Turkcell, 2004 yılında İran’da kazandığı ancak yaşanan anlaşmazlıklar sonrasında iptal edilen mobil operatör lisansıyla ilgili olarak MTN firması aleyhinde ABD’de açtığı davayı geri çekme kararı aldı. Bu kararın gerekçesi ise ABD Yüksek Mahkemesi’nin Amerika dışında gerçekleşen haksız eylemler nedeniyle Amerikan vatandaşı olmayan kişiler arasında çıkan uyuşmazlıklarda Amerikan Mahkemeleri’nin yetkili olmadığına karar vermiş olması. Yani Turkcell iddialarından vazgeçmeyip sadece ABD’deki davasını geri çekmiş durumda.
2004 yılında İran’da açılan ilk özel GSM lisansı ihalesini Avrupalı ve İran’lı ortaklarıyla ihaleye giren Turkcell kazanmıştı. IranCell adıyla ihaleye giren firmada %70 hisse Turkcell’e aitti. Ancak 2005 yılının başlarında sermaye ve ortaklık payı yüzde 50.1’i aşan uluslararası yatırım anlaşmalarının, İran Parlamentosu’nun onayına sunulmasını öngören yasal bir düzenlemenin kabul edilmesiyle birlikte Turkcell’in İran’daki konumu sallantıya girdi. Hemen akabinde de Turkcell’in lisansı iptal edilip ihale yenilendi ve mobil operatör lisansı MTN firmasına verildi.
Turkcell bu konuda 6 yıl boyunca sessizliğini koruduktan sonra, eski MTN yöneticisi Chris Kilowan’ın açıklamaları doğrultusunda MTN aleyhine ABD’de bir dava açmıştı [1]. İddialara göre MTN firması, nüfuzunu kullanarak İran’daki nükleer projeye Güney Afrika’dan destek sağlamış, ayrıca MTN yöneticileri Güney Afrika’nın İran büyükelçisi Yusuf Saloojee aracılığıyla rüşvet vermişti [2]. Bu iddialar oldukça güçlüydü zira büyükelçi Salojee, kendisi hakkında açılan soruşturma tamamlanana dek açığa alınmıştı.
Ancak Turkcell’in elinin oldukça güçlü olduğu ileri sürülen bu davada beklenmeyen bir gelişme oldu. Her ne kadar MTN ve Turkcell ABD’de borsaya kote durumdaki firmalar olsa da, yaşanan gelişmelerin ABD vatandaşı olmayan kişilerin ABD dışındaki faaliyetlerini konu aldığı ve dolayısıyla da davaya bakan ABD Columbia Eyaleti Bölge Mahkemesi’nin yetkisiz olduğu ileri sürülmekteydi. Ve nihayetinde, ABD Yüksek Mahkemesi’nin başka bir davada 17 Nisan 2013’te aldığı emsal karar sonucunda, Turkcell ABD’de açtığı davayı geri çekmek durumunda kaldı. Turkcell’den kamuyu aydınlatma platformuna yapılan açıklama şu şekilde:
“Şirketimizce MTN aleyhine İran’ın ilk özel GSM lisansının verilmesine ilişkin ihale sürecinde Şirketimizin ihale dışında bırakılmasının, MTN’in bazı eylemlerinden kaynaklandığı gerekçesi ve zararlarımızın tazmini talebi ile 29.03.2012 tarihinde Amerika Birleşik Devletleri (“ABD”)’de bir dava açıldığını duyurmuştuk.
Davaya bakan ABD Columbia Eyaleti Bölge Mahkemesi, yetkili olup olmadığı hakkında karar vermek için, Amerikan Yüksek Mahkemesi’nde görülmekte olan Kiobel v. Royal Dutch Petroleum davasının sonuçlanmasının beklenmesine karar vermiş ve Amerikan Yüksek Mahkemesi, 17 Nisan 2013 tarihinde, Kiobel davasında verdiği kararla, Amerika dışında gerçekleşen haksız eylemler nedeniyle Amerikan vatandaşı olmayan kişiler arasında çıkan uyuşmazlıklarda Amerikan Mahkemeleri’nin yetkili olmadığına karar vermiştir.
Bu karar ışığında Turkcell, davanın esası hakkındaki iddialarından vazgeçmemek kaydıyla ve esas hakkındaki davayı yeni bir mahkemede açmak üzere, davasını, sadece usuli nedenlerle geri çekme kararı almış ve bu kararın bir uzantısı olarak bugün itibariyle ABD Columbia Eyaleti Bölge Mahkemesi’ne bildirimde bulunmuştur.”
Turkcell’in yaptığı açıklamada davanın esası hakkındaki iddialarından vazgeçmedikleri ve geri çekme kararının sadece usul gereği olduğu vurgulanmakta. Bu da akıllara Turkcell’in bu konuda farklı bir yasal girişim başlatacağı fikrini getirmekte. Bu konuda Turkcell ile temasa geçerek nasıl bir adım atmayı planladıklarını sorduk. Turkcell yetkilileri şuanda bir durum değerlendirmesi yaptıklarını ve bu değerlendirmenin ardından gerekli adımları atacaklarını açıklıyorlar.
[1]-Turkcell, İranCell İptalinden 6 Yıl Sonra MTN’e Dava Açıyor
[2]-MTN, ABD’deki Turkcell Davasının Düşürülmesini Talep Ediyor Turkcell ise Davada Israrcı
[3]-ABD Yüksek Mahkemesi’nin Kiobel v. Royal Dutch Petroleum Davasındaki Emsal Kararı
Kaynak : 