Google, Çin’deki sansür konusunda kullanıcılara yeni bir özellik sunmaya başladı. Çin’de arama kutusuna “Tiananmen” gibi yasaklı kelimeleri giren kullanıcılara, arama sonuçlarının bloke ediliyor olabileceği açıklanıyor ve alternatif kelimeler girmeleri öneriliyor. Geçtiğimiz hafta Cuma günü duyurulan bu özelliğin zaten Google ile çatışmalı olan Çin yönetimince nasıl karşılanacağı ise merak konusu.
Google ile Çin arasındaki itilaf, aslında 2,5 yıl öncesine dek uzanmakta. Dünyanın en büyük arama motorlarından olan Google, 2010 yılı Ocak ayı başlarında yaptığı bir açıklamada kendilerine yapılan bir siber saldırı sonrasında Çince olan google.cn web sitelerini ve Çin’deki ofislerini kapatabileceklerini duyurmuştu. Bu tavır, söz konusu saldırıların Çin hükümeti orijinli olabileceği veya en azından Çin hükümetinin siber saldırıları durdurmak için hiçbir girişimde bulunmamasından kaynaklanıyordu. Google’ın aldığı tavır sonrasında arama devi ile Çin yönetimin arası iyiden iyiye gerildi. İki tarafın da geri adım atmadığ [1]ı bu ortamda Google, ülkedeki sansür uygulamalarına dikkat çekerek artık arama sonuçlarında sansür uygulamayacaklarını açıkladı.
Google’ın yaklaşık 2 yıl önce yaptığı son açıklama, arama devi ile Çin yönetimi arasındaki anlaşmazlıkta adeta bardağı taşıran son damla olmuştu ve Google’ın ofislerine baskın düzenlendi. Sonrasında ise Google, Çin’deki sunucularını Hong Kong’a taşıdı [2] ve Çin’de sadece reklamcılık ofislerini bıraktı. Bu gelişmelerin üzerinden geçen 2 yılın sonunda, ABD – Çin ilişkileri normalleşme sürecine girdi. Ancak Çin yönetiminin internet filtresi uygulamaları hız kesmeden devam etti.
Bugün Çin’deki kullanıcılar ister yerel, isterse de uluslar arası ölçekte olsun, arama motorlarına veya web servislerine Tiananmen gibi yasaklı sözcükler yazdıklarında karşılarına ya çiçek böcek resimleri çıkıyor ya da “girdiğiniz kelime yasa dışı bir içerikle ilgili olabilir” şeklinde bir uyarıyla karşılaşıyorlar. Ancak StatCounter verilerine göre, tüm dünya genelinde arama motoru pazarında %92,2’lik paya sahip olup Çin’de pazarın yalnızca %42’sini alabilen (Baidu %53 ile ilk sırada) Google, sansür iddialarını ve sansüre karşı duruşunu keskinleştirmekte kararlı gözüküyor.
Arama devi tarafından Cuma günü yapılan duyuruya göre Çin’deki operasyonlarında teknik bir güncelleme yapıldığı ve yasaklı kelime gruplarına karşı kullanıcılara alternatif anahtar kelimeler verildiği açıklanmakta. Google’ın açıklamasında direkt olarak Çin yönetimini ve sansür uygulamalarını hedef alan hiçbir ibare yer almamakta. Ancak yapıldığı söylenen teknik güncelleme aslında sansürü aşmak için kullanıcılara öneri getirmek şeklinde neticeleniyor. Çin yönetiminin tepkisi ile merakla beklenmekte.
[1]- Çin, Google’ın Çekilme Tehdidine Rağmen, Sansürü Savunuyor
[2]- Google Çin’deki Sansür Uygulamasına Son Verdi
Kaynak : 