Türk Savunma Sanayii’nin en büyük satın alma projelerinden “genel maksat helikopter ihalesi” sonuçlandı. İhalede Amerikan Sikorsky ile İtalyan AgustaWestland firmaları çekişiyordu.
Dün Savunma Sanayii Müsteşarlığı’nda, Başbakan Tayyip Erdoğan başkanlığında ve Genelkurmay Başkanı Orgeneral Işık Koşaner ve Milli Savunma Bakanı Vecdi Gönül’ün katılımıyla yapılan Savunma Sanayii İcra Komitesi toplantısında, 109 helikopteri kapsayan ihalenin Amerikan şirketi Sikorsky’ye verilmesi yönünde karar çıktı.
Sikorsky, T-70 Blackhawk (Kara Şahin) modelini, Agusta ise TUHP 149’u önerdi.
Toplantının ardından açıklama yapan Milli Savunma Bakanı Vecdi Gönül, helikopterin gövde, motor, avionic sistemleri, görev yazılımları gibi bazı önemli parçalarının Türk Havacılık ve Uzay Sanayii’nde (TUSAŞ) üretileceğini söyledi. Gönül, ilk teslimatın 4 yıl sonra yapılacağını ve ilk aşamada 109 helikopter üretileceğini, bu sayının 600’e kadar çıkabileceğini belirtti. Skorsky Başkan Yardımcısı Steve Estill ise, montaj fabrikası konusunda, İzmir’deki serbest bölge olan ESBAŞ’ı yatırım adresi göstermişti. Helikopterler 10 ton sınıfında olacak ve 18 personel taşıyabilecek.
109 helikopter için yapılan ihalede Türk tarafı 3,5 milyar $’ın üstüne çıkmaya yanaşmazken, 2 katılımcı firma İtalyan AgustaWestland ve Amerikan Sikorsky önce 5 milyar dolarda direndiler.Ancak Başbakan Erdoğan ve Genelkurmay Başkanı Koşaner’in taraflara 5 milyar doların ödenmesinin mümkün olmadığını bildirmesi sonrasında, her iki firma da istenilen rakama yaklaştılar.
Yapılan değerlendirmelerde, Sikorsky’nin önerdiği modelin daha güçlü ve fiyat konusunda daha makul olduğu sonucuna varıldığı belirtildi. Ayrıca Amerikan şirketi, helikopterin transmisyon dişlilerini de Türkiye’de üretmeyi vaat etmesi sonucu etkiledi. İhaleyi alan Sikosky’nin, üretim sürecinde % 67 oranında Türk şirketlerinden katkı sağlayacağı sözü verdiği belirtiliyor. Ayrıca :
- Helikopterin pervane ve motor gibi kritik parçalarının önemli bir bölümünün üretimi TUSAŞ ana yükleniciliğinde Türkiye’de gerçekleşecek.
- Helikopterin en kritik bölümlerinden biri olan avionic sistemleri ve yazılımlarda Aselsan etkin rol oynayacak.
- Türkiye’nin aldığı her bir helikopter için, Sikorsky Türkiye’de bir helikopter üretip başka pazarlara satacak.
Genel Maksat Helikopter Projesi kapsamında alınacak helikoperlerden, Jandarma Genel Komutanlığı’na 30, Kara Kuvvetleri Komutanlığı’na 20, Hava Kuvvetleri Komutanlığı’na 6, Genelkurmay Elektronik Sistemler Komutanlığı’na 2, Özel Kuvvetler Komutanlığı’na 11, Emniyet Genel Müdürlüğü’ne 20, Çevre ve Orman Bakanlığı’na 20 adet helikopter verilecek.
İhalede Sikorsky’nin rakibi olan İtalyan Agusta’nın, Sikorsky lisansıyla bu helikopteri ürettiğini dikkat çeken savunma uzmanları, “Türkiye, orijinalini tercih etti” dedi ama AgustaWestland bugün bir açıklama yayınladı. Açıklama şu şekilde :
Türk Genel Maksat Helikopter İhalesi kararıyla ilgili olarak AgustaWestland’ın Türkiye basın açıklaması
AgustaWestland, Türkiye’nin “Genel Maksat Helikopter Programı” (TUHP) için ABD’nin Sikorsky şirketini seçme kararını üzüntüyle karşılamıştır.
“Genel Maksat Helikopter Programı” (TUHP) başlangıcından itibaren bu kategorideki tek uygun model olduğu kanısıyla bir Black Hawk edinme projesi olarak düşünülmüştür. Ancak bu yaklaşımın yerine AgustaWestland Türkiye’ye yeni nesil helikopter olan AW149’un Türk Endüstrisi ile birlikte geliştirilmesini, üretilmesini yurt içi ve uluslararası pazarlarda satılmasını kapsayan ‘’ürün ortaklığı’’ modelini teklif etmiştir.
Türk şirketleriyle beraber eşi benzeri görülmemiş ve üstün teknolojik işbirliği düzeyini temel alan AgustaWestland teklifi, Türk sanayii ‘ne önemli know-how ve teknoloji aktarımı , tasarım ve imalat özerkliği, bunlarla birlikte dünya pazarı potansiyeline ve fırsatlarına erişme imkânı tanımaktaydı.
AgustaWestland Başkan Yardımcısı ve Avrupa Başkanı Ugo Rossini, “Türkiye bu kararıyla T129 programı vasıtasıyla gerçekleşecek verimli işbirliğinden ve avantajlardan yararlanmak yerine eski nesil tasarım bir helikopter modelini tercih etmiştir. Bugün verilen kararla Türk havacılık ve uzay sanayii, yeni nesil bir helikopterin geliştirilmesine ortak olarak helikopter pazarında büyük bir oyuncuya dönüşmesini sağlayacak benzersiz bir fırsatı kaçırmış oldu,” dedi.
AgustaWestland şimdiden dünya çapında ilgi çeken AW149’u geliştirmeye devam etmekte kararlıdır. Önümüzdeki 35 sene süresinde aynı sınıftaki 8.000’i aşkın ömürlerini tamamlayan helikopterin değiştirilmesi beklendiği için önemli pazar fırsatları bulunmaktadır.

Kaynak : 