“…. ve savaşlar artık fare (ler) (mouse) tarafından yönetilecek”(1).
İnsanoğlu yeryüzünde varolduğu günden bu yana sürekli olarak bir arayış içindedir. Avcılıktan tarıma geçilmesi ile yerleşik toplumların ilk örnekleri görülmeye başlanmıştır. Toplum yaşamını belirli ölçüde etkileyen bu gelişmeler yüzyıllar boyunca devam etmiş, Batı’daki sanayi veya teknoloji devrimi sayesinde ortaya çıkan makineleşme, toplum yaşamını derinden etkilemiştir. Günlük yaşamın her alanını etkileyen ve kolaylaştıran sanayi devrimi ile yaşamın rengi daha önceleri görülmemiş bir şekilde farklılık göstermeye başlamıştır. Endüstri devrimi de denilen bu gelişmeler, özellikle 20. yüzyılın ikinci yarısından itibaren konu ile yakından ilgilenen kişilerin bile takip etmede zorluk çektiği bir hıza ulaşmıştır.
Bu gelişmelerin tam aksine insanlığın ilk günü ile birlikte ortaya çıkan “iyi” kötü” kavramları hiç değişmeden günümüze kadar gelmiştir. Sanayi devrimi ile ortaya çıkan teknolojik gelişmeler özellikle savaş sanayiindeki buluşlar, “iyilere” olduğu kadar “kötülere” de olanaklar sunmuş, insanlığın mahvına neden olabilecek yeni silahlar ortaya çıkmıştır(2).
Dünya 1970’li yıllarda yeni bir teknoloji devrimi ile karşı karşıya gelmiştir. Bu yeni devrimin adı “Bilişim devrimi”dir. Özellikle 1990 sonrası gelişen ağı sayesinde tüm dünyayı saran internet, devletlerin ulusal güvenliklerini her yönü ile tehdit etmeye başlamıştır. Uluslar arası alışveriş şirketleri yüzünden gümrük sistemleri, “Hacker” ler yüzünden en gizli devlet sırları, hergün mantar gibi artan korsan siteler yüzünden gerçek hayatın sanal aleme de taşınması gereken hukuk sistemleri uygulanamamasından dolayı tehdit altındadır. Özellikle büyük kentlerin altyapı ve iletişim alanları büyük bir tehdit altındadır.
Bilgisayarın uzay çağını geride bırakarak, bilgi toplumunu oluşturmadaki önemi yadsınamayacak kadar büyüktür. Bugün hayatımızın her alanına girmiş olan bilgisayarlar, bankalardan marketlere, evlerden karakollara, polisten suç örgütlerine kadar, yaşamımızın her alanına girmiş ve artık yaşamımızın ayrılmaz bir parçası haline gelmiştir.
İnternetin dünya çapında yaygınlık kazanması ile mekan kavramı bir anlamda ortadan kalkmış, kıtalararası iletişim ve bilgi aktarımı bir tuşa basmaktan ibaret hale gelmiştir. Teknolojideki bu gelişmelerden toplumlar pozitif anlamda yararlandıkları gibi, organize suç örgütleri ve terör örgütleri de, gelişen bu teknolojiyi yakından takip ederek, hem kazançlarını katlamakta, hem de geleneksel suç türlerinin dışında yeni suç türleri geliştirmektedirler.
Devletlerin iç güvenliğini tehdit eden ve hedefine ulaşmada hiçbir sınır tanımayan suç örgütleri, bilgisayar teknolojisi yardımıyla tahminlerin ötesinde bir mobilite kazanarak uluslar arası suç trafiğine yeni bir boyut kazandırmıştır. Globalleşmenin karanlık yüzü olarak adlandırabileceğimiz bu gelişme toplumsal huzur ve barışı ve ulusal güvenliğimizi ciddi şekilde tehdit etmektedir.
Devletin en önemli kurumlarının internet sitelerinin “hacker” lar tarafından çökertilmesi 21. yüzyılda bilişim suçlarının, ulusal güvenliği tehdit eden en önemli suç türleri arasında yerini alacağının önemli bir kanıtı olmuştur.
50 yıl öncesinin meşhur Amerikan banka soyguncusu Willie Sutton’a sormuşlar; Niçin banka soymakta bu kadar ısrar ediyorsun?. “Çünkü orası paranın bulunduğu yer” diye yanıtlamış Sutton.
Kriminolojideki suçların fırsatları takip ettiği ilkesini veciz bir şekilde açıklayan bu yanıttan yola çıkarak suçları önlemenin en etkin yolunun bireyleri suç işlemeye götüren fırsatların ortadan kaldırılması gerektiği ön plana çıkmaktadır.
Ancak suç işlemek için sadece fırsatların varlığı yetmez. Suç işleme iradesine veya motivasyonuna sahip failler olmalıdır. Ayrıca yeterli koruma veya gözetimin olmaması da gerekmektedir. Hiçbir hırsız balkon kapısı açık bir daire varken balkon kapısının demir parmaklıklarla korunmuş ve kilitlenmiş bir daireyi soymaya teşebbüs etmez.
Kriminolojinin bu temel ilkesi bir banka soygunu veya araba hırsızlığında geçerli olduğu kadar bilişim suçları alanında da geçerlidir. Fırsatların ortaya çıkmasında, diğer bir deyişle bilişim suçunun işlenmesinin önlenmesinde herşeyi devletten, polisten beklemek bizi istediğimiz sonuçlara götürmeyecektir. Bireyler ve kurumlar evlerini ve işyerlerini korudukları gibi bilgisayarlarını da yapılacak olası saldırılara karşı korumak zorundadır.
Bilişim Suçlularını suç işlemeye iten nedenler nedir?
Bilişim suçlularını suç işlemeye iten nedenler arasında geleneksel olarak bireyleri suç işlemeye götüren nedenlerden farklı, yeni bir neden görmek neredeyse olası değildir. İntikam alma duygusu, güce sahip olma, açgözlülük, şehvet, macera veya “yasak meyveyi tatma” arzusu gibi geleneksel olarak bireyleri suç işlemeye götüren nedenler bilişim suçları anlamında da bireyleri suç işlemeye götüren nedenler olmaktadır.
Büyük bir bilgisayar sistemi üzerinde izinsiz olarak etkin olabilmek, belki de bir güç gösterisi olarak o bireyi fazlasıyla mutlu etmektedir. Çalıştığı şirkette haksız şekilde işinden atılan bir bilgisayar mühendisinin eski şirketinin bilgisayar sistemine verdiği zarar veya ideolojik olarak mücadele içinde olduğu bir devlete karşı o devlet kurumlarının bilgisayar sistemlerine zarar vermek intikam duygusu ile işlenen suçlardır. Bu kişilerin şirketin merkezine geleneksel bir suç türü olan bomba koyması veya devlet güvenliğini temsil eden güvenlik kuvvetlerine karşı silahlı saldırıda bulunması da intikam duygusu ile işlenmiş suçlardır. Bilişim suçlarının bir çoğu macera arayan kişiler tarafından bilinmeyeni keşfetme güdüsüyle işlenir. Bilişim alanında suç işleyebilmek için gerekli teknolojik bilgi düzeyinin yüksekliği göz önüne alınırsa, kompleks yapıdaki bilgisayar güvenlik sistemlerine zarar verme yoluyla, suç faillerinin kendilerini ispatlama güdüsü veya bir meydan okuma güdüsü ile hareket ettikleri de unutulmaması gereken bir motivasyondur.
Dikkat edilirse yukarıda saymış olduğumuz ve bireyleri suça iten nedenlerin neredeyse hiç biri yeni değildir. Yenilik belki de sadece teknolojinin bu güdüler ile hareket etmeyi kolaylaştırması konusunda tahmin edilemeyen kapasitesidir.
İnternetin hayatımızdaki yeri
Uluslararası Taylor Nelson Sofres şirketinin Türkiye iştiraki TNS Siar, Türk İnternetçilerinin nüfusunu belirlemek için bir anket düzenledi. Araştırma kent nüfusu üzerinde gerçekleştirildi. Yani 31 Milyon kişiyi ‘örnekleyecek’ bu anket, 12 yaş üstü, kent nüfusunu temsil eden 1200 kişilik örnekleme kullanılarak yapıldı.
Sonuçta, bu nüfusun yüzde 18’inin son 1 ayda herhangi bir yerden internet kullandığı ortaya çıktı. Yani 5.6 Milyon kişi. Bu 5.6 Milyon kişinin, 1.8 Milyonu İnternete hergün giren kişiler.
Yeni bir araştırma, dünya genelinde 474 milyon kişinin evinden internete bağlandığını ortaya koydu. Nielsen NetRatings şirketinin yaptığı araştırmaya göre, 2001 yılının son çeyreğinde 15 milyon kişi daha evinden internete bağlanmaya başladı.
Dünyanın en çok evden internet bağlantısı olan ülkesi ABD. ABD, 186 milyon kişiyle, bütün web nüfusunun yüzde 39’una sahip. Avrupa, Ortadoğu ve Afrika’da 128 milyon, Asya Pasifik ülkelerinde ise 104 milyon internet kullanıcısı bulunuyor. Şirketin analistlerinden Richard Goosey’a göre, araştırma, söz konusu bölgelerde internetin günlük yaşamın bir parçası haline geldiğini gösteriyor.
Goosey, Latin Amerika gibi diğer bölgelerde de hızlı bir büyüme yaşandığı ve önümüzdeki bir yıl içinde internet bağlantısı sayısında hızlı bir yükselme beklendiğini söyledi. Bütün bu bilgiler, Haziran ve Eylül ayları arasında dünya çapında yapılan 40 bin araştırmanın sonuçlarından derlenmiştir.
Bu yazının devamını Bilişim Suçları Türleri başlığı altında okuyabilirsiniz.
(1) Shekhar Gupta, Indian Express, November, 18, 1998.
(2) Dorothy E. Denning, “Activism, Hacktivism, and Cyberterrorism: The Internet as a Tool for Influencing Foreign Policy”
Kaynak : 