ABD’de regülasyondan sorumlu kurum olan FCC (Federal İletişim Komisyonu) Salı günü bir oylama yapacak. Bu oylamanın konusu ise evrensel hizmet fonunun kapsamını genişletmek ve genişbant internet erişimini fona dahil etmek.
“Evrensel Hizmet” kavramı ve bu kavrama yönelik olarak yapılan düzenlemeler son derece önem taşıyor. Turk-internet.com olarak biz de bu konuya çeşitli yazılarımızda [1] ve verdiğimiz haberlerde [2], [3], [4] yer verdik. Telekom dünyasında yaşanan teknolojik gelişmelerle birlikte bu kavram yeniden tartışılmaya başladı ve bu tartışmalarda en çok öne çıkan konu genişbant internet erişiminin evrensel hizmet kapsamına alınıp alınamayacağı idi. ABD’li regülatör kurum FCC’nin bu alanda alacağı karar son derece önem taşıyor.
ABD’de devletin Evrensel Hizmet Fonu aracılığı ile taşra bölgelerdeki telefonculuk hizmetlerini teşvik etmeye ayırdığı paranın 4 milyar Dolar olduğu söyleniyor. Devlet bu paranın büyük bir bölümünü telefon faturalarındaki ilgili kalemden alıp Evrensel Hizmet Fonu’na yönlendiriyor. Şimdi konuşulan konu ise aynı fonun yine taşra bölgelerde ve alt gelirli nüfusun yaşadığı alanlarda yüksek hızlı internet erişiminin teşviki için harcanması.
Üstelik FCC’nin bu konuda oldukça detaylı bir plan hazırladığı ve sadece vatandaşa yönelik iyileştirmeler sağlamakla yetinmeyeceği konuşuluyor. Buna göre mevcut fon sayesinde taşra bölgelerdeki hem sabit karasal hat taşıyan hem de kablosuz iletişim sağlayan telefon firmalar da ciddi anlamda desteklenmekteler. FCC genişbandı bu fona dahil ederse taşra bölgelere internet hizmeti taşıyan firmaların da ihya olacağı, ancak bu bölgelerdeki telefon firmalarının daha az destek alacağı konuşuluyor.
FCC Başkanı Julius Genachowski yaptığı bir açıklamada Evrensel Hizmet Fonu’nun tüm Amerikan vatandaşlarına telefonculuk hizmeti götürmek üzere oluşturulduğunu ancak günümüzde internetin telefondan daha gerekli bir iletişim aracı haline dönüşmeye başladığını söylüyor. Genachowski 20. yüzyılda iletişim alanında telefonun oynadığı rolü 21. yüzyılda genişbandın devraldığını söylüyor ve evrensel hizmet programını da buna göre modernize etmeleri gerektiği görüşünde.
Aslında ABD’de genişbant internet erişimi halihazırda zaten Evrensel Hizmet Fonu’ndan bir pay alıyor. Okullarda, kütüphanelerde ve kırsal sağlık merkezlerinde internet erişimi için fondan yararlanılıyor. Ancak bu hizmetlerin fondan aldığı teşvik miktarı telefonculuk hizmetlerine göre çok çok düşük oranlarda. FCC tarafından açıklanan raporlara göre geçtiğimiz sene fondan harcanan toplam 7,9 milyar Doların yarısından fazlası, nüfus yoğunluğu düşük olan ve bu yüzden karasal telefon hatlarının karlı olmadığı bölgelere telefon hizmeti götüren firmalara teşvik olarak verilmiş. FCC verileri özellikle Mississippi, Texas ve Kansas eyaletlerinin Evrensel Hizmet Fonu’ndan en fazla yararlanan bölgeler olduğunu ortaya koymakta.
ABD’de Evrensel Hizmet Fonu’ndan en fazla teşvik alan firmalara bakıldığında AT&T ve Verizon gibi dev firmaların başı çektiği gözüküyor. Ancak toplam gelirleri içerisinde Evrensel Hizmet Fonu teşviki en büyük olan firmalar daha çok sadece taşra bölgelere hizmet götüren CenturyLink Inc., Windstream Corp. ve Telephone & Data Systems Inc. gibi küçük firmalar.
FCC ABD’nin evrensel hizmet programı olan High Cost (Yüksek Harcama) programını değiştirerek bağlanırlığa yönelmek ve Connect America adlı bir programa dönüştürmek vizyonunda. Bu yeni vizyon genişbant hizmetinin yetersiz olduğu veya hiç götürülemediği bölgelerde genişbant networkü oluşturma ve işletme masraflarını kısmaya dönük bir girişim olarak niteleniyor. FCC söz konusu geçiş sürecinin bir anda olmayıp yıllara yayılacağını ve bu sayede her bölgede internet tabanlı bir alternatif network kurulana dek telefon networküne verilen teşvikin kesilmeyeceğini açıklıyor.
AT&T firması da yayınladığı açıklamalarda bu geçiş sürecini desteklediğini ve genişbant internet erişiminin evrensel hizmet fonuna dahil edilmesi gerektiğini söylüyor. Firma adına konuşan AT&T Kıdemli Başkan Yardımcısı Robert Quinn şu anki fonda geleceğin teknolojisi yerine her geçen gün daralan bir iletişim pazarına teşvik verildiğini söylüyor. Milyarlarca Doları küçülmekte olan bir pazara harcamanın yanlış olacağını ifade eden Quin “Eğer genişbandı destekleyecek rasyonel bir plan ortaya koyamazsak, dünün teknolojisini korumanın maliyeti sonunda bizi öğütüp tüketecektir,”diyor.
Öte yandan FCC Başkanı Genachowski kurumun en önemli önceliklerinden birisinin Evrensel Hizmet Fonu parasının doğru bir biçimde harcanmasına verildiğini söylüyor. Geçtiğimiz yıllarda özellikle ABD’deki Cumhuriyetçi senatörler tek bir firmayı bile destekleyecek bir pazarın olmadığı taşra bölgelerde çoklu serbest pazar yaratma çabasını şiddetle eleştirmişlerdi. Eleştirilerin odaklandığı başka bir konu ise söz konusu programın harcamaları raporlamaya dayanması sonucunda pek çok firmanın masraflarını kısmak için çaba göstermediği hatta ve hatta masraflarını şişirdiği iddiaları olmuştu.
FCC’nin yeni şekillendireceği programda fon kullanımı da yeniden düzenlenecek. Buna göre örneğin tek bir bölgede fondan yararlanacak firma sayısına bir kısıt getiriliyor. Harcama raporlarının katı bir şekilde denetlenecek olması ve ihlal yaptığı tespit edilen firmalara çok ağır cezalar verilmesi de yapılacak değişikliklere başka bir örnek. Ayrıca genişbant networklerini daha düşük maliyetlerle kurabilecek firmalara “tersine ihale” yöntemi ile Evrensel Hizmet Fonu teşviki sağlanacak.
Evrensel Hizmet Fonu programını modernize etmeye kararlı olan FCC, iddialara göre ABD’de milyar dolarların döndüğü “arabağlantı ücretleri” sistemini tekrar gözden geçirecek. Özellikle kırsal bölgelere hizmet veren telefonculuk firmaları için arabağlantı ücretleri de çok kritik bir gelir kalemi olduğu için Evrensel Hizmet Fonu’nda yapılacak her değişiklik arabağlantı ücretlerini de etkileyecek ve bu alanın da düzenlenmesi gerekecek.
ABD’de telefonculuk hizmeti yapan firmalara verilen ödemeler büyük ölçüde taşıyıcı tipine, taşınan network trafiği çeşidine ve mesafeye bağlı olarak hesaplandığı için AT&T ve Verizon’un başını çektiği firmalar ABD’deki mevcut arabağlantı ücreti sisteminin güncelliğini çoktan yitirdiği görüşündeler. Uzmanlara göre ABD’de arabağlantı ücreti sisteminin bu yapısı firmaların trafik hacmini şişirerek veya verimli olmayan routerlardan geçirerek ödeme sistemini manipüle etmesine olanak tanıyor.
FCC’nin nasıl bir tasarı şekillendireceği ve oylamanın nasıl geçeceği henüz belirsiz. Ancak genişbant erişiminin Evrensel Hizmet Fonu çerçevesine alınması hem telekom hem de internet erişim pazarında köklü değişikliklere yol açabilecek son derece önemli bir gelişme. Turk-internet.com olarak Evrensel Hizmet fonunun ülkemizdeki durumunu ve gelişmeleri uzmanlara danıştık. Bunu da yarın yayınlayacağız.
[1]- Evrensel Hizmet Nedir, Nasıl Doğdu?
[2]- Cabir Bilirgen; Evrensel Hizmet Fonuyla 18.200 Okula Bilgisayar Sınıfı Kurulacak
[3]- Evrensel Hizmet Kapsamı Genişliyor
[4]- ABD’de de Evrensel Hizmet Tartışılıyor
Kaynak : 