Nasa’nın, insansız hava araçları (İHA – Drone) için tespit ve engelleme (Detect-and-Avoidance – DAA) sistemi geliştirdiği ve test ettiği açıklandı. Kuruluşun, Kaliforniya’daki Mojave çölü üzerinde DAA sensörleri ile takılmış İkhana insansız uçak ile test uçuşlarının son fazını tamamladığı belirtiliyor[1].
İnsansız Hava Araçlarının (İHA) yeni teknolojiler (navigasyon, mobil teknolojiler, internet vs) çerçevesinde geliştirilmesi, bir yandan Amazon’un teslimatları bu cihazlara yapabilmesi, dünya çevresinde zorluk çekilen yerlerde internet erişimi sağlanabilmesi gibi hayatları kolaylaştırıcı farklı yollar açıyor[2][3]. Ama diğer yandan suikastler düzenlenmesi, bomba olarak kullanılması tehlikesini de taşıyor[4].
Ayrıca İHA’ların hacklenmesi olasılığı da her zaman mevcut.
NASA’nın DAA sensörlerinin havadaki ve yerdeki bilgisayarların birlikte çalışması ile işini yaptığı ve son testlerde İkhana’nınyaklaşan uçağa karşı 200 senaryoya uygun olarak 11 uçuş yaptığı belirtiliyor.
İkhana’nın bellibir senaryo çerçevesinde 1 ya da birden fazla uçağın yaklaştığını tespit ettiği, uzaktan kumanda pilotuna uyarı gönderdiği ya da kendisinin –daha önce programlanmış manevralar çerçevesinde çarpışmadan kaçınmak amaçlı– bir işlem yapabildiği bildirildi.
NASA’dan Program Direktörü Dennis Hines, uçuştan gelen verilerin tamamen analiz edildiğini, algoritmalarda ufak değişiklikler yapıldığını ve testin başarıyla gerçekleştirildiğini, uzaktan kumanda pilotlarının uyarıldığını ve engellerle karşılaşıldığında da programlanmış manevraların gerçekleştirildiğini açıkladı. General Atomics Aeronautical Systems’den Uçak sistemleri başkanı Frank Pace ise, uçuş testlerinin, tespit-engelleme sisteminin artık gerekli seviyeye ulaştığını gösterdiğini söyledi.
General Atomics, DAA’nın 3 sensöründen birisini ve radar sistemini üretmiş. BAE Systems ise drone’un bulunduğu pozisyonu tespit eden ve yer kontrole bildiren uydu-bazlı navigasyon aracı olan diğer bir sensörü üretmiş (Automatic Dependent Surveillance – Broadcast – ADS-B).
Hava trafiğini izleyen ve bir çarpışma olasılığını yerdeki uzaktan kumanda pilotlarına uyarı olarak ileten 3cü sensörü ise Honeywell firması üretiyor (Traffic alert and Collision Avoidance System – TCAS).
NASA araştırmacıları, bu aşamadan sonra 4.tur testlerini ilkbaharda gerçekleştireceklermiş.
[1] NASA, Industry Complete Third Phase of UAS Flight Testing
[2] İHA’larla (Drone) Teslimat Geliyor, Amazon Test Uçuşları İçin Amerika’dan Onay Aldı
[3] Facebook, Insansız Hava Araçları (IHA) İle Dünyadaki Herkese Internet Götürmeyi Amaçlıyor
[4] Amerikan İHA IŞID’ın Gizli Silahı Hacker’ı Öldürdü
Kaynak : 