16 Ekim tarihinden buyana grevde olan 25 bin 680 Telekom işçisi, Türk-İş Genel Kurulu öncesi grevin bitirileceği beklentisi içinde. Türkiye’nin en köklü sivil toplum örgütü Türk-İş, bilindiği gibi 6-9 Aralık tarihlerinde genel kurulunu yapacak ve yeni yönetimini seçecek.
“Türk Telekom Grevi ile Türk-İş Genel Kurulu’nun ne gibi bir ilişkisi olabilir?” denilebilir. Türk Medyası’nın kendi yapısal sorunları nedeniyle çalışma ilişkileri alanına soğuk bakması, habercileri de bu alana uzak durmaya yöneltti. Oysa bir grevin, sendikal alandaki gelişme ve değişimlerle doğrudan ilişkisi vardır. Mercek bilinçli biçimde yakına tutulmayınca, ayrıntılar da gözden kaçıyor.
Türk Telekom Grevi’nin bir ucunda işveren Öger Telekom, diğer ucunda Türk-İş’e bağlı Haber-İş Sendikası görünse de, bir adım arkada Hükümet ve Türk-İş’in silüetleri seçilmektedir. Hükümet, uzun süredir ilgisiz durduğu sendikal yaşamla ilgili yeni kararlar ve yeni tavırlar almak durumunda. Çalışma ilişkileri ve sendikalar sorunu, AB uyum sürecinde ertelenmiş alanlardan biridir. Hükümet’in yapmak durumunda olduğu değişikliklerin birincil muhatabı ise Türk-İş’tir ve bu 500 bin üyeli konfederasyon ile bir biçimde uzlaşma arayışı içindedir.
Rakip konfederasyon Hak-İş; Hükümet’e ne kadar yakın olursa olsun, sendikal alanda Türk-İş ağırlığını kıramamıştır. Üstelik Türk-İş, özelleştirmelerle büyük oranda üye kaybına uğramış olsa da.
Türk-İş Genel Başkanı Salih Kılıç, Türk Metal Sendikası kökenlidir. Türk Metal Sendikası’nın bugüne dek “kerhen” desteği, Genel Kurul öncesi pazarlık masasına yatırılmış durumdadır. Türk Metal Sendikası ise Tes-İş Sendikası ile hayli eskiye dayanan birliktelik içindedir. Tes-İş Sendikası Genel Başkanı Mustafa Kumlu, Türk-İş Genel Sekreterliği’nden, bu Genel Kurul’da, Genel Başkanlık koltuğuna yönelmiştir. Sendikal geleceği için de bu kaçınılmaz bir istektir. Üstelik Mustafa Kumlu, Cumhurbaşkanı Abdullah Gül’ün de hemşehrisidir.
Türk-İş’e bağlı sendikaların delege sayısı açısından güçlü olanları, Genel Başkan Salih Kılıç’ın değişimine sıcak baktıkları mesajları vermektedirler. Haber-İş Sendikası Genel Başkanı Ali Akcan ise Türk-İş Genel Kurulu öncesi yakaladığı bu sendikal pazarlık kozunu kullanacaktır. Akcan, Telekom Grevi’ni bitirecek adayın yanında yer almak isteyecektir çünkü bundan daha iyi bir fırsat bulması olanaksızdır.
Hükümet açısından bakarsak; Türk-İş Genel Kurulu öncesi büyük bir kozu eline geçirmiştir. Türk-İş’in muhtemel yönetimi ile bir noktada buluşma ve karşılığında da Telekom Grevi’ni sona erdirme şansını yakalamıştır.
Geçtiğimiz hafta sonu Öger Telekom ile Haber-İş Sendikası arasında görüşmelerin bir şekilde yeniden başlaması, bunun bir işaretidir. Başlayan görüşmeler büyük olasılıkla Türk-İş Genel Kurulu’ndan önce anlaşmayla sona erecektir.
Diyeceksiniz ki “Türk-İş’in yeni Genel Başkanı kim olacaktır?”
Bu sorunun yanıtı bir isim değildir. Türk-İş ile Hükümet, Türk Telekom Grevi’nin anlaşmayla sona erdirildiği törende, basın mensuplarının karşısına en azından Bakan düzeyinde katılırsa –ki katılacaktır- yeni Türk-İş Genel Başkanı, AB uyum sürecinde bir ortak çalışmanın da başlamasını sağlayacak olandır.
Yanılmıyorsan ilk Turgut Özal dillendirmişti “Kazan–Kazan Oyunu” kavramını. Bizim yanılmamız sorun değil de, herkesin kazandığı bir oyundan, ne Haber-İş Sendikası yönetimi, ne Öger Telekom, ne TÜRK-İŞ Genel Başkan adayları ve ne de Hükümet kaçacak değildir.
Önümüzdeki haftayı bekleyiniz.
27 Kasım 2007 Akşam 19:00 itibariyle turk-internet.com Güncelleme : Teknik ekipler arası görüşmeler sürüyor. Bu hafta içinde anlaşma sağlanabileceği bildiriliyor.
28 Kasım 2007 itibariyle turk-internet.com güncelleme : Türk Telekom ile Türkiye Haber İş Sendikası arasında sürmekte olan görüşmelerde 3 temel konu olduğu bilgisini alıyoruz. Bunlar şöyle ;
- Toplu Sözleşmenin Kapsamı : yani yeni işe alınacakların kapsam içi-kapsam dışı olmaları konusundaki pazarlık.
Yeni işe alınacak elemanlar, kapsamdışı olarak alınacak.
- Kurumun teknolojik gerekçelerle cumartesi-pazar günlerde esnek çalışma talebi ;
Esnek çalışma konusunda Sendika’nın 250 YTL isteğine, Türk Telekom başlangıçta, bu tür çalışacak personelin maaşına 50 YTL ilave yapma önerisi getirmişti. Türk Telekom şu anda bu rakamı 200 YTL’ye çıkardı. Sendika bu rakamı kabul etti ama şu anda metinden “pazar” gününü çıkarmak için çalışıyor.
- Kapsamdışı ile içindeki aynı ünvanda olan personelin, aralarındaki ücret farklılıklarının giderilmesi. Yani çok kullanılan adı ile “denkleştirme”.
Bu konuda pazarlık sürüyor. Türk Telekom, bunu kademeli yapmayı önerdi ve yıllık 25 milyon YTL’lik bir bütçe ayırdı. Sendika’nın bu konudaki talebinin 32 milyon YTL gibi bir rakama tekabül ettiği söyleniyor.
İlerleyen saatlerde, bilgi aldığımızda, aktarmaya devam edeceğiz. Ancak gerek sendika, gerek ise Türk Telekom tarafında anlaşmanın olacağı yönünde iyimser görüşler hakim.
Kaynak : 