Bilişim Suçu Olarak Pornografi – 8

Yazının önceki bölümlerini

• Bilişim Suçu Olarak Pornografi – 1
• Bilişim Suçu Olarak Pornografi – 2
• Bilişim Suçu Olarak Pornografi – 3
• Bilişim Suçu Olarak Pornografi – 4
• Bilişim Suçu Olarak Pornografi – 5
• Bilişim Suçu Olarak Pornografi – 6
• Bilişim Suçu Olarak Pornografi – 7

başlıkları altında okuyabilirsiniz.

Amerika Birleşik Devletlerinde, bilişim suçlarıyla ve internet üzerinden gerçekleşen çocuk pornografisi ile mücadele konusunda şu kurumlar faaliyet göstermektedir:

1. FBI National Infrastructure Protection Center
2. FBI Computer Crime Squad
3. Information Technology Association of America
4. Trap and Trace Center Authority
5. Carnegie Mellon’s Emergency Response Team
6. Commision of Critical Infrastructure Protection
7. CIA Information Warfare Center.

2) Başlıca Avrupa Ülkelerinde:

a. İngiltere :

İngiltere’de, çocuk pornografisi konusunda büyük bir duyarlılık gösterilmiştir. Yapılan yasal değişikliklerle pornografik materyallerle mücadele edilmiştir. Hatta, internet yoluyla da olsa çocuk pornografisi ile ilgili fotoğraf ve materyallere sahip olmak suç haline getirilmiştir.(1)

Bu ülkede, Cybercops olarak adlandırılan polisler, çocuk pornosuyla mücadelenin yanı sıra bu kanalla yapılan yasa dışı ticaret, bilgisayar programlarına girme ve kart yolsuzluğuyla da mücadele etmektedirler. (2)

b. Fransa :

Fransa’da, küçüklere yönelik olmamak şartıyla pornografi suç teşkil etmemektedir. Buna karşılık, 1994 tarihli yeni Fransız Ceza Kanununa göre, (m.227-24) pornografik ve şiddet içerikli yayınların, interneti de kapsayacak şekilde hangi araçla olursa olsun küçükler tarafından erişilebilir kılınması suçtur. Ayrıca, bu kanunda bir küçüğün pornografik nitelikteki resimlerinin kaydedilmesi ve internet de dahil, hangi araçla olursa olsun yayınlanması ve iletilmesi suç sayılmıştır (m.227-23). Yine, internet üzerinde çok sık rastlanan, ünlü kişilerin yüzlerinin pornografik fotoğraflara monte edilmesi ve elde edilen montaj pornografik fotoğrafların internet üzerinden yayınlanması da suç olarak düzenlenmiştir. (m.226-8) (3)

Fransız hukukunda internet erişim sağlayıcılar ile servis sağlayıcıların cezai sorumluluğu konusu da düzenlenmektedir. Buna göre, erişim sağlayıcıların cezai sorumluluğu iki gerekçeyle kabul edilmemektedir: Birinci gerekçeye göre, bunların durumu, internet’teki hukuka aykırı verilerden dolayı iştirak kurumu çerçevesinde değerlendirilmektedir. Bu bağlamda, erişim sağlayıcı, bağlantıyı kendi abonelerinin hizmetine sunmakta, buna karşılık, abonesi olmayan suç faili ile fiili veya hukuki bir ilişkiye girmemektedir. Gerçekten, içerik sağlayıcıların, hukuka aykırı verilerini ağ üzerine koymak için erişim sağlayıcıların müdahalesine ihtiyaçları yoktur. Bu nedenle, erişim sağlayıcıların bağlantı kurması, suça maddi iştirak olarak kabul edilemez. İkinci gerekçeye göre ise, internet üzerinde mevcut bulunan tüm bilgilerin hukuka aykırı nitelikte olup olmadıklarını bilemeyen erişim sağlayıcıları, şerik olarak da sorumlu tutulamazlar. Kaldı ki, erişim sağlayıcıların, genellikle yabancı ülkelerde bulunan sunucular üzerinde barındırılan hukuka aykırı bilgileri ortadan kaldırma konusunda teknik bir olanağa mutlak olarak sahip oldukları söylenemez. Bu olanağa sahip olsalar da, bulunduğu ülkede tamamen hukuka uygun olan bazı verilerin ortadan kaldırılmasının kendilerinden istenmesi doğru değildir. Ayrıca, erişim sağlayıcıları tarafından, hukuka aykırı bazı verilere abonelerinin erişmesine engel olunması, bilgileri denetleme ve teknik olarak sunumu önleme olanaklarına sahip olmama dolayısıyla imkansızdır. (4)

Buna karşılık, Fransız İletişim Özgürlüğü Kanununa göre(m.43-8), servis sağlayıcıları ise, adli bir makam tarafından bildirilmesine rağmen harekete geçmeyerek hukuka aykırı içeriği engellemedikleri takdirde cezai ve hukuki olarak sorumlu tutulabilirler. (5) Bu hukuk sistemine göre, içeriğin adli bir makam tarafından hukuka aykırı olduğunun kendisine bildirilmesinden itibaren servis sağlayıcı, artık hukuka aykırılıktan haberdar olmadığını ileri süremez ve suça ilişkin olarak sorumlu olur. (6)

Teknolojik suçlarla mücadele amacıyla devletin birden fazla kurumunda özel birimler kurulmuştur. Buna göre,

1. Haberleşme Güvenliği Sistemleri Merkez Birimi (DCSSI)
2. Haberleşme Teknolojisi Kullanılarak Yapılan Dolandırıcılıkların Soruşturulması Birimi (SEFTI)
3. Bilgisayar Ortamında İşlenen Suçların Bastırılması Birimi (BCRCI)
4. Jandarma Genel Komutanlığı Suç Araştırmaları Enstitüsü (IRCGN)
5. Fransız İstihbarat Örgütü (DST)
6. İletişim ve Enformasyon ve Teknolojilerinin Kullanımı Suretiyle İşlenen Suçlarla Mücadele Bürosu.

Bu birimler, diğer bilişim suçlarının yanı sıra özellikle son zamanlarda büyük bir artış grafiği gösteren internet üzerinden çocuk pornografisi yayını ve ticareti alanında da ile diğer ülkelerle işbirliği yapmak suretiyle mücadele etmektedirler.

Yazının devamını Bilişim Suçu Olarak Pornografi – 9 başlığı altında okuyabilirsiniz.

* Diyarbakır Barosu, Bilişim Teknolojileri Hukuku Merkezi Başkanı, Çocuk Hakları Danışma ve Uygulama Merkezi Üyesi
** Dicle Üniversitesi, Hukuk Fakültesi Ceza ve Ceza Usul Hukuku Anabilim Dalı Öğretim Elemanı.

Notlar

1. Bu konuda bkz.Sınar, s.79-80, dn.194; Mahmutoğlu, s.60.
2. http://arsiv.hurriyetim.com.tr/dosya/internet/suc3.htm
3. Zeynep T.Kangal: “Fransa’da İnternet Yoluyla İşlenen Suçlardan Doğan Ceza Sorumluluğu”, İstanbul Üniversitesi Hukuk Fakültesi Mecmuası, Cilt: LIX, Sayı: 1-2, 2001, s.228; Sınar, s.98.
4. Bkz.Kangal, s.233-235.
5. Kangal, s.236,239.
6. Kangal, s.238-239.