ICANN’in geçtiğimiz yıl kararlaştırdığı [1] yeni jenerik alan adları (gTLD) dağıtımı sürecinde başvurular için ilk itiraz süreci tamamlandı. Şu anda adres çubuğunda sona yazılan .com, .net ve .gov gibi 22 adet son uzantı mevcut ancak ICANN bu sayıyı ciddi oranda arttırmayı hedefliyor. İlk başvuru sürecinde toplam 1.930 yeni alan adı başvurusu yapılmıştı. Türkiye’den gelen toplam 10 başvuru içinde ise İstanbul Büyükşehir Belediyesi tarafından 370.000 Dolar ödeyerek IST ve ISTANBUL son ekleri için yapılan 2 başvuru dikkat çekiyor.
ICANN, yani İnternet Tahsisli Sayılar ve İsimler Kurumu, internetin gelişimini düzenleyen bağımsız ve kar amacı gütmeyen kurumlardan birisi. Yeni alan adı kayıtlarının tümü aslında ICANN tarafından yetkilendirilmiş Registrar firmalar tarafından yapılmakta. Üstelik ICANN, alan adlarının sonuna getirilen .com, .net, .info gibi son eklerin düzenlemesini de yapmakta. Dolayısıyla ICANN’den bahsederken, internet düzenlemeleri konusunda son derece güçlü ve etkili bir kurumdan bahsediyoruz. Tabi şu sıralar Dubai’de yapılan toplantı sonucunda ICANN’in elinde bulundurduğu gücün bir kısmını yitirmesi olasılığını saymazsak…
ICANN’in son dönemde yaptığı 2 yeni düzenleme de hayli tartışma konusu oldu. Bunlardan ilki, pornografik içeriğe sahip sitelerin .xxx ile biten alan adlarında toplanması kararıydı [2]. Diğeri ise .com, .gov gibi toplam 22 adet son eke sıkışan interneti olabildiğince genişletecek yeni jenerik alan adlarının (gTLD) tanımlanması idi. ICANN, bu konuda hayli özgürlükçü bir karar aldı ve dileyen herkesin (daha doğrusu 185.000 Doları gözden çıkaran herkesin) kendi uzantısını seçebilmesi için bir süreç başlattı.
Bu karar, zaten olası isim hakkı ihlalleri için internette ava çıkan kurumsal firmaları oldukça endişelendiren bir karar olmuştu. Zira bu uygulamayla birlikte örneğin www.geleneksel.turk.food gibi bir alan adı almak veya bir marka adını uzantı olarak kullanmak mümkün hale geliyordu. Pek çok kurumsal firma, ICANN’in aldığı karardan vazgeçmesi veya uygulamanın ertelenmesi için lobi çalışmaları yürüttüler. Ancak ICANN, aldığı karardan vazgeçmedi ve 12 Ocak tarihinden itibaren bu uygulama resmi olarak start aldı. Başvuru süreçleri Mayıs ayında sonlandı ve açılan ilk pencerede 1.930 alan adı uzantısı başvurusu yapıldı. Büyük firmaların büyük ilgi gösterdikleri bu başvuru sürecinde Google’ın 101 adet başvuruda bulunduğu, Amazon’un ise 76 adet gTLD başvurusu yaptığı görüldü.
ICANN tarafından yayınlanan listeye bakılırsa, toplamda 1.930 başvurunun yapıldığı yeni jenerik alan adı uzantıları programına Türkiye’den yapılan başvuru sayısı 10. Ancak bu başvuruların 8’ini İran asıllı firma Asia Green IT System gerçekleştirmiş. Bu firmanın “halal” ve “islam” gibi gTLD’ler için başvuru yaptığı görülmekte. Diğer 2 başvurunun sahibi ise İstanbul Büyükşehir Belediyesi. Belediye, “ist” ve “istanbul” uzantıları için 2 başvuru yapmış.
30 Kasım’da sona eren ilk itiraz sürecinin ardından Asia Green IT’nin yaptığı “islam” ve “halal” başvurularına yoğun itirazlar geldiği görülmekte. ICANN bu itirazları değerlendiriyor olacak. Belediyenin yaptığı “ist” ve “istanbul” başvuruları için ise henüz bir itiraz gelmemiş ve Ocak ayına dek itiraz gelmemesi halinde, bu alan adları için başka başvuran da olmadığı için, bu başvuruların daha hızlı bir değerlendirmeye tabi tutulabileceği söyleniyor.
İBB adına ICANN’e gTLD başvurusu yapılması hayli ilginç. Bu süreci, geçtiğimiz yıl belediyenin 5 milyon TL yatırım ile kurduğu ve aynı zamanda İstWeb TV’yi de geliştiren İstime Medya A.Ş firmasının koordine ettiği görülmekte. Başvurular için toplam 370.000 Dolar ödeme yapılmış durumda. İBB’ye ICANN başvuru süreciyle ilgili çeşitli sorular gönderdik, önümüzdeki günlerde bu konuda daha detaylı bir yazıyı yine turk-internet.com’da okuyabilirsiniz.
[1]-Üst Düzey Alan Adı Uzantılarında Yeni Bir Dönem Başlıyor
Kaynak : 