Google’un Avrupa Birliği vatandaşları için Avrupa çapında uygulamaya alacağı “unutulma hakkı” kapsamında çıkardığı linkleri arama sonuçlarının yer aldığı sayfanın altında raporlamayı planlıyor. Bunu da “bilgi hakkı” çerçevesinde yapacak.
AB yüksek mahkemesi, 13 mayıs tarihinde verdiği kararda, orjinal web sayfasında dursa bile, Avrupa vatandaşlarının “ilgili” ya da “ilgisiz” ya da “artık geçersiz hale gelmiş” bilgilerini arama motorları sonuçlarından çıkarabilme hakkı olduğuna karar vermişti[1].
Google’un arama sonuçlarında bu “unutulma hakkı (right to be forgetten) nasıl göstereceği henüz belli değil ama halen fikri haklar (telif hakları gibi) nedenlerle çıkardığı sonuçları aşağıdaki formatta gösteriyor :
US Digital Millennium Copyright Act kapsamında aldığımız bir şikayet nedeniyle, 1 sonucu bu sayfadan çıkardık. Arzu ederseniz, ChillingEffects.org adresindeki bu sonuçların çıkarılmasına neden olan DMCA şikayetini okuyabilirsiniz.
Unutulma hakkı konusunda da sayfanın sonunda benzer bir not olacağı düşünülüyor. ChillingEffects.org sitesini, Twitter’ın Türkiye’de yaptığı görüşmelerden hatırlayacaksınız[2].
İnternet devleri için “kişisel bilgilerin gizliliği” konusu ile “İnternetin özgürlüğü” konuları büyük bir çelişki haline gelmiş durumda. Bu duruma karşı Electronic Frontiers Foundation (EFF) bir çözüm olarak ChillingEffects.org’u geliştirdiler[3]. Bu site internet devlerinin kaldırmak zorunda kaldıkları bilgilerin nedenini raporlayan, yani bilgi alma hakkı olan diğer kullanıcılara bu kaldırmanın nedenini gösteren bir platform olarak yaratıldı. Türkiye’de komik bir tercüme hatası ile “buzlama yapılacak” denilen konu bu.
Ancak bunun da nasıl işleyeceğini merak ediyoruz. Çünkü, buzlama hakkında şu anda mahkeme kararları yerleştiriliyor ve bu kararlarda detaylar görülebiliyor. Ancak bu da halen “unutulam hakkı” olmamış oluyor gibi. Gerçi Twitter kapatmasında Binali Yıldırım ile ilgili engelleme konusunda mahkeme kararı önce olduğu gibi konulmuşken, daha sonra mahkeme başkanı hakimin ismi dahil, mahkeme kararında her türlü ismin üstü karartılarak yer aldı.
13 Mayıs’tan Bu Yana Avrupa’dan Google’a 41.000 Talep Gitmiş
Google 2 hafta kadar önce unutulma hakkı için bir online form yarattı[4]. Ancak bu form ile yapılan her başvuru kabul edilmek zorunda değil. Google’un talebin kabulunde kamuoyunun menfaatini düşündüğü raporlanıyor.
Bu kamuoyu yararının belirlenmesinde, Eric Schmidt ve Wikipedia kurucusu Jimmy Wales’in de dahil olduğu 7 kişilik bir komite oluşturulduğu bildiriliyor.
Google geçtiğimiz hafta, AB mahkeme kararından bu yana kişilerin talebi nedeniyle 41.000 içeriği kaldırdığını açıklamıştı. Bunlardan bir kaç tanesi de, “bir politikacının karanlık geçmişi”, “bir mahkum edilmiş çocuk tacizcisi”, “ailesinin öldürmeye teşebbüs etmiş bir adam” ile ilgili linkler olarak da not etmişti.
CEO Larry Page, bu açıklamaya ilaveten, çıkardıkları 41.000 linkin 3’de birinin bir dolandırıcılık ya da suçla ilgili olduğunu, 1/5’inin çok ciddi suç şüphesi taşıdığını ve % 12’sinin ise çocuk pornografisi tutuklamasıyla ilişkili olduğunu söyledi.
Anlaşılan Türkiye’deki politikacılar da artık kendilerini saklayabilecekler. Çünkü AB için alınan kararın Türkiye için de geçerli olduğu belirtilmişti[4]. Zaten ilginçtir; bu hafta Bahçeşehir Üniversitesinde düzenlenen “Kişisel Bilgilerin Korunması” başlıklı konferans sonrasında yayınlanan rakamlara bakılırsa, Google’a daha AB mahkemesi tarafından bu karar alınmadan önce bile en çok “unutulma hakkı” başvurusu yapan ülke Türkiye olmuş[5].
Unutulma Hakkı Bir Sansür müdür?
Sansür Indeksi (Index of Cencorship) Jodie Ginsberg, unutulma hakkı konusunda şöyle diyor;
“Bazı kurallar oluşturulmadığı sürece, unutulam hakkının daha derin sansüre kağı açacağı konusunda endişelerimiz var. Google’un kaldırdığı link için bir sayfa dibine bir açıklama koyması problemi çözmez.”
Wikipedia CEO’su Wales ise kendisiyle yapılan bir söyleşide Google’un internet kullanıcılarının bilgileri bulmakta ana kaynağı olduğunu ama unutulma hakkı ile bu platformun etkileneceğini söylüyor ve şöyle devam ediyor :
“Bu kararın insanların kişisel gizliliğini koruma anlamına geldiğini düşünmüyorum. Çünkü bir mahkemeden çıkarak, gazetelerde basılmış olan bir karar neden gizli bilgi olsun? Bu karar kişisel mahremiyet konularında gerçek gelişme için engelleyici.”
Anlayacağınız “internet kısıtlamaları” dünyanın her tarafından ve her yönden geliyor. Önümüzdeki günlerde ve yıllarda muhtemelen bu konuları daha çok tartışacağız.
[2] Twitter, Bascalan ve Haramzade Hesabı için Nasıl Bir Uygulama Yaptı?
[3] Chilling Effects Clearinghouse, İnternet Kullanıcılarını Olası Hukuksal Yüzleşmelere Hazırlıyor
[4] Google ‘Unutulma Hakkı’nı Başlattı, Türkiye de Uygulamaya Dahil
Kaynak : 