Telekom Sektörü, TOBB Şurası için En Acil 5 Sektörel Sorunu Tanımladı

4 mart salı günü TOBB’un (Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği) yılda 1 kere düzenlediği şura yapılacak. Bu şurada TOBB, her sektörün en önemli sorununu ve en kısa sürede (5 dakikada 5 sorun gibi) gözden geçiriyor, listeliyor ve takip etmeye başlıyor. Bu senenin şurasına Başbakan Yardımcısı Ali Babacan ve bir kaç ilgili bakan ve bürokratlar katılıyor.

5 sorunu, her sektörün sorunları üzerinde çalışması için kurulan sektör Meclisi adı verilen çalışma grupları oylama ile ortaya koyuyor. Aldığımız bilgiye gore TOBB’un 60’a yakın sektör meclisi var. Bunlardan birisi sektörün farklı STK ve şirketlerinden üyeleri bir araya getiren Telekomünikasyon Meclisi.

Telekomünikasyon Meclisi Başkanı Yusuf Ata Arıak’a TOBB şurası için Telekom sektörünün hangi 5 sorununun öncelikli olduğunu sorduk. 2 hafta önce Telekom meclisinden sorumlu TOBB Başkan Yardımcısı ve İTO Başkanı İbrahim Çağlar başkanlığında toplanan ve sorunları oylayan sector aşağıdaki konuları öncelikli sorun olarak tespit etmiş ve çözümleri için öneriler de sunmuş ;

Türkiye Telekomünikasyon Meclisinin Tespit Ettiği 5 Öncelikli Sektör Sorunu

• Sorun 1 : Fiber altyapının yaygınlaştırılması için sabit altyapının kiralanması (tesis paylaşımı) ve yeni sabit şebeke yapılması (geçiş hakkı) önündeki engeller
  • Açıklama : Sabit ve mobil haberleşme, ülke çapında yaygın fiber yatırımları gerekli kılmaktadır. Bu yatırımlar, yeni şebekeler kurulması ve fiber kablo çekilebilmesi için var olan yeraltı borularının kiralanmasıyla gerçekleşebilecektir. Konuya ilişkin Sabit ve Mobil Haberleşme Altyapısı veya Şebekelerinde Kullanılan Her Türlü Kablo ve Benzeri Gerecin Taşınmazlardan Geçirilmesine İlişkin Yönetmelik (Geçiş Hakkı Yönetmeliği) ile Tesis Paylaşımı Yükümlülüğü ve Uygulaması Kararına rağmen sorunlar sürmektedir.
  • Çözüm Önerisi : BTK, başta yerleşik işletmecilerin elindekiler olmak üzere mevcut yeraltı kanal ve gözleri, tüm işletmecilerce makul kira bedeliyle kullandıracak fiyat ve şartları sağlamalı,
    Ulaştırma, Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığı, yeni sabit altyapı yapılabilmesi için, başka şebekeleri kiralama şartı aramadan, doğrudan şebeke yapma izni vermelidir.

  • İlgili Kurumlar : Ulaştırma, Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığı, BTK
• Sorun 2 : Sabit telekom hizmetlerinde rekabet sorunu
  • Açıklama : Sabit telefon ve genişbant internet hizmetleri; rekabet ortamı yeterince tesis edilemediğinden, lisans alan 250 civarında firma olmasına rağmen gelişememiş, oldukça az sayıdaki şirketin faaliyet gösterdiği bir pazar olarak kalmıştır. Yetersiz rekabet sonucunda, sabit ses hizmetleri mobil hizmetler karşısında küçülmüştür. Sabit genişbant (ADSL) hizmeti ise yerinde saymış, hatta gerilemiştir. Bu durum, 2014 Hükümet Programı’nda da sorun olarak yer almıştır.
  • Çözüm Önerisi : Sabit telefon ve genişbant internet pazarlarında rekabetin tam olarak tesis edilebilmesi ve 2014 Hükümet Programı’ndaki amaçlara erişilebilmesi için gereken tedbirler, Ulaştırma Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığı ve BTK tarafından alınmalıdır.
  • İlgili Kurumlar : Ulaştırma, Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığı, BTK
• Sorun 3 : Haberleşmede Evrensel Hizmet Fonu’nun doğru kullanılmaması
  • Açıklama : Elektronik haberleşme sektöründeki gelirlerden toplanan bu Fon’dan sektöre doğrudan ve hızlı bir geri dönüş olmamaktadır. 2007-2012 döneminde 3.1 milyar TL toplanmış, bunun küçük bir miktarı nüfusu 500’ün altındaki yerleşim yerlerine mobil altyapı sağlanması projesi için, diğer bir kısmı başka amaçlar için kullanılmış, büyük miktarı ise kullanılmamıştır. Bu Fon, tanımı gereği, malzeme alımında değil, sektöre geri dönüşü olan işletmeciler aracılığıyla sosyal amaçlı altyapı hizmetleri için kullanılmalıdır.
  • Çözüm Önerisi : 5369 sayılı Evrensel Hizmetin Sağlanması Kanunu’nda belirtilen amaca uygun olarak Fon’un tamamı sektöre geri dönüşü sağlayacak şekilde, tüm işletmecilere açık ihale yöntemi uygulanarak işlerliğe kavuşturulmalı, Fon’un tüm ülkeye haberleşme hizmetlerinin ulaştırılabilmesi amacıyla kullanılması sağlanmalıdır.
  • İlgili Kurumlar : Ulaştırma Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığı
• Sorun 4 : Genişbant internetin yaygınlaşmasını ve makineler arası haberleşmede beklenilen hızlı büyümeyi engelleyen telsiz ücretlerinin sektöre olumsuz etkisi
  • Açıklama : Haberleşebilen makinelerden bir defaya mahsus alınan 16,30 TL telsiz ruhsat ücretlerinin kaldırılması ile makine sayısının 1,3 milyon artışla 5,5 milyona, vergi tahsilatının ise yaklaşık 800 milyon TL’ye ulaşacağı hesaplanmıştır. Aynı şekilde, çok hızlı internet bağlantısı sağlayan yeni nesil KA Band uydu çanaklarından da telsiz ruhsat ücreti alınmaktadır. AB’de bu ücret 2006 yılında kaldırılmıştır.
  • Çözüm Önerisi : Makine ithalatının azaltılması, yurt içinde akıllı makina ve SIM kart üretiminin teşvik edilmesi, daha fazla vergi toplanabilmesi ve internetin yaygınlaştırılmasının sağlanması amacıyla, haberleşebilen makineler ile genişbant internet erişiminde kullanılan KA Band uydu terminal cihazlarından bir defaya mahsus alınan telsiz ruhsat ücretleri kaldırılmalıdır.
  • İlgili Kurumlar : Ulaştırma, Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığı, , Maliye Bakanlığı, BTK
• Sorun 5 : Altyapı kurmakta yaşanan güçlükler
  • Açıklama : 2006 yılında Anayasa Mahkemesi’nin 406 sayılı Telgraf ve Telefon Kanunu’nun Ek 35. maddesini iptaliyle mobil iletişimin altyapısını oluşturan baz istasyonları kurulması konusunda yasal boşluk oluşmuş, bu nedenle belediyelerin, enerji dağıtım şirketlerinin ve sair kurum/kuruluşların baz istasyonlarının kurulmasını veya işletilmesini engelleyen işlemleri artmıştır.
  • Çözüm Önerisi : Anayasa Mahkemesi’nin iptal kararı sonrası oluşan yasal boşluğun doldurularak baz istasyonları ile ilgili yasal/idari düzenlemeler ivedilikle tamamlanmalı,
    Mobil iletişim altyapıları 5809 sayılı Elektronik Haberleşme Kanunu ve 655 sayılı Ulaştırma, Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname kapsamında değerlendirilmeli ve denetleme dahil her tür yetki sadece Ulaştırma, Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığına ve BTK’ya ait olmalıdır.

  • İlgili Kurumlar : Ulaştırma, Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığı, Çevre ve Şehircilik Bakanlığı, BTK

Telekom Sektörüne Dair Bazı Rakamlar

TOBB’un verilerine göre;