Türk Telekom’un Devrine Yeni İptal Davası

Türk Telekom personel konuları bütün sıcaklığı ve hızıyla sürerken, ilginç bir gelişme oldu ve Elektrik Mühendisleri Odası “kamuoyu denetiminden kaçırıldığı önesürülen imtiyaz sözleşmesinin yürütmesinin durdurulması ve iptali istemiyle” dün (16.01.2006) Danıştay’a dava açtı.

Elektrik Mühendisleri Odası’ndan yapılan açıklama şu şekilde;

Oger Telecoms şirketinin, Türk Telekom’un altyapısının imtiyaz süresi sonunda kamuya devredilmesini engellemeye yönelik olarak imtiyaz sözleşmesine şerh koyması, ne hukuki açıdan ne de kamu hizmetinin gereği olarak yapılan imtiyaz sözleşmesiyle bağdaşmamaktadır.

406 sayılı Telgraf ve Telefon Kanunu’nun 2-b maddesinde, Türk Telekom’un altyapı mülkiyetinin görev sözleşmesi süresinin bitiminde de Türk Telekom’da kalacağı ifade edilmektedir. Görev sözleşmesinin, özel bir şirkete Türk Telekom’un yüzde 55’inin devredilmesiyle imtiyaz sözleşmesine dönüştürülmüş olduğu ve yasa koyucunun söz konusu hükmü Türk Telekom’un kamu şirketi olduğu dönemde getirdiği gerçeği gözardı edilerek, bu hüküm korunmaya çalışılmaktadır. Böylece Oger Telecoms’un mülkiyeti devretmemek için imtiyaz sözleşmesine koyduğu şerhe yasal dayanak sağlanmasının amaçlandığı ortaya çıkmıştır. Nitekim TBMM’de bulunan Elektronik Haberleşme Yasa Tasarısı ile 406 sayılı yasanın pek çok maddesi yürürlükten kaldırılırken, Türk Telekom’un altyapı mülkiyetinin görev sözleşmesi bitiminde de Türk Telekom’da kalacağına ilişkin hüküm korunmak istenmektedir. Türk Telekom’un özelleştirilerek, kamu payının yüzde 50’nin altına düşürülmesinden sonra mülkiyetin özel şirkete devri anlamına gelecek bir uygulamaya yol açacak bu yasa maddesi Anayasa’ya aykırılık oluşturmaktadır.

Elektrik Mühendisleri Odası olarak Oger Telecoms’un hukuka aykırı şerhini ve mevcut yasadaki mülkiyetin görev sözleşmesi bitiminde de Türk Telekom’a ait olacağına ilişkin yasa maddesinin Anayasa’ya aykırılık oluşturması nedeniyle açtığımız davaya ilişkin dilekçemizde, temel olarak gündeme getirdiğimiz hukuka aykırılık gerekçeleri şöyle yer almaktadır:

• Kamuoyunun denetimine açık olmayan bu sözleşmeyle ilgili toplumda yoğun kuşkular oluşmuştur. Türk Telekom’un devrine yönelik tüm işlemler ve hissedarlar sözleşmesi basına açık bir toplantıda imzalanmışken, hissedarlar sözleşmesiyle aynı gün gerçekleştirilen imtiyaz sözleşmesinin imzalanması ise basına kapalı bir toplantıda yapılmıştır.
• İmtiyaz sözleşmesi taslağında, “Sözleşmenin Türk Telekom’la yenilenmemesi halinde sözleşme 406 sayılı Kanun’un ilgili hükümleri ve diğer mevzuat çerçevesinde sonlandırılarak, gerekli her türlü işlem bu çerçevede yapılır, kamu hizmetinin kesintisiz ve gereğince yürütülmesi için Kurumca gerekli tedbirler alınır” ifadesiyle yetinilmiş, imtiyazın gereği olan mülkiyetin kamuya ait olma koşulu herhangi bir güvence altına alınmamıştır. Altyapı mülkiyetine yönelik olarak Danıştay’ın görüşü doğrultusunda gerektiği gibi bir düzenleme yapılmış olması halinde dahi, T. Telekom’un yüzde 55 hissesini devralan şirketin, imtiyaz sözleşmesinin T. Telekom’un mülkiyetine ilişkin maddesine atıfta bulunarak “hukuki haklarımız saklı kalmak kaydıyla” biçiminde şerh düştüğü basına yansımıştır.
• T. Telekom’un sahip olduğu altyapı, doğal ve sınırlı kaynaklar içerisindedir. Anayasa’nın 168. maddesi, bu tür ülke kaynaklarının Devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunacağını hükmetmektedir. Dolayısıyla, telekomünikasyon altyapısının özel bir şirkete devredilmesine yönelik hiçbir sözleşme düzenlenemeyeceği gibi imzalanan sözleşmelere bu yönde bir kayıt ve şart da konulamaz.
• Yeni bir yasal düzenleme yapıldığı halde, mevcut yasadaki görev sözleşmesinin bitiminde de mülkiyetin Türk Telekom’a ait olacağına ilişkin düzenlemenin yürürlükten kaldırılmaması, mülkiyetin özel şirkete devredileceğine yönelik açık bir yasal dayanak oluşturmaktadır. Bu nedenle, 406 sayılı Yasa’nın 2. maddesinin b bendinin 3. cümlesinde yer alan “Türk Telekom’un ana telekomünikasyon şebekesi üzerinde sahip olduğu mülkiyet hakkı görev sözleşmesi süresinin bitiminden sonra da devam eder” hükmünün iptali için Anayasa Mahkemesi’ne başvurulmasını talep ediyoruz.”
  Elektrik Mühendisleri Odası olarak, Rekabet Kurulu’nun ve Bakanlar Kurulu’nun Türk Telekom’un satışına verdiği onaylara ilişkin açmış olduğumuz iki davada, halen yargı süreci devam etmektedir. Her iki davada da Danıştay İdari Dava Daireleri Genel Kurulu’na yürütmeyi durdurma talebimize ilişkin olarak itiraz başvurusu yapılmış olup, bugüne kadar olduğu gibi kamu yararı doğrultusunda sürecin takipçisi olmaya devam edeceğiz.

Hatırlanacağı üzere, imtiyaz sözleşmesinde 21 yıl sonra altyapının Telekomünikasyon Kurumu’na devri sözkonusuydu. Bu devir işlemine Anayasa Mahkemesi de dikkati çekmiş ve imzalanan anlaşmaya Oger Telecom şerh koymuştu.