Makalenin ilk bölümünü burayı tıklayarak okuyabilirsiniz.
Vitai’nin gidişi cep telefonu sektöründe şaşkınlık yaratmamakla birlikte, ani oluşuyla beklenmedik bir durum oldu. Yorumlar, Vitai’nin Türkiye’yi pek anlayamadığı için gitmiş olabileceği şeklinde..
Vodafone’une, Türkiye’ye bazı konularda yabancı kaldığını, ben de reklamlarında hissettim. Bugünlerde başlayan “Geyik” kampanyası ilk defa ortamı, özellikle üniversite gençliğini gerçekten heyecanlandırmakla birlikte, önceki reklamların Türkiye’yi anlamış olma olasılığı zayıf. Ben bir hayli eleştiriye neden olan dansöz reklamından bahsetmiyorum. Hatırlarsanız o reklamda genel anlamda “Bir Türk kızının babasına dansöz olacağını telefonla söylemesi” ters bulunmuştu. Hatta şikayetler üzerine reklam kurulu tarafından da durdurulmuştu. Ama ben başka örnekler vereceğim; siz hiç Türkiye sokaklarında gitar çalan müzisyeni (inşaatlarda şarkı söyleyen Tatlıses olsa neyse) keşfeden birilerini hatırlıyor musunuz? Ya da, ortalama bir butikteki elbiselerin tamamını satın almaya aniden karar veren bir sosyetik hanım? Ya da Almanya’da olduğu için bir müşterisiyle ilgili haberi dinlemeyecek kadar kısa konuşan patron (belki yurtdışına çıktığı için telefonunu kapatan olabilirdi)? Bunların Türkiye’de hazırlanıldığını öğrendik ama aslında Türk kültürüne yakınsamayan, yabancı kalan reklamlar oldular. Oysa ilk Vodafone reklamı başarılıydı. Hani nişanlısını cep telefonundan arayan kızın, tüm Türkiye’yi boydan boya eller üzerinde katetmesi ve şantiyedeki nişanlısına ulaşabilmesi şeklindeki reklam.
Üstelik karşılarında Selocan’lar, Tavuk, Acun Ilıcalı, Cem Yılmaz gibi başarılı reklamlar varken..
Reklam demişken, Türk yöneticilere yeterli değer verilmiyor bakış açısının bir tezahürü de, Satış Teşkilatının başındaki yönetici yani Uzan ve TMSF döneminden bu yana gelen başarılı Aydın Çamlıbel’in Türk Telekom’a kaptırılması oldu. Gerçi arka planda Vitai’nin Çamlıbel’e çok değer verdiğini de biliyoruz. Ama gitmesini de önleyemedi ve bunun bir dönüm noktası olduğunu düşünenler var.
Diğer yandan Arun Sarin’in 3GSM Konferansında yaptığı açıklama da, Vodafone’un aslında Türkiye’yi iyi anlayamadığını gösteriyor. Sarin, Vodafone’un eylül 2007’deki 3G ihalesine katılmama nedeninin Ulaştırma Bakanlığı olduğunu açıklayıvermişti. İlginç ve belki yapılması doğru bir konuşmaydı. Ulaştırma Bakanı Binali Yıldırım “Vodafone onlar, anı yaşarlar” gibi bir cevap verdi ve konuyu geçiştirdi. Tarihe not olarak düşüldü ama Vodafone’a hükümet nezdinde eksi puan da getirdi.
Tabi, Vitai’nin gidişine, “altyapıdaki başarısızlık” nedeni gösterenler de var. Çok düşük bir fiyatla Motorola’ya[1] verilen altyapının, henüz istenen seviyeye ya da kaliteye gelemediği görülüyor. Geçen yıl ortalarında kapsama alanına ait bir reklamla birlikte, Vitai’nin 2007 haziranında katıldığı bir toplantıda İstanbul’un % 90+’unu kapsadıkları şeklindeki açıklamasına Telekomünikasyon Kurumu henüz kapsama ölçümlerinin mümkün olmadığı cevabını ve bir Avea mühendisi “bunu neye göre hesaplıyorsunuz” tepkisini vermişti. O günden sonra kapsama alanının üstün olduğuna dair bir ifade duymadık.
Yukarıda bahsettiğim röportajımız sırasında Vitai, Ege Bölgesi ve İstanbul’da çok iyi bir kapsama alanı yarattıklarını belirtmişti. Ancak bugün Vodafone abonelerinin zaman zaman hem internet hem de ses iletiminde kalite sorunları yaşadığı belirtiliyor.
Üst kattaki bir inşaat çalışması nedeniyle teybimizde gürültüler arasında ifadelerini ayıramayıp, yayınlamayı başaramadığımız nisan 2007 röportajında Vitai’nin konuştukları içinde hatırladığım önemli bir not da, Vodafone’un abonelerin çebindeki 50 YTL’nin hepsine talip olduklarıydı. Vitai bunu “Rakibiniz kim? Türk Telekom mu, Turkcell mi, Avea mı? şeklindeki sorumuza cevap olarak vermişti. Belirttiği şuydu : “Bizim rakibimiz Türk Telekom ya da Turkcell değil. Biz abonemizin cebindeki tüm paraya talibiz.” Vitai’nin belirttiği, cep telefonu sektörünün artık ses iletiminin ötesine geçildiği, abonelerin pizza ısmarlayacağı zaman, bunu telefon üzerinden yapmasını, müzik dinleyeceği zaman bunu cep telefonundan indirerek yapmasını sağlayacaklarıydı.
Ancak Vodafone’un son 1 yılına baktığımızda, katma değerli servisler açısından da önemli bir gelişme ya da farklılık yaratamadığını görüyoruz. Oysa Turkcell ve Avea bu konularda çok iyi, mesela “mobil imza” başta olmak üzere pek çok gelişmeler yaptılar.
Özetle duruma baktığımızda Atilla Vitai’nin ani bir şekilde, yerine birisi atanmadan ayrıldığını görüyoruz. Vodafone’dan neden açıklanmamasına karşın, sektördeki yorumlar, bunun arkasındaki nedenin Vodafone’un Türkiye’de beklediği yere gelememesi olduğuna işaret ediyor.
Bu yazının İngilizce’sini burayı tıklayarak okuyabilirsiniz.
[1] Vodafone Network İhalesini Motorola’ya Verdi
Kaynak : 