İnsansız hava araçlarının ilk kez askeri amaçlı olarak kullanımı için 4 şubat 2002 tarihi veriliyor. 15 yıl kadar önce CIA, Afganistan’da “öldürme” amaçlı olarak “drone” yani “İnsansız Hava Aracı” kullanmış[1]. O zamandan bu yana ABD’nin bu araçları insan öldürmede kullanımı tartışılıyor. Bir ara buna dair bir mobil uygulama yapıldığını da, Apple’ın uygulamayı reddettiğinde öğrenmiştik [2].
Drone’ların karanlık yüzünü tartışanlar, bu aracın insan öldürmedeki etik tarafını tartışıyorlardı. Örneğin yukarıda bahsettiğimiz ilk örnekte, hedef Bin Ladin’di. CIA 2002’de onu bulduğunu düşünüp, öldürmek için drone yollamıştı ama sonuçta Bin Ladin olmayan birini öldürmüş oldular. Benzer bir olay da, yanlışlıkla Yemen’de bir düğün konvoyuna yapılan drone saldırısıydı [2].
DEAŞ Drone ile Saldırmaya Başladı
Ama asıl tartışılması gereken nokta; “Pandora’nın kutusunun açılmış olması” herhalde. Çünkü artık drone’larla insan öldürmek ya da yaralamak sadece ABD’nin tekelinde değil. Hatta devletlerin tekelinde bile değil. DEAŞ (IŞID)’ın insansız hava araçları (İHA)larla saldırılar gerçekleştirmeye başladığı ve hatta drone filoları kurmuş olabileceği görülüyor.
Irak Şam İslam Devleti, son dönemlerde Musul’da gerçekleştirdiği saldırı yöntemleriyle gündemde[4]. Son 3 aydır insansız hava araçlarıyla yapılan saldırılar sonucunda büyük tahribatlar olmasa da, saldırıların genel olarak eş zamanlı yapılması, gelecek saldırılar açısından ışık tutuyor gibi. Ekipman açısından bakarsak, marketlerde karşınıza çıkan genel haliyle 1 metreye-50 cm ve bunun varyasyonları olan modelleri tercih ediyorlar. IŞİD’in elinde askeri amaçla geliştirilen drone’ların olduğunu biliyoruz ancak, son günlerde İslam Devleti’nin daha mobilize olabilen ve her yerde ulaşılabilen hava araçlarını kullanması gerçekten büyük soru işareti.
Menzil ve Ağırlıkları İtibariyle Oldukça Mobilize Olabiliyorlar ve Rahatça Gizlenebilirler
DEAŞ’ın son dönemde kullandığı ekipmanların menzil kapasitelerinin 25 dakika havada kalabilecek düzeyde olduğu, yaklaşık 200 metrelik Wi-Fi menzili olduğu ve kumanda ile kilometrelerce mesafede iletişimde kalabildiği bildiriliyor. Elbette bu rakamlar varyasyonlar arasında farklılık gösterebilir. Ağırlıkları, güvenlik şüphelerinin artmasına neden olan büyük bir detay. Ağırlıkları genel olarak 10 kilodan başlıyor, varyasyonlara göre farklılıkları görülür. Bu ağırlığın yanısıra üstlerinde 6’ya kadar el bombası kaldırabilecek kadar güçleri var.
Fiyatlarına Göre Özellikleri Oldukça İyi: 300 TL’lik Modelin Havada Kalma Süresi 25 Dakika
Bu tip insansız hava araçları, menzillerinin de uzunluğu hesaba katıldığında, büyük terör saldırıları yapabilirliği açısından tehlikeli. Çünkü 300 TL’den başlayıp ve maksimum 4 bin TL’ye kadar artan fiyatları ile de ulaşılabilir düzeyde. Son saldırıları, genellikle hava araçlarından el bombası fırlatılarak gerçekleştirildi, ortalama 4 adet el bombası, eş zamanlı olarak şehirlere bırakıldı ve yaklaşık 30-40 kişinin ölümüne sebep oldu.
Sadece Musulda Kullanılıyor Ama Diğer Şehirlerde Güvenlik Önlemleri Az da Olsa Artıyor
Bu tip hava araçları henüz birkaç haftadır kullanılmaya başlandı. Özellikle Musul, bu tip araçların hedefindeyken, güvenlikçiler şehirlerde de bu tip saldırıların gerçekleşeceği kaygısıyla, eğlence amaçlı hava araçlarını yok etmek amacıyla silah geliştirdiler. Bu tip insansız hava araçları hızları itibariyle savunma için şans tanısa da çeviklikleri oldukça meşhur. Alçak irtifada seyredebilen araçsa, o konumdayken de etrafa zarar verebiliyor.
Son olarak, Reina katliamcısının evinde 2 adet drone ile karşılaşıldığında dair haberleri de hatırlatalım.
[2] Apple, İnsansız Uçakların Gerçekleştirdiği Öldürmeleri Raporlayan Uygulamayı Reddetti
[3] Yemen says U.S. drone struck a wedding convoy, killing 14
[4] ISIS drone attack injures two local journalists in Mosul
Kaynak : 