IBM’in World Community Grid [1] programı ve bilim insanları, Dünya Sağlık Örgütü tarafından küresel kamu sağlığı konusunda acil bir durum olarak duyurulan ve hızla yayılan bir virüs olan Zika virüsünü tedavi etmek amacıyla ilaç adaylarını belirlemek üzere uluslararası bir çalışma başlattı.
IBM ve bilim insanlarından oluşan küresel bir ekip, bilgisayarı veya Android aygıtı olan herkesi #OpenZika projesine katılmaya davet ediyor[2]. Gönüllülerin yardımcı olmak için zaman, uzmanlık veya para sağlaması gerekmiyor; makinelerin başka şekilde boşta olduğu zamanlarda, bilim insanları için sanal deneyleri otomatik olarak gerçekleştiren Windows, Mac, Linux veya Android aygıtları üzerinde bir uygulama çalıştırmaları yeterli oluyor.
World Community Grid, OpenZika projesi aracılığıyla, ciddi nörolojik hastalıklarla ilişkilendirilen Zika virüsünü tedavi etmek için antiviral ilaçların temelini oluşturabilecek bileşikler üzerinde sanal deneylere güç kazandırıyor. Geleneksel bir laboratuvarda mümkün olandan çok daha yüksek hız sayesinde proje, mevcut molekül veri tabanlarından alınan bileşikleri, Zika’nın protein ve kristal yapılarına ilişkin modeller ile karşılaştırarak tarıyor. Tarama sonuçları, araştırma topluluğu ve halk ile hızlı şekilde paylaşılıyor. Daha sonra, umut verici bileşikler, birlikte çalışanların laboratuvarlarında test edilebiliyor.
World Community Grid, OpenZika projesi için Goiás Federal Üniversitesi, tarafından Brezilya’da yönetilen ve Brezilya’nın Oswaldo Cruz Vakfı (Fiocruz); Rutgers Üniversitesi, New Jersey Tıp Fakültesi; Collaborations Pharmaceuticals, Inc.; California San Diego Üniversitesi, Skaggs Tıp Fakültesi ve Eczacılık ve İlaç Bilimleri Fakültesi tarafından desteklenen, uluslararası bir araştırmacı ekibiyle çalışıyor.
OpenZika projesinde Baş Araştırmacı ve Brezilya’da Goiás Federal Üniversitesi’nde görevli olan Prof. Dr. Carolina H. Andrade konuyla ilgili olarak şunları söylüyor: “World Community Grid gönüllülerinden yardım almamız, yalnızca ilk aşamada 20 milyonun üzerinde bileşiği, gelecekteki aşamalarda ise 90 milyona kadar bileşiği bilgi işleme dayanarak değerlendirmemizi sağlayacak. OpenZika projesinin World Community Grid üzerinde çalıştırılması, projemizin ölçeğini büyük ölçüde genişletmemize olanak tanıyacak ve hızı artırarak, Zika virüsüne yönelik bir antiviral ilaca ilişkin sonuçlar elde edebilmemize imkân sunacak.”
Kuzey Amerika’ya daha sıcak havanın yaklaşarak, Zika virüsü taşıyan sineklere daha yatkın bir ortam oluşturması ve uluslararası yolcuların virüsü kapmaya ve taşımaya devam etmesi nedeniyle, tedaviye yönelik gereksinim son derece yüksek düzeyde olarak nitelendiriliyor.
Diğer anti-viral araştırma çalışmaları da umut vaat ediyor. Örneğin, IBM Research ve Singapur’un Biyomühendislik ve Nanoteknoloji Enstitüsü, Zika gibi ölümcül viral enfeksiyonları önlemeye yardımcı olabilecek bir makromolekül tanımladıklarını duyurdu[3]. IBM’in Ebola gibi diğer hastalık salgınları için uzmanlık ve kaynak sağladığı IBM’s World Community Grid programı Ebola araştırması hakkında bir proje de yürütüyor.
Buna ek olarak IBM, devletlerin salgın hastalıkları takip etmesine de yardımcı oluyor. Şirket, Sierra Leone’de, Ebola’dan etkilenen toplulukların, sorunlarını ve endişelerini devlete doğrudan iletebilmesine olanak tanıyan, vatandaş etkileşimi ve analitiğe ilişkin bir sistem sağlıyor. Ayrıca IBM Research, kamu sağlığına ilişkin söz konusu acil durum için, toplum duyarlılığını, bildirilen salgın konumlarıyla ilişkilendiren, görüşe dayalı ısı haritaları da oluşturmuş durumda. IBM bilim insanları, kamu sağlığı yetkililerinin ve bilim insanlarının, Zika gibi yeni ortaya çıkan bulaşıcı hastalıklara ilişkin uzamsal ve zamansal modeller oluşturmasına, kullanmasına ve incelemesine yardımcı olan ücretsiz ve açık bir kaynak aracı kullanıma sunuyor.
IBM, sosyal sorumluluk programının toplum sorunlarına yenilikçi çözümlerine odaklanması nedeniyle, araştırmacıların süper bilgi işlem gücüne olan kritik gereksinimini ele almak amacıyla, 2004 yılında World Community Grid programını oluşturdu. Kısmen IBM’in SoftLayer bulut teknolojisinde barındırılan World Community Grid programı, çok yüksek miktarda süper bilgi işlem gücünü bilim insanlarına ücretsiz olarak sağlıyor. Program bunu, gönüllülere ait bilgisayarların ve Android aygıtların kullanılmayan bilgi işlem gücünden yararlanılmasıyla gerçekleştiriyor. 80 ülkede, 470 kuruluş ve bir milyon insanın yaklaşık dörtte üçü tarafından kullanılan üç milyonun üzerinde bilgisayar ve mobil aygıt, son 11 yılda, World Community Grid programında, tutarı 500 milyon Doların üzerinde olan son derece önemli, iki düzineden fazla proje için sanal süper bilgi işlem gücü sağladı.
World Community Grid programı, araştırmacıların çocukluk çağı kanserleri için yeni potansiyel tedaviler belirlemesine, daha verimli güneş hücreleri için yeni malzemeler belirlemesine ve nanoteknolojinin suyu nasıl daha verimli şekilde süzebileceğini saptamaya yardımcı oldu. IBM’in World Community Grid programı tarafından sağlanan ücretsiz süper bilgi işlem gücü olmadan, bu çalışmaların çoğu başlatılamayabilirdi.
OpenZika araştırmacıları, bu tür bilişim deneylerini gerçekleştirmek amacıyla, Scripps Araştırma Enstitüsünde bulunan Olson Laboratuvarı tarafından geliştirilmiş, AutoDock VINA olarak adlandırılan ve yaygın olarak kullanılan bir sanal tarama aracından yararlandı. World Community Grid programı, temelinde California, Berkeley Üniversitesi’nde geliştirilmiş bir açık kaynak platformu olan Berkeley Ağ Bilişimi için Açık Altyapı (BOINC) tarafından etkinleştiriliyor ve Ulusal Bilim Vakfı (National Science Foundation) tarafından destekleniyor.
Gönüllüler, World Community Grid programına katılarak, tedavi için OpenZika araştırmasını destekleyebiliyor. Ayrıca IBM, bu ücretsiz kaynağı edinmek için, araştırmacıları, araştırma projesi tekliflerini sunmaya da davet ediyor.
[1] World Community Grid Programı
[2] What if you could help cure Zika while listening to music? – Join 716K volunteers now
[3] Scientists Discover New Technology Breakthrough in Fighting Viral Diseases
Kaynak : 