Geçen yıl Paul Doany Genel Müdürlüğe atandıktan bu yana Türk Telekom’da organizasyon değişiklikleri yapılıyor. Bu değişikliklere önce üst düzeyden başlanmıştı [1], arkasından bölge müdürleri atamaları gelmişti [2]. Şimdi de bölge müdürlüklerinin organizasyonu yapılıyor. turk-internet.com farkı ile okuyorsunuz.
Türk Telekom’da bölge organizasyonları ve aynı kapsamda Ti-1 ve Tip-2 İl Müdürlükleri de, Telekom Müdürlükleri adı altında yeniden yapılandırıldı. Organizasyon duyurusundaki açıklamalara göre, müşteri deneyimi iyileştirmek, rekabet avantajları sağlamak, süreçleri daha verimli hale getirmek, yalın ve sade organizasyonel yapılanma ile şirket içi karar alma mekanizmalarını hızlandırmak amaçları ile şekillendirildiği yapılanma konusunda düşüncelerini sorduğumuz, Türk Telekom’a yakın kaynaklar, “yeni bir yap boz, eski hale dönüş olmuş, tek değişiklik şirket gelirlerinin % 35’ini oluşturan İstanbul’da Anadolu yakası ile Avrupa yakasının tek başmüdürlük olarak birleşmesi olmuş” şeklinde yorum yaptılar.
3 temmuza kadar görev değişikliklerinin tamamlanmasının beklediği yeni organizasyonda Telekom müdürlüğü alt organizasyonlarına ait atamaların yakın zamanda yapılacağı belirtiliyor.
Organizasyonda değişiklik olarak verilenler şu şekilde;
- Ticari Faaliyetler Bölge Müdür Yardımcısı, Teknik Operasyonlar Bölge Müdür Yardımcısı ve Destek Operasyonları Bölge Müdür Yardımcısı pozisyonlarının doğrudan Bölge Müdürüne raporlayacak
- Ticari Faaliyetler Bölge Müdür Yardımcılığı altında, Bireysel Satış, Kurumsal Satış ve Müşteri Hizmetleri birimleri bulunuyor. Sadece İstanbul Bölge Müdürlüğünde bir de Toptan Satış Müşteri Hizmetleri birimi bulunuyor.
- Teknik Operasyonlar Bölge Müdür Yardımcılığı altında; mevcut olan erişim operasyon, network sistemleri kurulum ve operasyon ile soğutma sistemleri aynen devam edecek, mobil operasyonlar birimi buraya bağlanacak, il müdürlükleri altındaki erişim planlama ve yatırım birimi, merkezi erişim planlama ve yatırım bölümlerine bağlanacak.
- Destek Operasyonlar Bölge Müdür Yardımcılığı altında, eskiden bölge müdürüne doğrudan bağlı olan finans birimi ile insan kaynakları ve değişim yönetim birimlerinin birleşmesinden oluşan İnsan kaynakları bölümü bulunuyor.
- Tesis Destek ve İnşaat Emlak bölümlerinde değişiklik yok
- Bölge Müdürlüğü merkezindeki 39 telekom müdürlüğü devam ediyor.
- Adana, Antalya, Bursa, Diyarbakır, Erzurum, Kayseri, Samsun ve Trabzon Bölge Müdürlüklerinde
- Ticari Faaliyetler Bölge Müdür Yardımcılığı Pozisyonu kaldırıldı. Altındaki Bireysel ve Kurumsal Satış Müdürlükleri (satış ve ofis), Müşteri Hizmetleri birimleri doğrudan Bölge Müdürüne bağlanıyor.
- Teknik Operasyon Bölge Müdür Yardımcılığı devam ediyor. Altındaki erişim operasyon, network sistemleri kurulum ve operasyon ile soğutma sistemleri aynen devam edecek, mobil operasyonlar birimi buraya bağlanacak, il müdürlükleri altındaki erişim planlama ve yatırım birimi, merkezi erişim planlama ve yatırım bölümlerine bağlanacak.
- Finans birimi mevcut yapıdaki gibi doğrudan Bölge Müdürüne raporlayacak.
- Tesis Destek ve İnşaat Emlak ile İnsan Kaynakları birimi doğrudan Bölge Müdürüne raporlayacak.
- Bölge Müdürlüğü merkezindeki 19 telekom müdürlüğü devam ediyor.
- Tip – 1 Telekom Müdürlükleri
- İl müdürüne bağlı olan Teknik Operasyonlar İl Müdür yardımcılıkları kaldırıldı. Altında yer alan erişim planlama ve yatırım birimleri kapatıldı. Bu fonksiyonu bölge müdürlüğü organizasyonundaki erişim planlama ve yatırım birimi yürütecek. Erişim Operasyon ve Network birimi ise temel şebeke operasyonları adı ile telekom müdürüne raporlayacak şekilde konulandırıldı.
- Merkezinde telekom müdürlüğü olan Aydın, Balıkesir, Eskişehir, Gaziantep, Kocaeli, Konya, Manisa illerinde ticari faaliyet birimleri kapatılarak, sorumlulukları bölge merkezindeki müşteri hizmetleri birimine aktarıldı.
- Merkezlerinde telekom müdürlüğü olmayan Denizli, Hatay, Muğla, Sakarya, Tekirdağ, Zonguldak illerinde, erişim operasyon müdürlüğü tarafından yürütülen saha operasyonları (müşteri tesis, nakil ve arıza gibi) ise yeni oluşturulan telekom müdürü altındaki saha operasyonları birimi tarafından yürütülecek.
- Tip – 2 Telekom Müdürlükleri
- İl müdürüne bağlı olan Teknik Operasyonlar birimi, erişim planlama ve yatırım fonksiyonu dışındaki görevlerine devam edecek. Bu fonksiyonu bölge müdürlüğü organizasyonundaki erişim planlama ve yatırım birimi yürütecek.
- İl müdürüne doğrudan bağlı olan Operasyon ve Ticari Faaliyetler birimi yeni yapıda Telekom müdürü pozisyonuna raporlayacak.
- Ankara, İstanbul ve İzmir Bölge Müdürlüklerinde;
İl Müdürlükleri, Telekom Müdürlüğü Oldu
Yeniden yapılandırma kapsamında Tip-1 ve Tip-2 İl müdürlüklerinin adı artık Tip-1 ve Tip-2 Telekom Müdürlüğü haline geldi. Diğer değişiklikler şöyle;
Nasıl Yorumlanıyor
Türk Telekom’da liyakata dayalı bir insan kaynakları sistemi olmadığı eleştirileri uzun zamandır var. Yani şişkin kadrolardan bahsediliyor. Buna ilaveten, Avea -TTnet ile ana şirketin birleşmesinden sonra, tekrarlayan kadroları da elimine edecek ve yeni bir şekil verecek organizasyonel yapılanma bekleniyordu. Daha önce belirttiğimiz üzere, özellikle yönetici kadroları epeyce şişmişti. 2016 sonuna doğru, şirkette 22 Genel Müdür Yardımcısı, 160 direktör, 400 müdür bulunuyordu. Hatta altında eleman olmadığı halde, bazı haklardan yararlanması için “müdür” pozisyonuna getirilen yöneticilerden bahsediliyordu.
Şimdi bu yeni yapılanmaya bakıldığında, bir ölçüde eski bölgesel yapıya dönüş olarak yorumlanıyor. Satış ve Müşteri Hizmetleri Genel Müdür Yardımcısı Ümit Önal’ın altında toplanan ticari fonksiyonların, bölge müdürlükleri altında yapılandırıldığı görülüyor.
Daha önce altında 3-4 telekom müdürlüğü olan il vardı. İl müdürlüklerinin kaldırılması ve telekom müdürü olarak adlandırılmasının ciddi bir tasarruf sağlayacağı belirtiliyor[3]. Bu, tekrarlayan kademeli yönetsel yapının sadeleşmesi açısından da,. 81 il müdürünün araçları, benzin ve diğer giderleri düşünüldüğünde maliyet optimizasyonu açısından da olumlu bir adım diye yorumlanıyor. İnsan Kaynaklarından sorumlu Genel Müdür Yardımcısı Şükrü Kutlu bir süre önce düzenlediği basın toplantısında bunu şöyle ifade etmişti :
“Uluslararası modele göre, normal ve standart bir birimde bir yöneticiye bağlı çalışan kişi sayısı 8. Bu sayı Türk Telekom’da daha önce 3 iken şu anda rakamı 5,5’e çıkardık. Hedefimiz bunu sekize yükseltmek. Yeniden yapılanma kapsamında Türk Telekom’da ciddi bir sadeleştirme yapıldı ve 600 müdürlük kaldırıldı. Bugün Türk Telekom, dış kaynakla 40 bin kişilik bir istihdam ekosistemi yaratıyor. 2017 yılı başından bugüne kadar organizasyonel anlamda yeniden yapılanmayla 250 milyon lira tasarruf ettik.
Ancak Türk Telekom organizasyonuna “eskiye dönüş” dışında da eleştiriler var. Bunları şöyle aktaralım;
“Uzun soluklu stratejik bir yapılanmadan ziyade, üzerinde fazla çalışılmamış bir organizasyon yapısı gibi gözüküyor. Zira Türkiye’de Telekom şirketleri 10 yıldan daha uzun süreli stratejik planlar yapmıyor ya da yapamıyor. Stratejik planlar genel olarak 2-3 yıllık ve üst yönetim kadrolarının isteklerine şekillendiriliyor. Doğal olarak da şirketin vizyonu ve stratejisi yeni üst yönetimin görev süresi ile sınırlı kalıyor. Her üst yönetim değişikliği sonrası organizasyon değişiklikleri de kaçınılmaz oluyor. Birkaç yıllık dönemler halinde gerçekleşen üst yönetim değişiklikleri ile kurumsal hafıza ve kültür önemli ölçüde tahrip olduğu gibi şirketler istikrarlı bir büyüme ve performans da gösteremiyor.
Örneğin Türk Telekom’un toplam müşterilerinin yaklaşık %40’ına karşılık gelen, gelirlerinin ise daha büyük bölümünü oluşturan İstanbul, tek bir bölge olarak yapılandırılıyor. Halbuki, ülkenin tamamına yayılmış olan ve her bir bölgesi çok farklı coğrafi, ekonomik ve kültürel farklılıklar, güçlü fırsat ve tehditler barındıran herbirinin güçlü ve zayıf yönleri farklı olan böyle büyük bir organizasyonun adeta terzi usulü yapılandırmaya ihtiyacı var.
Organizasyonlar, sürdürülebilir olmalı, rekabet edebilir olmalı, süratli ve çevik olmalı, müşteri merkezli olmalı, verimli (maliyet duyarlı) olmalı ve bir stratejik hedefe yönelik yapılandırılmalı…
Türk Telekom sözlü olarak yaptığını ifade etse de, organizasyonunu bir türlü müşteri odaklı hale getiremiyor. İş süreçlerini ve organizasyonunu, müşteri deneyimini mükemmelleştirmek, müşteri değer maksimizasyonunu yükseltmek ve operasyonel verimliliği arttırmak üzerine bir türlü kuramıyor ya da kurmak istemiyor. Üstelik dünyadaki trendler ve teknolojideki gelişmeler de Türk Telekom gibi incumbent operatörler için önemli riskler taşıyor.
Bugünlerde uydu üzerinden sunulan broadband internet servislerinin hem hız hem performans hem de fiyat yönüyle karasal ve mobil internet erişimleri ile rekabet edebilir bir noktaya doğru hızla ilerlediğini görmekteyiz.
Örneğin; 10 yıl sonra SpaceX’in [3] ya da Facebook’un uydularını fırlatmış ve “internet heryerde” sloganı ile servis sunmaya başlamış olduğunu düşünün. Altyapı kazıları yapmadan, kablo döşemeden, baz istasyonu kurmadan, izin, ruhsat ve mülkiyet hakları ile uğraşmadan küçük ve akıllı uydu ağı vasıtasıyla milyarlarca kullanıcıya küresel internet bağlantısını iletmeye hazırlanan bu global şirketlerin pazara etkilerini bugünden öngörerek 10 yıldan uzun süreli bir stratejik plan yapan Telekom şirketi var mı acaba ? Kaybedecekleri ses, broadband internet ve TV pazar paylarını ve gelirlerini hangi yeni ürün ve servislerle tolere edecekler ? Strateji ve iş geliştirme birimleri bunun için ne tür bir çalışma içerisinde ?
Herşeyi görev süreleri ile sınırlı düşünen üst yönetim kadroları ya da lisans süresi 10 yıl sonunda bitecek olan yatırımcı sizce 20 yıllık stratejik plan yapar mı? Yoksa cari yılın hedeflerine ve kısa vadeli kar ve faydaya mı odaklanır ?
Maalesef bu anlayıştan ve kısır döngüden ötürü, şirketlerimizi büyütmek ve geliştirmek niyetiyle yönetmiyoruz ya da yönetemiyoruz. Şirketleri bölgesel ve global aktörler haline getirerek hem ülke ekonomisi, hem de yatırımcı ve paydaşları için gelecekte çok daha fazla değer üretsinler ve pasta çok daha büyüsün ki benim de payım büyüsün şeklinde bir mantık yok.
Başarısızlığı da cezalandırmıyoruz. Görev süresince zaten maaş ve primlerini alan üst yönetim kadrolarına giderken de astronomik tazminatlar ödüyoruz. Hangi şirket, bir önceki üst yönetime yada yönetim kurulu üyelerine şirketin zararının hesabını sorabiliyor?
Türk Telekom’un acı bir hikayesi var. Cumhuriyet tarihinin en büyük özelleştirmesi olarak takdim edilen 177 yıllık güzide ve stratejik bir kuruluşun 10 yıl içerisinde zarar eder hale gelmesi ve adeta bir borç batağına sürüklenmesi aslında bir şirket açısından yapılmaması gereken her şeyi özetler nitelikte…”
19 haziran 2017 güncelleme : Türk Telekom’un bu son yapılanması konusunda epeyce yorum ulaşıyor. Bugün bu yorumları biraraya getiren başka bir analiz yayınlayacağız.
[2] Türk Telekom’da Yeni Bölge Müdür Atamaları (2017) Açıklandı
[3] Bu arada ayrılanlar için normal hakları dışında, 8-9 maaşlık teşvik paketleri verilebileceği kaydediliyor.
[4] SpaceX taking risks to become satellite internet provider
Kaynak : 