Açık kaynak kodlu yazılımlar tüm dünyada özellikle savunma sanayi, uzay ve havacılık sektörü ve kritik altyapı tesislerinde sıklıkla başvurulan bir alan. Ancak bu tür yazılımların Türkiye’de ne bireysel kullanım bakımından ne de kurumsalda yaygınlaşması bir türlü sağlanamamış durumda. Bu konuda Kalkınma Bakanlığı’na bağlı Bilgi Toplumu Dairesi de Eylül ayında bir rapor yayınlamıştı, şimdi bu raporu [1] inceliyoruz.
M. Raşit Özdaş imzalı söz konusu rapor, “Kamuda Açık Kaynak Kodlu Yazılım Kullanımı” başlığını taşıyor. 4 temel bölüme ayrılan rapor önce açık kaynak kodlu yazılımın tanımını yapıyor ve önemini anlatıyor. Sonrasında ise gerek dünyadaki örnekler gerekse de kamuda açık kaynak kod kullanımının Türkiye’deki durumunu inceleyerek bir sonuç ve genel değerlendirmede bulunuyor. Söz konusu raporun önemli noktalarından birisi ise, Türkiye’deki açık kaynak kodlu yazılım kullanımı konusunda yapılan yanlışlıklar ve gecikmelere de değinerek eleştirel bir argüman geliştirebilmesi olarak dikkat çekiyor.
Raporda, kamuda açık kaynak kodlu yazılım kullanımına dünyadan örnekler olarak Avrupa Komisyonu, İngiltere, Hollanda ve Malzeya örneklerine yer verilmekte. Malezya örneği, kamuda açık kaynak kodlu yazılım (AKKY) kullanım oranının %97’ye ulaşması açısından çarpıcı bir örnek teşkil etmekte. Rapora göre, 724 kamu kurum ve kuruluşunun bulunduğu Malezya’da 2007 yılında 163 kurum AKKY’leri kullanmaya başlamış, bu sayı 2008 yılında 354’e ve 2009 yılı Haziran ayında 521’e yükselmiş. 2010’da ise %97 başarı sağlanmış Yani sadece 4-5 yıl içinde Malezya’da başarılı bir AKKY geçişi sağlanmış.
Buna karşın ülkemizde ise kamuda AKKY kullanımı 2003 yılında başlatılan e-Dönüşüm Türkiye Projesi kapsamında ele alınan önemli konulardan birisi olmasına karşın, Pardus projesinde takvimde yaşanan gecikmeler nedeniyle bazı kurumlarda ciddi başarı yakalanmasına karşın bazı kurumlarda AKKY’nin henüz gelişmediği vurgulanıyor. En başarılı geçişlerin ise Adalet Bakanlığı, EPDK, RTÜK, Milli Savunma Bakanlığı ve Çevre ve Şehircilik Bakanlığı bünyesinde gerçekleştiği bildiriliyor.
Örneğin raporda Adalet Bakanlığı’nda açık kaynak kodlu yazılım kullanımı ile ilgili şu ifadeler dikkat çekici:
“2007 yılından beri Adalet Bakanlığı merkez ve taşra teşkilatının tamamında açık kaynak kodlu bir ofis yazılımı ile çalışılmaktadır. Kurumda sadece ofis yazılımına ait lisans giderlerinden 2011 yılına kadar 50 milyon TL civarında tasarruf sağlandığı kaydedilmiştir. Ayrıca tüm taşra teşkilatında açık kaynak kodlu bir e-posta sunucusu yazılımı kullanılmaktadır.
Yaklaşık 50.000 kullanıcıya hizmet veren sunucular için ilk önce popüler bir geleneksel yazılım ürünü e-posta sunucusu için firmalardan teklifler alınmış ve söz konusu sistemin maliyetinin 1 – 1,5 milyon TL civarında olacağı ortaya çıkmıştır. Fiyat yüksek bulunarak açık kaynak kodlu alternatifler gözden geçirilmiş ve sonuç olarak halen kullanılmakta olan sistemin kurulumu gerçekleştirilmiştir. Kurumda anlık mesajlaşma yazılımları ile web tabanlı forum ve portallar için de AKKY kullanılmaktadır.”
Kamuda açık kaynak kodlu yazılım kullanımı raporunun sonuç bölümünde ise çeşitli değerlendirmelere yer verilmekte. Buna göre;
“AKKY’ye ilişkin politikaların doğru ve uygun zamanda ortaya konmasıyla, kamu kurumlarınca paket halinde veya hizmet olarak satın alınan yazılımlarda geliştirici firmadan bağımsızlık, sürdürülebilirlik, esneklik ve tasarruf gibi pek çok konuda yaşanan sorunları ortadan kaldırabilecek çözümler elde edilebilir.”
[1]-Kamuda AKKY Kullanım Raporu
Kaynak : 