Söyleşinin ilk bölümünü Yüksel Samast : KEP Sisteminde e-Posta ile Yapılan Gönderilerin Teslimatı Kayıt Altına Alınmış Oluyor – 1 ve ikinci bölümünü Yüksel Samast : KEP, e-Ticaret ve e-Devlet Uygulamalarında Yaygınlaşma ve Ciddi Tasarruf Sağlayacak – 2 başlığı altında okuyabilirsiniz.
Kaldığımız yerden devam ediyoruz :
turk-internet.com : KEP konusunda ülkemizdeki gelişmeleri bize özetler misiniz?
Yüksel Samast : Ülkemizde KEP alanındaki yasal düzenleme az önce belirttiğim gibi 14 Şubat 2011 tarihinde resmi gazetede yayımlanan Yeni Türk Ticaret Kanunu ile yapılmıştır. Yeni TTK’nun 18. ve 1525. Maddeleri KEP ile yapılabilecek işlemleri, KEP kullanıcıları ve KEPHS’larıyla ilgili hususları yasalaştırmıştır.
Yeni Türk Ticaret Kanununun 1525. Maddesi aynen şöyledir:
“… Kayıtlı elektronik posta sistemine, bu sistem üzerinde yapılacak işlemlere ve hukuki sonuçlarına, bu sistem içerisinde yer alacak kayıtlı elektronik posta adresi sahibi şirketler, gerçek kişiler ile kayıtlı elektronik posta hizmet sağlayıcılarının hak ve yükümlüklerine, kayıtlı elektronik posta hizmet sağlayıcılarının işleyişine, yetkilendirilmesine, denetimine ilişkin usul ve esaslar bu kanunun yayımından itibaren beş ay içerisinde Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu tarafından çıkarılacak yönetmeliklerle belirlenir.”
Yasada, KEP ve KEPHS’lar ile ilgili düzenlemelerin yapılmasında, KEP adresi sahibi kişiler ve şirketlerin hak ve yükümlülüklerini belirlenmesinde, KEPHS’larının yetkilendirilmeleri ve denetlenmelerinde görevli ve yetkili kurumun Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu (BTK) olacağı ve BTK’nın da ilgili düzenlemeleri yapması gerektiği gibi açıkca görüldüğü gibi belirtilmiştir. BTK, bu yetki ve görevlendirmeyle ilgili ikincil düzenlemeleri bir yönetmelik ve bir tebliğ’den oluşacak şekilde önce taslak olarak hazırlamış, kamuoyu görüşüne sunmuş, akabinde gelen görüşleri toparlayıp değerlendirdikten sonra sonlandırıp hazırlayıp Başbakanlığa resmi gazetede yayımlanmak üzere sunmuş ve ilgili Yönetmelik ve Tebliğ 25 Ağustos 2011 tarihli resmi gazetede yayımlanmıştır.
Yeni Türk Ticaret Kanunu’nun 1 Temmuz 2012 tarihinde tüm maddeleriyle yürürlüğe girmesiyle birlikte, o tarihe kadar, BTK’nun yayımladığı düzenlemelerdeki gereklilikleri sağlayıp, düzenlemelerde belirlenen niteliklere ve koşullara uygun olarak altyapılarını kurmuş KEPHS’lar 1 Mayıs 2012 tarihinden itibaren BTK’na başvurup bu arada yetki alıp, yönetmelikte belirlendiği şekilde faaliyete geçeceklerdir.
KEP konusunda ülkemizde Yeni TTK’nun yasalaşması süreci sonlanana kadar, son iki yılda ayrıca yürütülen birçok değerli çalışma olmuştur. E-Dönüşüm Türkiye İcra Kurulu’na, BTK tarafından Aralık 2008 toplantısında e- KEP hakkında açıklayıcı ve bilgilendirici genel bir sunum yapılmıştır. E-DTR İcra Kurulu, 15 Temmuz 2009 tarihli 28 numaralı kararıyla BTK’nu KEP konusunda çalışmalar yapmak üzere görevlendirmiştir.
Elektronik Haberleşme Kanuna göre elektronik haberleşme alt yapısı, sistemleri ve hizmetleri konusunda Ulaştırma Bakanlığı’nın belirlediği stratejiler doğrultusunda düzenleme ve denetleme yapma görevi ve yetkisi BTK’na verilmiş olduğundan, ayrıca KEP sisteminin temel bileşenleri olan elektronik imza (e-imza) ve zaman damgası konularında da, 5070 Sayılı Elektronik İmza Kanununa göre, düzenleme ve denetleme yapma yetkisi de BTK’undadır. Bu bağlamda BTK tarafından hazırlanıp TBMM’ye sunulan ancak komisyon aşamasını geçen dönemde geçmemiş olan “Kamu Hizmetlerinin Hızlandırılması Amacıyla Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Tasarısı ile kayıtlı elektronik posta, 5809 sayılı Elektronik Haberleşme Kanunu’na bir madde eklenerek düzenlenme yapılması planlanmıştı ve yine aynı şekilde Yeni TTK’nda olduğu gibi, KEP sistemi ve KEPHS’lar ile ilgili düzenleme, yetkilendirme ve denetleme görevi BTK’na verilmekteydi. Bu girişim geçen dönemde yasalaşmamış olmakla birlikte, bence KEP ve uygulamalar açısından konuya elektronik haberleşme kapsamında yaklaşımından dolayı çok önemli bir girişimdi. Bu dönemde devam etttirilip ettirilmeyeceğine dair herhangi bir bilgim yok, umarım bu dönemde KEP, yeni Türk Ticaret Kanununa dahil edildiği gibi Elektronik Haberleşme Kanunu kapsamına da dahil edilir. Böylece, KEP e-dönüşümde önemli katma değer ve katkı sağlayacak ve en geniş anlamıyla ülkemizde her boyutuyla uygulanabilir ve düzenlenebilir olacaktır.
Biz, VERION Teknoloji Grubu olarak, bu alanda ülkemizdeki ilk ve tek kuruluş olarak yürüttüğümüz Ar-Ge ve teknoloji geliştirme çalışamlarımıza ilave olarak, son üç yıldır birçok seminer, toplantı, çalıştay ve konferansa katılarak KEP konusunda herkesi bilgilendirebilmek amacıyla sunumlar yaptık, çeşitli yayınlarda genel bilgilendirici yazılar ve makaleler yazdık, eğitimler verdik. Ülkemizde bu alanda kamuda, özel sektörde ve vatandaşlarda farkındalık oluşturmaya çalıştık. Bu yöndeki çalışmalarımızı, konu yasal zemin kazandığından bu yana özellikle, her geçen gün yoğunlaşarak sürdürmekteyiz. Bugün geriye doğru baktığımızda, KEP konusunun ülkemizde bilinmesinde ve algılanmasında en büyük katkıyı bizim sağladığımızı ve en çok çalışmayı bizim yaptığımızı görüyorum. Bu çalışmalarda bizim haricimizde başta Ulaştırma Bakanlığı, BTK, bilişim basını mensupları, ilgili akademisyenler, hukukçular ve teknik uzmanlar ile Bilgi Güvenliği Derneği gibi STK’lar da çok önemli katkılar sağlamışlardır. Bundan sonra, özellikle KEP’ten çok fazla yararlanacak, tasarruf sağlayacak, verimlilik kazanacak birinci dereceden kullanıcı olacak kurumların da bu konudaki farkındalık çalışmalarına katkı sağlaması ve doğrudan uygulama başlatma çalışmaları yürütmesi gerektiğini değerlendiriyorum.
KEP’nın bir uygulaması veya alt kümesi olan e-tebligat ve e-fatura uygulamalarının, geçmişte ülkemizde kayıtlı elektronik posta ile ilgili yasal düzenleme olmadığından, farklı düzenlemelerle yürütülmesine yönelik girişimlerin, yeni Türk Ticaret Kanunundan itibaren artık devam ettirilmesinin uygun olmadığını değerlendiriyorum. Bu nevi teknik açıdan gereksiz ve mali açıdan mükerrer yatırımlara neden olacak girişimlerin ve uygulamaların sorunlara neden olacağı ve ülkemizin bu alanda dünyada öncü ülkelerden biri olmaya yönelik fırsatları iyi değerlendirememesine ve başarı elde edememesine zemin hazırlayabileceğine dikkat çekmek isterim. Dünyada da son yıllarda gelişmekte olan KEP konusunda, ülkemiz, yapmış olduğu yasal düzenlemeler ve VERION Teknoloji Grubu olarak geliştirilmiş teknoloji ile Avrupa Birliği standartlarına da uyumlu uygulamalara hazır hale gelmiş olup, bir an önce uygulamaya geçmelidir. Dünyada başta ABD olmak üzere, İtalya, Fransa, İspanya ve Almanya gibi KEP ile ilgili düzenlemeleri 2000’li yılların başından itibaren yapmış ve uygulamalarını başlatmış ülkeler bulunmaktadır. Bu bağlamda dünyanın belkide bu alandaki en başarılı örneğinin Rpost olduğu söylenebilir. Bahsettiğim ülkelerde kullanılan teknolojiler ETSI standartlarının yayımlandığı Ocak 2010 tarihinden önce bağımsız olarak ve özellikle uygulama odaklı olarak geliştirildiği için ETSI standartlarına tam olarak uyumlu olmadıkları anlaşılmaktadır, en azından bizim gibi, uyumlu olduklarına yönelik herhangi bir beyanları bulunmamaktadır.
KEP’nın kamu ve özel sektörde sağlayacağı verimlilik, tasarruflar ve faydalar ile ülkemiz e-dönüşüm açısından ve e-devlet uygulamaları açısından dünyada öncü ülkelerden biri olabilme fırsatı ve imkanına sahiptir.
Söyleşinin son bölümünü Yüksel Samast : Verion’un KEP Teknolojisi Avrupa’da ETSI Standardına Uygun Geliştirilmiş İlk Çözümlerden Birisi – 4 başlığı altında okuyabilirsiniz.
Kaynak : 