Suriye ile Türkiye arasındaki internet trafiğinin 12 ağustostan bu yana çok azaldığı bildiriliyor[1]. Kimi haber kaynaklarında “Türkiye Suriye’nin fişini çekti” haberlerine karşın, Türk Telekom’dan yapılan açıklamaya göre, internet sistemindeki kesintilerin nedeni Türkiye değil. Suriye’nin kendisiyle ilgili sorunlar olması daha olası.
Türk Telekom açıklamasında, Suriye’deki savaş durumunu hatırlatıyor ve savaş koşullarının (bombalama gibi olayların) kablolamada bazı kesintiler yaratmış olabileceğine dikkat çekiyor. Meydana gelmiş olabilecek kablo kopmalarının tamiri için Suriye’deki telekom çalışanlarının da can korkusu ile işlem yapmamakta olabileceği düşünülüyor. Türk Telekom’dan yapılan açıklamada şunlar belirtildi :
“Türk Telekom olarak Suriye Telekom’a verdiğimiz servislerde, 11 Ağustos’tan bu yana kesintiler yaşanmaktadır, ancak sorun bütünüyle Suriye’nin kendi fiber optik altyapısında yaşanan kesintilerden kaynaklanmaktadır”.
Diğer yandan, internet trafiği konusunda uzman olan Renesys firması ise 2 gün önce yaptığı bir açıklamada, Suriye trafiğinin, içeri ve dışarı, bir Hong Kong firması olan PCCW Ltd. tarafından taşındığı bildirdi[2].
Suriye’nin trafiğini bir Hong Kong firmasına yönlendirmesinin nedeni, Türkiye’nin muhalifleri desteklemesi olabilir diye düşünülüyor. Bu da yeni nesil savaşlarda gözönüne alınması gereken bir durum herhalde.
Haziran’da Büyük Kesinti Olmuştu
Savaş durumundaki Suriye’de internet sürekli kesiliyor. 3 Haziran’da da uzunca bir kesinti olmuş ve durum Renesys tarafından şu sözlerle aktarılmıştı[3]:
“Bugün yerel saatle sabah 6:35’de Suriye’nin tahminen 2/3’ü global internetle bağlantısını kaybetti. Yarım saatlik bir sürede, 59 networkten 40’ına doğru yönlendirme global internet tablosundan yokoldu”.
Bu açıklamanın arkasındaki neden batılı kaynaklarda “bilgilerin dışarıya gönderilmesi engellenmek isteniyor olabilir” ya da “belki cuma günü toplu bir protesto gösterisi yapılmak isteniyor ve bunu engellemek için kesildi” gibi yorumlarda bulunuyor. Ancak ülkemizin telekom sektöründeki uzmanlar, “bomba ve savaş çabalarının bazı kabloların kopmasına neden olabileceği, telekom çalışanlarının ise can korkusu nedeniyle tamirattan kaçınabileceği olasılığının da gözardı edilmemesi” gerektiği düşüncesindeler.
3 Haziran’daki kesinti, aynı gün 22:00 itibariyle düzeltilmiş[4] ve global internet tablosu içindeki Suriye internet trafiği yeniden geri gelmişti.
Suriye’nin Telekom Sektörü
Suriye’de serbestleşme çabaları olan telekom sektöründe 2008 rakamları ile 3,8 milyon sabit telefon hattı ve 2009 rakamları ile 9,7 milyon mobil telefon hattı, 2011 rakamları ile 4,5 milyon internet hattı bulunuyor.
Suriye’nin yurtdışı internet bağlantıları Türk Telekom, Telecom Italia ve Deutsche Telekom tarafından sağlanıyor. Ayrıca Suriye, Güney Kıbrıs, Lübnan ve Mısır’a denizaltı kabloları ile bağlı.
Ülke içindeki sabit hatlar devlet tekeli olan Suriye Telekom tarafından sağlanıyor. Yurtdışı bağlantıları da Suriye Telekom tarafından yönetiliyor. Dolayısıyla yurtdışına bağlantı tek bir noktadan kesilebilir.
Mobil alanda ise 2 operatör var. 3cü operatör için yapılan ihaleden firmalar geri çekildiler[5]. Turkcell’in Suriye’de yapmak istediği yatırım ise ABD tarafından 4 yıl öncesinden engellenmişti[6].
[1] Mehmet Toros : Komşularımızla 3 Yıl Öncesi Mevcut Olmayan Fiber Optik Bağlantılar Kurduk – 1
[2] Chinese company keeps Syria connected to Internet
[4] The Syrian Internet is back up
[5] Turkcell, France Telecom ve Etisalat, Suriye 3.Mobil Telekom Lisansı İhalesinden Çekildiler
[6] ABD, Turkcell’e SyriaTel’i Almaması için Baskı Yapıyor
Kaynak : 