Son dönemlerde girişimciliği desteklemek adına çok çeşitli inisiyatifler gerçekleştiriliyor. Dünyanın önde gelen teknoloji üniversitesi MIT’in önümüzdeki hafta İstanbul’da başlayacak olan girişimcilik etkinliği Global Startup Workshop’ın duyurulması amacıyla gerçekleştirilen basın toplantısı, ülkemizde girişimciliğin neden desteklenmesi gerektiğinin anlatıldığı bir tür ders gibiydi.
Toplantının katılımcılarından Sabancı Üniversitesi, Yönetim Bilimleri Fakültesi Dekanı, Prof. Dr. Nakiye Avdan Boyacıgiller, Dünya Kadınlar Günü’nde gerçekleştirilen basın toplantısında kadın girişimcilerin çok daha fazla desteklenmeleri gerektiğine dikkat çekiyor. Türkiye’deki kadınların ekonomiye katılımlarının çok düşük olduğunu ifade eden Prof. Dr. Boyacıgiller, bunun çok çeşitli etkenlerden kaynaklandığını dile getiriyor :
“Bence kültürel bir boyutu var bu işin. Türkiye’de kadınların işgücüne katılımı maalesef her geçen gün daha da azalıyor. Kadınların önemli bir kısmı tarım sektöründe istihdam ediliyor. Şehire gelince tabi iş bulmak çok daha zor oluyor. Eğitimsizlik burada önemli bir rol oynuyor. Eğitime eriştikçe kadınların katılımlarının daha fazla olduğunu gözlemliyoruz. Üniversite mezunlarımızın işe atılımları çok daha fazla, keza lise de öyle. Yani ne kadar az eğitim varsa işe katılım oranları da o kadar azalıyor. Bir o var. Bir de kültürel bir durum söz konusu. Bu çerçevede kız çocuklarımızdan beklentilerimizin neler olduğuna bakmamız gerekiyor. Ben sürekli büyüyünce ne olacaksın sorusu sorulan bir ailenin kızıyım. Bizde hem kızlar hem de erkekler için büyüyünce bir iş sahibi olmamız bekleniyordu. Ama acaba bütün ailelerimizde bu bekleniyor mu? Yani bu beklenti meselesi önemli.
Daha farklı sebepler de var. Örneğin, bizim üniversitedeki çalışmalarımızda kız çocuklarının bu konuda çok daha fazla özendirmenin de önemli olduğu anlaşılıyor. Yani kendileri çekmemeleri gerek. Biz bunu bir güçlendirme olarak görüyoruz. Kendilerinde o gücü idrak etmeleriyle ilgili.
Şirketlerin kadın istihdamında biraz daha fazla kucaklayıcı olmalarından yanayız. Yani bu iş yerinde kreş olmasından tutun, doğum izinlerinin biraz daha esnek olmasına kadar. Yani siz ilerde kadınların yönetim kurullarında da üst düzey yönetici olmasını istiyorsanız, o zaman 30’lu yaşlarında çalışan kadınlarımızı destekleyeceksiniz.
Çeşitliliğin bugün çok önemli olduğunu gözlemliyoruz. Eğer siz sırf erkeklerden oluşan bir şirketseniz sizin pazardaki kişilerin %50’sine erişiminiz biraz zorlaşır. Çünkü kadınlar da alıcılarınız. Onun için çok daha fazla bu konuda çalışmamızın gerekli olduğunu hissediyorum.
turk-internet.com’un “Kadın girişimcilerin desteklenmesi açısından siz neler yapılması gerektiğini düşünüyorsunuz?” sorusuna Prof. Dr. Nakiye Avdan Boyacıgiller toplumun rolüne işaret ederek cevap verdi :
“Yani birincisi bunun bir hedef olarak konulması, derslerin verilmesi lazım. Hepimizin toplum olarak kız çocuklarımıza “siz de yapabilirsiniz” demesi çok önemli. Onları güçlendirmek için eğitim vermek çok önemli. Bizim yaptığımız destekleme bursları vermek. Ki onlar girişimci olmak isterlerse eğitimle onları güçlendirmeye çabalıyoruz.
Boyacıgiller’e Sabancı Üniversitesi olarak bu konuda neler yaptıklarını sorduğumuzda ise şöyle cevap aldık :
“Bizim kadın girişimci geliştirme programımız var. Yazın verdiğimiz sertifika programı. %100 ücretsiz bir program. Orada mesela kontenjanımızın %30’unu her zaman kadın katılımcılara ayırıyoruz. Ben pozitif ayrımcılığa inanan bir eğitimciyim. Siz, yarın bir gün karşınızda daha çok kadın görmek istiyorsanız kadınlar için bir kota ayıracaksınız. Bu da bir gereklilik. Ama yanlış anlaşılma olmasın %30 kadın diye %30 ile sınırlı kalmıyor, en az %30. Yani %70 erkeklere veriyoruz diye değil.
Doğal olarak bir eğitimciyle konuştuğumuzda, son dönemin en popüler konularından birisi olan ve özellikle kız çocuklarının eğitimine engel teşkil edeceği eleştirileri alan “4+4+4” düzenlemesini sorduk. Prof. Dr. Nakiye Avdan Boyacıgiller de aynı düşünceyi dillendirdi :
“Bizim o konuyla ilgili “eğitim reform girişimi” diye çok güzel bir çalışma grubumuz var. Bizim orada çok net görüşlerimiz var. Özellikle kız çocuklarımız adına çok net kaygılarımız var. 4+4+4 formülünün genç çocukların çırak olarak işe girmelerine ve kız çocukların ise eğitimden erken ayrılmalarına sebep olacağından endişe duyuyoruz. Onun için konunun çok daha fazla araştırılması lazım. Eğitim çok öyle ikide bir oylanacak bir şey değil. Değişikliklerin çok daha dikkatli yapılmasını gerektiren bir şey diye düşünüyorum.
Boyacıgiller’e son olarak, eklemek istediği başka bir şey olup olmadığını sorduk, kadınlar konusundaki en ünlü kaygılardan birisini hatırlattı :
“En başta TBMM’de daha fazla kadın görmek istiyoruz, orada da partilerimizin pozitif ayrımcılığını görüyoruz. Yani kotasızı 80 küsur yıldır bekliyoruz, demek ki partilerimiz bunu yapamıyor. Artık buna bir zaman ayırsınlar, bu artık değişmeli.



Kaynak : 