı görüşü İran Planlama Kurumu’nun başkanı da, ekonomi açısından dile getirdi.
Meclis, yabancı yatırımcıların anlaşmalarını onaylamak için kendisine 3 ay süre verdi. Türk yatırımları, İran deviriminden bu yana ülkeye giren en büyük rakamlı yatırımlar olarak telafuz ediliyor.
Iran bugünlerde, ihracat-tabanlı ekonominin gereksinimleri ile serbest ekonomiden hoşlanmayan muhafazakarların tepkilerinin çelişkisini yaşıyor. Hem İran, hem de Türkiye Ekonomik İşbirliği Örgütünün ve İslam Konferansı Örgütünün üyeleri. Her 2 ülkenin başkanları aradaki bağların güçlenmesini istiyor ama hem dış hem de iç etkenler nedeniyle sorun yaşanıyor.
Kaynak : 