RATEM Yönetim Kurulu Başkanı Yusuf Gürsoy raporda yer alan çarpıcı başlıkları detaylarıyla paylaştı. Paylaşılan sektör raporunda “televizyon mecrasında dünya genelinde canlı izleme eğiliminin gücünü koruduğu, Avrupa genelinde hem tüm kişilerde hem de gençler arasında izleme oranının %90’ın üzerinde olduğu belirtildi. Dünya genelinde kişi başına düşen günlük televizyon izleme süresi, internet üzerindeki içerik sayısı ve çeşitliliğinin artmasına rağmen, son 25 yılda olduğu gibi 2017’de de değişiklik göstermiyor. 2 saat 56 dakikalık bu süre Asya’da 2 saat 25 dakika, Kuzey Amerika’da 4 saat 3 dakika olarak ölçülmüştür. Bu bölgelerde önceki yıla göre hafif bir düşüş gözlemlenirken Güney Amerika’da yükseliş sürmüş, Avrupa’da ise 3 saat 49 dakika ile tarihinin en yüksek günlük izleme süresi ölçülmüştür.
Türkiye günlük 5 Saat 30 dakika televizyon izliyor
Türkiye’de ise 2016 yılında ortalama günlük 4 saat 4 dakika olan televizyon izleme süresinin, Anadolu Ajansı’nın Radyo ve Televizyon Üst Kurulu’ndan derlediği verilere göre 2017 yılında 5 saat 30 dakika olduğu belirtiliyor. Araştırmaya göre ilk sırada yer alan Türkiye’yi, 4 saat 25 dakika ile Japonya, 4 saat 21 dakika ile İtalya izliyor.
Dünya Genelinde İthal Edilen Dört İçerikten Biri Türk Yapımı
Dünya çapında yüzden fazla bölgenin televizyon içeriği verileri incelendiğinde, yıllık yaklaşık 8 bin 500 televizyon programı yayınlandığı ve bunların yaklaşık yarısını dizi kategorisinin oluşturduğu görülmektedir. Söz konusu kategoride en fazla orijinal yapım üreten ülkeler Hindistan, Çin, Rusya, Nijerya ve Türkiye olarak sıralanmaktadır.
Dünyada eğlence anlayışının merkezine yerleşmiş olan dizi sektörü giderek güçlü bir ekonomiye dönüşmektedir.
Dünya genelinde televizyon kanalları ortalama olarak içeriklerinin %70’ini kendileri üretmekte, %30’unu ise diğer ülkelerden ithal etmektedir. Söz konusu ithal televizyon içeriklerinin %25’ini ise Türk yapımlarının oluşturduğu ortaya konulmaktadır. Kısaca, dünya genelinde ithal edilen 4 içerikten birinin Türk yapımları olduğunu söyleyebiliriz.
2017 yılında dünya genelindeki 48 bölgenin verileri incelendiğinde, 4 bin 100 adet ithal televizyon içeriğinin yayına girdiği gözlemlenmektedir. Söz konusu yeni içeriklerin en büyük ihracatçısı konumunda, her biri 500’den fazla program sayısı ile ABD ve İngiltere yer almaktadır. İçerik ihracatında ilk 5 içindeki diğer ülkeler Fransa, Almanya ve Türkiye olarak sıralanmaktadır.
Bölgesel tercihlerin ön plana çıktığı televizyon içeriği ihracatında İngiltere, çoğunluğu gerçeğe dayalı programlar olmak üzere programlarının yarısını Kuzey Avrupa ülkelerine ihraç etmektedir. Fransa tekrar eden programlarının büyük çoğunluğunu, aralarında İtalya ve Portekiz’in de olduğu komşu ülkelere satmaktadır. Türkiye ise, özellikle kurgusal yapımlarını (dizilerini) eşit oranda Doğu Avrupa, Orta Doğu ve Güney Amerika ülkelerine ihraç etmektedir.
Türk dizilerine uluslararası arenada ödül
Türk dizi filmleri, ihracat başarısının yanında kaliteleri ile de ön plana çıkmaya başlamıştır. Televizyon sektörünün en saygın ödüllerinden, ABD’nin New York kentinde düzenlenen, 11 kategoride toplam 18 ülkeden 25 dizinin katıldığı ‘Uluslararası Emmy Ödülleri’nde 2017 yılında Ay Yapım’ın “Kara Sevda” isimli dizisi “En İyi Dizi” ödülünü kazanarak “Emmy Ödüllü İlk Türk Dizisi” unvanını da elde etmiştir.
Türkiye son yıllarda televizyon dizileri dışında çeşitli televizyon formatlarını da diğer ülkelere pazarlayan bir ülke konumuna gelmiştir. Örnek olarak “Gelinim Olur Musun” adlı yarışma programı, İtalya’dan Hindistan’a 30 ülkeye satılmıştır. İhracat konusunda dizi filmlerin uzağında olsa da Türkiye’nin televizyon formatı pazarlayan bir ülke olma yolunda ilerlediğini göstermesi açısından önemli bir adım sayılmaktadır.
Bu noktada üstünde durulması gereken diğer bir önemli husus da Türk dizilerinin Türkiye’ye sağlayabileceği ekonomik ve kültürel katkıdır. Türk dizilerinin 140 ülkede yayınlanıyor olması Türkiye’nin marka değerinin artmasına parayla ölçülemeyecek önemli katkılar sağlamaktadır.
Diziler Türkiye’nin ve Türk kültürünün dünyaya tanıtımı için önemli bir fırsat
Özgün ve yerli hikâyelerin anlatılması durumunda Türkiye’nin markasının yanında kültür değerlerinin tanıtılmasına da büyük katkılar sunulabilecektir. Çoğu ülkede dizilerimizin Türkçe olarak yayınlanması dilimizin tanıtımına büyük katkı sağlamakta, Türkçe öğrenmek isteyenlerin sayısı her geçen gün artmaktadır. Dünyanın dört bir yanında çok sayıda dizinin düzenli bir biçimde gösterilmesi Türkiye imajının yerleşmesine ve gelişmesine katkı sağlamaktadır.
Türk dizi ihracatının diğer sektörler üzerinde büyük etki uyandırabilecek potansiyele sahip olduğu da göz ardı edilmemelidir. Film turizmi bu noktada önemli bir alan olarak karşımıza çıkmaktadır. Turizm potansiyeli yüksek olan ülkemize gelen turist sayılarında yaşanan artışta dizilerimizin etkisi turizm istatistikleri, çekim mekânlarının ziyaret rakamları ve son dönemde gerçekleştirilen düğün turizmi verileri sayesinde açıkça görülmektedir.
Medyada yakın dönem beklentileri
Ülkemizde reklam yatırımlarının son bir yıl içindeki büyüme hızı, en çok büyüyen ilk 10 ülke ortalamasının %46’sı oranında gerçekleşmiştir. İçinde bulunduğu Orta ve Doğu Avrupa bölgesinde reklam harcamaları %11 oranında artarken, Türkiye’nin büyüme hızı %8,5’ta kalmıştır.
Türkiye’de reklam yatırımlarının 2015-2018 arasında %33,9, 2016-2019 arasında %24 oranında büyüyeceğini öngörmüştü. Bu yıl ise 2017-2020 arasındaki büyüme oranını %22,5 olarak tahmin edilmektedir.
Cari fiyatlarla Türkiye reklam pazarındaki büyüme hızı, küresel yatırımların iki katına yakın bir oranda gerçekleşmiş olmasına rağmen üç yıl önce %17 seviyesinde olan büyümenin, bu yıl %6,3’e kadar gerilediği gözlemlenmektedir.
Küresel reklam yatırımlarında olduğu gibi Türkiye’de de gazete ve dergi mecralarının reklam yatırımlarında düşüş eğilimi sürmektedir. Dünya genelinde büyüme oranı %15’e yaklaşan sinema Türkiye’de yalnızca %5,3 oranında büyüme kaydetmiş; açıkhavada ise dünyada %3 civarında olan büyüme hızı Türkiye’de %9,4 olarak gerçekleşmiştir.
Dijital mecranın dünya genelinde büyüme hızındaki yavaşlama Türkiye’de gözlemlenmemektedir. Mecra reklam yatırımları civarında artmıştır. Ancak halen televizyon mecrası yatırımlarının yaklaşık yarısı tutarındadır. Öte yandan, televizyon ve radyo mecralarındaki yatırımlar bu yıl küresel çapta sabit kalırken Türkiye’de televizyon mecrası yatırımları %4,2, Radyo mecrası yatırımları ile %6,5 oranında büyümüştür.
Radyo ve televizyonda reklam harcamaları
Radyo ve Televizyon Üst Kurulu (RTÜK) verilerine göre Türkiye radyo mecrası gelirleri 2017’de bir önceki yılın büyüme oranının üzerinde %5,5 oranında büyümüştür. Lisans tiplerine bakıldığında büyümenin yalnızca ulusal televizyonlar ve yerel televizyonlarda olduğu gözlemlenmektedir. Ulusal kuruluşlar geçen yılki büyüme oranı olan %11’i yakalayamamış, %8 civarında olmuştur. Yerel televizyonlar ise gelirlerini artırmışlardır.
Kaynak : 