Linux temelli bir işletim sistemi olan Pardus, tam ve düzgün Türkçe desteği yanında, kurulum ve kullanım kolaylığı açısından önemli yenilikler barındırıyor. Seçkin bir yazılımcı ekibi tarafından geliştirilen ve yenilikçi teknolojilerle donatılan Pardus’un küresel Linux camiasında da geniş yankı uyandırması bekleniyor.
Özgür Yazılım Yaklaşımıyla Geliştirildi
Pardus’un ilk kararlı sürümü hakkında bilgi veren Pardus Geliştiricisi Doç. Dr. Erkan Tekman, Pardus’u özgür yazılım yaklaşımıyla ve açık kaynak kodlu olarak geliştirdiklerini söyledi. Tekman, Pardus’un kısaca “GPL” olarak adlandırılan Genel Kamu Lisansı ile özgürce dağıtılacağını bildirdi. Tekman, Pardus üzerinde ilk çalışmaların ulusal bir işletim sisteminin gerekliliğinin görülmesi üzerine 2003 yılı sonunda başlatıldığını, 2004 sonbaharında ise plan ve tasarım aşamalarından uygulama aşamasına geçildiğini belirtti.
Tekman, açık kaynak kodlu yazılımların kapalı ve sahipli yazılımlara göre birçok üstünlüğü bulunduğunu da ekleyerek şunları söyledi:
Bunların başında güvenlik geliyor. Açık kaynak kodlu yazılımlar, geliştirilme sürecinden kullanılma aşamasına kadar on binlerce göz tarafından denetleniyor. Kötü niyetli bir programcı ya da kuruluş tarafından yerleştirilebilecek bir kod parçasının böyle bir ortamda gizlenmesi mümkün değil. Ayrıca, kaynağın açık olması nedeniyle olası güvenlik açıkları hızla yamanabiliyor. Yazılımın büyük bir programcı kitlesi tarafından denetlenmesi ve incelenmesi, o yazılıma kararlılık anlamında da büyük katkı sağlıyor. Kaynak kodunun isteğe ve gereksinime göre özgürce değiştirilip yeni amaçlara hizmet edecek şekilde uyarlanması da yazılıma benzersiz bir esneklik kazandırıyor. Küresel Linux camiası tarafından bir nevi imece usulü ile üretilen işletim sistemi, gerek lisanslama yöntemi ve gerekse bakım ve yönetim kolaylığı ile toplam bilgisayar edinme ve sahip olma maliyetinde önemli tasarruf sağlıyor.
Tekman’ın bildirdiğine göre halen, Türkçe desteği olanlar da dahil, 300 civarında Linux dağıtımı bulunuyor. Ancak Pardus, kullanıcılara tam ve düzgün Türkçe desteği sunmasıyla diğer bütün Linux dağıtımlarından ayrılıyor. Yeni işletim sistemi, Türkçe Doğal Dil İşleme Kütüphanesi ve Yazım Denetimi Eklentisi Zemberek sayesinde, ofis uygulamalarında ve pek çok masaüstü programında eksiksiz Türkçe sözlük ve yazım denetimi desteği veriyor.
Tekman, Pardus’un diğer özellikleri hakkında da şu bilgileri verdi:
Sistemde kurulu yazılımların birbirleriyle uyumlu çalışmasını sağlayacak olan bir yapılandırma yöneticimiz var. Bu uygulamaya ÇOMAR adını verdik. Pardus’un paket yönetim sistemine ise PiSi dedik. ÇOMAR ve PiSi, büyük küçük hiçbir Linux dağıtımı tarafından ele alınmaya cesaret edilememiş iki önemli problemi özgün yöntemlerle ve son derece akıllıca çözüyor. ÇOMAR ve PiSi’nin küresel Linux camiası ile GPL lisansı kullanılarak paylaşılmasını TÜBİTAK’tan ilk özgür yazılım ihracatı olarak ilan edebiliriz.
Pardus’un kurulumunda birçok popüler özgür yazılım da bilgisayara yükleniyor. Bunlar arasında Firefox İnternet tarayıcısı, OpenOffice.org ofis paketi en bilinenleri. Bununla birlikte Pardus 1.0 CD’sinde İnternet araçlarından oyunlara, çokluortam oynatıcılarından kişisel bilgi yöneticilerine kadar bir masaüstü kullanıcısının tüm ihtiyaçlarına cevap verebilecek onlarca özgür uygulama yüklü olarak geliyor.
Pardus’un yaygınlaşmasıyla Türkiye’nin yazılım ithalatında önemli tasarruf elde edilmesi, yazılım maliyetlerinin azalmasına bağlı olarak donanım satışlarında ve bilgisayarlaşma oranında artış görülmesi, e-dönüşüm ve bilgi toplumu olma sürecinin hızlanması bekleniyor. Pardus’un dünyaya açılmasıyla da, uluslararası bilişim platformunda Türkiye’nin kendine sağlam bir yer edineceğine inanılıyor.
www.uludag.org.tr
Pardus, Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu (TÜBİTAK) Ulusal Elektronik ve Kriptoloji Araştırma Enstitüsü (UEKAE) bünyesinde yürütülen Ulusal Dağıtım projesi kapsamında geliştirilmiş, Linux temelli, ulusal işletim sistemidir. Pardus altyapısı, mevcut Linux dağıtımlarından ve rakip diğer işletim sistemlerinden daha kolay kurulabilecek ve kullanılabilecek şekilde görev temelli ve insan merkezli bir yaklaşımla tasarlanmış, maksimum esneklik ve performansı bir arada sunabilecek modüler bir yapıda oluşturulmuştur. Pardus Genel Kamu Lisansı (GPL) ile özgürce dağıtılmakta ve kullanılmaktadır.
TÜBİTAK UEKAE, bilgi güvenliği, haberleşme ve ileri elektronik alanlarında yeni teknolojilerin ve milli ürünlerin geliştirilmesine öncülük eden bir araştırma enstitüsüdür. 30 yılı aşkın deneyimi ile UEKAE, ulusal teknolojik bağımsızlığımızı sağlamayı başarmıştır. UEKAE bünyesinde, Kriptoanaliz Merkezi, Yazılım Donanım Ortak Kriter Test Merkezi, Tempest Test Merkezi, Akustik Test Merkezi, Ürün Geliştirme, Elektronik Harp, Mikroelektronik, Optoelektronik birimleri ve kamu çalışanlarına e-imza sertifikaları sağlayan Kamu Sertifikasyon Merkezi bulunmaktadır. UEKAE, özel ve kamu sektörlerinden kuruluşlarla yürüttüğü projelerle ve üniversitelerin de katılımı ile evrensel bilime katkıda bulunmaktadır.
Kaynak : 