Bu röportajın ilk 2 bölümünü
- Murat Bahçeci : Invitel Şu ana Kadar Türkiye İçinde 3.500 Km Altyapı Döşedi – 1
- Murat Bahçeci : Türkiye’de Karasal Hatlar Üzerinden, Bağımsız ve Yedekli İlk Altyapı Invitel’dir – 2
- Murat Bahçeci : Invitel, Telekom Sektörünün Serbestleşmesini Bekleyen Değil Serbestleştirmeyi Hızlandıran Firmadır – 3
başlıkları altında okuyabilirsiniz.
Altyapı sektörünün öncü firmalarından olan Invitel International Türkiye, ülkemizde geçiş hakkının hala tam anlaşılamadığını, yönetmelikte yer alan “serbestçe anlaşır” ifadesinin de sıkıntılara yol açtığını belirtiyor ve bu konudaki sıkıntıları şöyle anlatıyor :
Turk-internet.com : Altyapı sektöründe nasıl sıkıntılar var?
Murat Bahçeci : Sıkıntıların en önemlisi geçiş hakkı konusunda. Telekomünikasyon Kurumu (Bilgi Teknolojileri ve iletişim Kurumu) iyi niyetli bir şekilde geçiş hakları yönetmeliği yayınladı , ama çok net ve belirleyici açıklıkta olmadığı için iyi niyetli yaklaşmayan kişi ve kurumlar bunu ülke yararından çok kendi yararlarına yorumlamaya çalışıyorlar.
Bu önümüzdeki en önemli sorunların başında geliyor. “Geçiş hakkı” bütün dünyada Telekom sektörünün önemli bir kavramı. Telekom altyapısı kim için kurulur? Kime hizmet verir….Bizce bunun cevabı yarı kamusal hizmet sayılmalıdır.
Dolayısıyla da bu altyapının kuruluşunda kamu kurumlarının azami özen göstermesi beklenir. Anlaşmaları zorlaştırmadan yapmalıdırlar.
Kurum ve kuruluşların konuyu “kar etme” olarak düşünmemesi lazım. İstekler ve ücretler bazen çok şaşırtıcı boyutlara ulaşabiliyor
Turk-internet.com : Peki Türk Altyapı sektörünü, işletmeciler tarafından da bakarak yorumlar mısınız?
Murat Bahçeci : Ülkemizde özel şirketlerinde altyapı kurup işletme iznini alması, bildiğiniz gibi çok yeni bir gelişme…
Bu nedenle bebeklik döneminin geçtiğini ve çocukluk dönemine girildiğini düşünüyorum. Ama bundan sonraki gelişmelere daha hızlı yaşanacaktır inancındayız.
Turk-internet.com : Peki bu konuya yaklaşımı başarılı bir kamu kurumu yok mudur?
Murat Bahçeci : İstanbul Belediyesi. İBB bunu nasıl becerdi derseniz ; “Altyapıyı vatandaşları minimum rahatsız edecek, bozduğunuz yeri eski haline gelecek şekilde kurun ve bunu diğer firmalarla paylaşarak 0,05 TL/yıllık/metre bir bedel ödeyin” dediler.
Daha sonra altyapı yapan firmaların bir talebi oldu. Düşünün bir firma altyapı yapmış zaten. Vatandaşı da minimum da olsa rahatsız etmiş. Bir daha aynı olaya gerek yok. Dolayısıyla altyapı yapan firmanın diğer firmalara kiralaması istendi. Yeni bir altyapı döşenmesindense, bu iyi bir yoldu.
Bu karar da çıktı. Önce sadece belediyenin kirası çıktı. Sonra firmaların başvurusu üzerine, ayrıca altyapı yapan firmaya 1 kerelik bir katkı bedeli ödenmesi kararı verildi. Şimdi ; ikinci firma belediyeye 1,6 TL ödeyecek ama altyapı yapanı özendirmek ve masraflarını azaltmak için ayrıca altyapı yapan firmaya, bir defalık olmak üzere 21 TL/metre katılım bedeli ve 0,55 TL/yıl güzergah arıza-bakım ücreti veriliyor..
İstanbul Belediyesinin(2009 yılı) yaptığını özetleyelim; Altyapı firması şunları verir :
- Geçiş hakkı
a. Yatırım yapmış ise ve İ.B.B bunu kullanacaksa ücretsiz, kullanmayacaksa 0,32 TL/yıl-metre
b. Başka firmanın borularından yararlanıyorsa 1,6 TL/yıl-metre - Kazı ve malzeme bedeli (bir kerelik)
a. Altyapı yapan için yaklaşık 84 TL/metre
b. Altyapı kullanan firma 21 TL/metre - Bakım bedeli
a. Altyapıyı kullanan 0,5 TL yıllık bakım onarım bedelini altyapıyı kuran firmaya veriyor.. - Kablo ve çekim bedeli de yaklaşık 5 TL/metredir.
Turk-internet.com : İstanbul Belediyesi bu konuda ileride dediniz. Diğerlerinde durum nedir?
Murat Bahçeci : İBB buradaki fırsatı iyi gördü ve Şehre ciddi bir Altyapı kazandırmak adına cesur kararlar aldı bunu yaparken de tüm altyapı işletmeciliği yapan firmaların görüşlerini de aldı. Tabi ki hala Detayda bazı eksikler var, mesela Türk Telekom bizimle aynı yapıdayken kendilerine farklı bir altyapı yapabiliyorlar ve biz onların altyapısını kullanamıyoruz. Ama bugüne kadar olan gelişmeler gösterdi ki, ülkemizde çok yeni olan bu durum , her geçen gün daha kesin şeklini alıyor.
Diğer belediyelere gelince, bir çok belediyenin bu konuda standart oluşturamamış olması nedeniyle zorlanıyoruz. Diğer bir sorunda Türkiye’de birçok Belediye ve kurumun sayısal harita databaselerinin olmayışı. (Tabi ki İstanbul’un her konuda mevcut, özel durumunu göz ardı etmememiz gerekli…İstanbul’da birçok firma bu konuda girişim yaparken , diğer şehirlerde firma sayısı ikiyi geçmiyor…)
Bununla birlikte diğer Telekom firmalarının fikir ayrılıkları, pazarlama stratejilerinden kaynaklanan eksik veya şaşırtıcı ifadeleri ve özel arazi rantları ….
(Örneğin, bir yerden geçerken arada 300 metre coğrafi konumu gereği en kısa şekilde geçilmesi gereken özel mülkiyet var. Hukuk, anlaşma serbest irade ile yapılır dediğinden hareketle arazi satış bedeli civarında ücret talep edilebiliyor. Bu nedenle bazen planlanmış hattı iptal edip, kilometrelerce uzatan yeni bir güzergah belirlemek zorunda kalabiliyoruz)
Turk-internet.com :Kamu kurumlarının yaklaşımını sınıflandırırsanız. Ne dersiniz?
Murat Bahçeci : Şöyle bir sıralarsak, İstanbul Belediye’si bu konuya ilk düzenlemeyi getiren ve doğal olarak en önde giden belediye…. Arkasından bu konuda yaklaşımı olan Kocaeli, Bursa ve İzmir gibi Belediyeler geliyor. Kamu kurumlarının da geneli olumlu yaklaştı diyebiliriz…..
Öyle yerel yöneticiler gördük ki, “ilçemize yatırım geliyor” diyerek ilçeyi seferber ettiler. Bununla birlikte geçiş izni kullanılan yerlerin büyük bir çoğunluğunda, kendisine özel bir şey istemedi ama geçiş iznimiz olduğu halde çok yüksek bir bedel isteyerek Kasabası/köyü için kullanacağını iddia edip bize ciddi zorluklar çıkardı.
Genel Müdürümüz Hüseyin Mazlum’un, çok sıkı bir ziyaret trafiği ile Planlarımızı ve Ülkemize kazandıracaklarını İlgili merciilere doğru anlatımı, Kamunun daYaklaşımının olumlu olması sonucunu doğurduğunu düşünüyorum.
Diğer yandan sık karşılaştığımız durumlardan biri de Türk Telekom zamanında bir devlet şirketi olduğu için , tüm geçişlerde Geçiş Hakkı ödememiş….. Yine hali hazırda halen bir devlet şirketi olarak değerlendirildiğinden, Geçiş Hakkını firmamıza göre daha avantajlı olarak kullanmakta ve birçok yerde bedel dahi ödememektedir, bu durum aynı sektörde olan firmamız açısında rekabeti zorlaştırmaktadır.
Diğer yandan hatlarımızın yapım aşamasında Türk Telekom’un hattına istemeden (gerekli uyarı ve önlem eksikliği nedeni ile) zarar verdiğimizde “bize verdiğiniz maddi ve işletme zararımız bu kadardır” deyip, kendi teknik personelinin raporlarını ekleyerek bize fatura gönderdi. Daha sonra aynı şekilde onların Taşeronları bizim hattımıza zarar verince ,onlardan kopyaladığımız prosedüre, “sizin raporlarınız bizde geçerli değil” şeklinde cevap aldık. Türk Telekom tarafından, bahsi geçen tespitlere ilişkin, şirketimiz aleyhine bir çok dava açılmış olmakla, şirketimiz hali hazırda, bir kısmı derdest olan, hiçbir davayı kaybetmemiştir.
Telekom sektöründe ki tüm zorluklara rağmen ülkemizdeki gelişmeleri yadsımamak lazım bizim inancımız önümüzdeki senelerde Telekom sektöründe daha çok şey olumlu yönde değişecek ve bu değişimde Invitel International firması etkin rol oynamaya devam edecektir.
Bu röportaj INVITEL ; Ulusal ve Uluslararası Alternatif Fiberoptik Altyapı Öncüsü” başlıklı Advertorial Dosya Kapsamında hazırlanmıştır.
Kaynak : 