Hızla ekonomide dünya liderliğine doğru koşmaya başlayan Çin, ülkede teknolojiden ağır sanayiye her alanda artan üretimi kesintisiz hale getirmek için devasa elektrik iletim yatırımları yapmaya başladı. Çin yönetimi, ülkeni doğusunda yer alan Hami’den çıkıp Henan eyaletinin başkenti Zhengzhou’ya ulaşacak toplam 2150 km uzunluğunda 800 kV taşıma kapasiteli yeni bir Mega elektrik iletim hattının inşasına başlamış durumda.
Elektrik üretimi, özellikle ciddi ölçüde büyüme gösteren ekonomiler için hayati bir konu. Türkiye’de nükleer enerji santrallerinin son dönemde sıklıkla tartışılıyor olmasının nedenlerinden birisi de sürekli büyüyen ekonomi ve üretimdeki artış nedeniyle ciddi bir artış gösteren elektrik ihtiyacı. Ancak iş elektrik üretim santralleri yapmakla bitmiyor. Ürettiğiniz elektriği aynı zamanda minimum kayıpla taşıyor olabilmeniz lazım ve bu yüzden elektrik iletim kapasiteleri ve ağ yaygınlığı son derece büyük önem arz ediyor.
Sürekli büyüyen ekonomisi ve yüksek teknoloji ürünlerinden ağır sanayiye, askeri projelerden fason tekstil üretimine dek her türlü üretim hattının son 10 yılda adeta patlama yaptığı Çin, elektrik üretimi ve enerji iletim hatları konusunda da en ciddi yatırımları yapan ülke konumuna gelmiş durumda. Devlete bağlı State Grid Corporation of China (SGCC), devasa bir elektrik iletim ağı projesine sahip.
2014 yılında tamamlanması planlanan ve şu anda inşası devam eden bu projede toplam 2450 km uzunluğunda ve 800kV aşıma kapasiteli yeni bir Mega elektrik iletim hattı çekiliyor. Söz konusu proje tamamlandığında bu hattın yıllık ortalama 37 milyar kW saat düzeyinde elektrik iletimi gerçekleştireceği ve toplam kapasitenin ise 8 milyon kW olarak bir dünya rekoruna imza atılacağı söyleniyor. Projenin toplam bedeli ise 3,7 milyar Doların üzerinde olarak hesaplanmakta.
Çin’de Foxconn gibi devasa firmalar çok ciddi oranda taşeron üretim gerçekleştirmekteler ve bu firmaların büyük bir çoğunluğu ülkenin doğu kıyılarında veya merkez bölgelerinde kümelenmiş durumda. Oysa Çin’in elektrik üretiminin çok büyük bir kısmı ülkenin batısında gerçekleştirilmekte ve devasa nakil hatlarıyla taşınmakta. Bu yeni iletim hattının son derece verimli olacağı ve çevreye verilen zararın da asgari ölçülere çekileceği ileri sürülmekte.
Kıyaslama yapmak açısından ülkemizdeki durumu vermek gerekirse, Enerji Bakanlığı’nın resmi verilerine göre [1] Türkiye’de toplam uzunluğu 49 bin km’yi bulan elektrik iletim hatlarında 380 ve 154kV’lık kapasiteler kullanılıyor. Yurtdışı çıkışlarında ise özellikle Avrupa Elektrik Şebekesi İletim Sistem İşletmecileri Avrupa Anakıta Senkron Bölgesi (ENTSO-E CESA) üyeleri olan Yunanistan ve Bulgaristan 400kV’lık iletim hatları mevcut.
Yine Enerji Bakanlığı’nın resmi verilerine göre TEİAŞ’ın (Türkiye Elektrik İletim A.Ş.) 2012 Yılı Yatırım Programında İletim Tesisleri Grubunda 116 adet 380 kV (Proje Tutarı 2,7 milyar TL), 358 adet 154 kV (Proje Tutarı 1,9 milyar TL) olmak üzere toplam 474 adet ve diğer projelerle birlikte toplam 505 adet proje yer almakta. Ancak toplam 5 milyar TL’yi bulan bu program için 2012 yılı yatırım bütçesi 650 milyon TL olarak belirlenmiş durumda.
[1]- TBMM’ye Sunulan Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı 2012 Yılı Bütçesi
Kaynak : 