İnternet hayatımıza girdi gireli, girişimcilik daha bir popüler oldu. Çünkü düşünülebilecek, geliştirilebilecek pek çok fikir var. Aslında pek çoğu offline hayatta da yapılan şeyler ama internetin verdiği olanakla, daha ileri uygulamalar yapmak mümkün, üstelik eski zamanlardaki gibi büyük yatırımlar yapmadan.
Ancak ne olursa olsun, bu girişimlerin uzun vadede finansmana ihtiyacı oluyor. Daha önemlisi bugünün girişimcileri genellikle iş dünyasının gereklerini bilmiyor olabiliyor. Çünkü internetin karakterini ve geliştirilebilecek işleri ancak genç olanlar düşünebiliyor. Bugün çok popüler olan Facebook’un bir üniversite kampüsünde genç bir öğrenci tarafından kurulması, YouTube’ün daha şirket ilk yılını doldurmadan 1,5 milyar Dolar’a Google’a satılması bunun örnekleri.
Dediğimiz gibi bu yeni tür girişimcilerin en önemli ihtiyaçları, finansman ve iş yönetimi desteği. Oysa ülkemizde bu alanın dinamikleri, Avrupa veya ABD’dekinden çok farklı. “Melek Yatırımcı”, “Risk Sermayesi”, vs… gibi terimlerin yeni yeni kullanılmaya başladığı ülkemizde, genç internet girişimcilerinin çok fazla destel bulabildikleri söylenemez.
İşte tam bu durumun ortasında, adeta vaha gibi bir kuruluş var. Burak Büyükdemir’in öncülüğü ve üstün çabaları ile oluşan “eTohum” bir kaç yıldan bu yana gençlere yol gösteriyor. Onlara çeşitli kamplar ve toplantılar aracılığıyla, girişimciliği öğrenmeleri için destek sağlıyor. Ve son 1-2 yıldan bu yana bazı finansal kaynakların da sağlanmaya başlandığını görüyoruz. İşte bunları Büyükdemir ile konuştuk.
turk-internet.com : Burak Bey, merhaba. Sizi tanıyoruz aslında ama tanımayanlar için kısa bir şekilde kendinizi tanıtabilir misiniz?
Burak Büyükdemir : Ben E-tohumun kurucusuyum. E-tohum girişimci ve yatırımcıları buluşturduğumuz bir pazar yeri. Yatırımcıların girişimcileri rahatlıkla bulabileceği, girişimcilerin de yatırımcılara kolaylıkla ulaşabileceği bir pazar yeri bu. Yarı zamanlı da İstanbul Teknik Üniversitesi’nde ve Bahçeşehir Üniversitesi’nde elektronik ticaret ve e-pazarlama dersleri veriyorum.
turk-internet.com : E-tohum zaten adı üstünde, aslında “e” önekinden anlaşılacağı gibi bilişim üzerine daha çok fokuslanmış bir şey. Bu konuda şu anda gelişmeler nelerdir Türkiye’de?
Burak Büyükdemir : E-tohum ana amacı yani yatırım hedefine baktığımızda, yeni ekonomiyle ilgili girişimler oluyor. Bunlar arasında elektronik ticaret, mobil, oyun, sosyal platformlar da girebiliyor, içerik de girebiliyor. Ama bizim doğrudan diğer sektörlerle çok ilişkimiz yok. Yani bir tarım sektöründeki girişimimizin yatırım konusundaki bir motivasyonumuz diğer taraftan da bilgi birikimimiz, yani bizim yatırımcılar açısından çok daha düşük. Tohumun başındaki e aslında bunu anlatıyor, yeni ekonomiyi anlatıyor.
turk-internet.com : Peki nasıl gelişti şu ana kadar, melek yatırımcı fonunuz var bir tane ondan bahsedebilir misiniz? Kaç tane yatırımcı var temasta olduğunuz?
Burak Büyükdemir : Yaklaşık, 4 sene evvel E-tohum ilk kurulduğunda benzeri Avrupa ve Amerika’daki iş modelleri zaten vardı. Bunlar işte Seed Camp var compilator. Bunlara da erken aşamadaki şirketlerin fonlanması, yatırımcıyla buluşması deniliyor aslında. Baktığınız zaman burada yatırımcı olarak venture capital, private equity ve ondan öncesinde angel investor kısmı var. Ama bu seed yani tohum aşamasındakilerde ya da başka bir deyşle tamamen şirketleşme öncesi ve şirketleşirken olan kısmındaki yatırım oldukça zayıf bir halka. Zaten 2000’li yıllardan itibaren böyle bir eksikliğin ihtiyacı hissediliyor.
Özellikle Amerika bu işin “state of art” olarak anıldığı yani işin çıktığı yer olduğu için orada bu tür erken aşamadaki şirketler fonlanıyorlar. Yani bilgi birikimi orada çıkıyor. Biz de onu inceleyerek zaten başladık işe. Yurtdışında nelerin nasıl yapıldığını inceleyerek başladık. Bu aşamada Türkiye’de de hangi ihtiyaçların olduğu, bizim kültür olarak farklılıklarımız ön plana çıktı. Bu kültür yani yatırımcı kültürü iki türlü; ekonomik kültür ve aslında bildiğimiz sosyolojik anlamdaki diğer kültür. Ona uygun şekilde bir E-tohum yapısı oluşturduk.
Bu E-tohum yapısının içerisinde bence en önemli aktörler internetin önemli şirketleri ve önde gelen tecrübeli internet girişimcileri. Bugün için baktığımızda 18 tane melek yatırımcı ağımız var ama bunu bu sene daha da büyüteceğiz, daha fazla yatırımcının buradaki girişimciyle buluşmasını sağlayacağız. Bu sene içerisinde Pembe Panjur ve Gideros Mobile’a bu 18 yatırımcı birebir, bireysel olarak ortak oldu. En önemli kısım bence budur çünkü şimdiye kadar olan bütün şirketleri seçerek açıklıyorduk. Ama bunun ilerisinde bu yatırımcılar bu iki girişimde artık risk de aldılar. Yani yeni kurulan şirkete sermaye ve yatırım da yaptılar. Çünkü sadece seçmenin dışında zamanlarını ve paralarını da bu tarafa doğru kanalize ettiler.
Bu çok önemli bir gösterge. Bu şirketlerin önümüzdeki dönemde başarılı olma şansını arttırıyor. Başarılı olma şansını arttırıyor ama esas görev yine girişimcilerde. Çünkü buradaki sağladığımız sermaye ve yatırım çok büyük sermayeler ve yatırımlar değil. Know-how kısmı daha belki önemli. Ama diğer taraftan da girişimcinin artık hızla yol alabilmesi için bence bir motivasyon ve güven unsuru oluşturuyor.
Pembe Panjur ve Gideros Mobile’ı da bu sene kesinlikle oldukça göstereceğimizi düşünüyorum. Ama her ihtimalle dediğim gibi başarının da başarısızlığın da bütün şeyi girişimcilerde oluyor. Biz onları ancak destekleyebiliyoruz. Başarılı olmaları için elimizden geleni yapacağız ve bunun için çalışıyoruz aslında. Bizim yaptığımız şeyin en güzeli açıklaması katalizör aslında. Kimyasal bir tepkimede hızlandırıcı rolü oynamış olacağız. Belki bir sonraki yatırımı daha kolaylaştırmış olacağız veyahut şirketin başarılı olması için yol açacağız.
Örnek veriyorum, Pembe Panjur’un yönetim kurulunda Ersan Özer var. Ersan Özer bu konunun önemli aktörlerinden bir tanesi. Türkiye’de nerdeyse 10 senedir bu sektörün içinde olan ve sektörü çok iyi, yakından bilen birisi. Onun know-how’ı, onun ortaya koyduğu değer, Pembe Panjur’u belki daha kolaylıkla içeri taşıyacak. Girişimci arkadaşların kendi başlarına belki bir kaç yıl içerisinde yapacakları gelişmeleri, o danışma kurulu ve yönetim kurulu daha kısa süre içerisinde gerçekleştirebilecek.
Toplama baktığımızda, E-tohumun yatırım sonrasındaki faydasının öncesinde de bir takım çalışmalarımız var. etkinliklerle, toplantılarla, bunun yanısıra E-tohum Tv’deki yaptığımız canlı yayın ve çekimlerle sektörde bu yatırımcı- girişimci bilgi birikimini arttırmak, yazılı ve görsel formatta herkesin ulaşabileceği şekilde internette bunu yayınlamak için çaba sarf ediyoruz. Çünkü önemli bir şey bunun yayılması. Tüm bunları da zaten sponsorlarımızın desteğiyle yapıyoruz. Açık kaynaklı kod gibi.
E-tohuma katılmanın bir ücreti yok. Herkes toplantılara gelebiliyor. Diğer taraftan konuşmacılar bunu çok iyi destekliyor. En son Faruk Eczacıbaşı’nın, Hüsnü Özyeğin’in geldiği toplantılar oldu. Bunu geldiğimiz aşamayı göstermek açısından söylüyorum. Çünkü bir çok konuşmacımız oldu, nerdeyse 400’e yakın konuşmacımız olmuştur E-tohum’da bugüne kadar. Hepsi sektöründe önemli isimler. Yurtdışından gelen konuşmacılarımız oldu. Bunlar bilgi birikimlerini aktarıyorlar. Aynı şekilde bu sene örneğin üniversite öğrencileri için E-tohum yaz kampını düzenledik.
Kaynak : 