İngiliz Guardian gazetesinin verdiği habere göre geçtiğimiz yıl Çin’deki iPhone fabrikasındaki pek çok işçiye n-hekzan kullanımına bağlı olarak kimyasal zehirlenme teşhisi konulmuş.
Yayınlanan raporlara göre Çin’deki Suzhou şehrinde bulunan iPhone fabrikasında cihazların temizlenmesi için n-hekzan kullanılması onlarca işçiyi sağlığından etmiş. Yapılan araştırmalar n-hekzan’a uzan süre maruz kalındığında periferik sinir sisteminin ve omuriliğin ciddi zarar gördüğünü ortaya koyuyor.
iPad ve iPhone’ların üretildiği fabrika Tayvanlı elekrtonik firması Wintek’e ait. Aynı fabrika daha önce de 62 işçinin atık maddelerden zehirlenmesi ile gündeme gelmiş, Apple ise suçu sertifikalı atık imha programları kullanmayan Wintek’e atmıştı [1]. Şimdi ise bu zehirlenmelerin sebebinin atık maddeler değil temizleme sürecinde kullanılan kimyasallardan kaynaklandığı saptandı.
Temizlik malzemesi olarak n-hekzan kullanmaya başlayan ilk işçilerden birisi olan ve dolayısıyla zararlı kimyasala en uzun süre maruz kalan bir işçi yaşadıklarını şöyle anlatıyor:
Önce merdiven çıkarken zorlanmaya başladığımı hissettim. Bazen bir yere çömeldiğimde ayağa kalkacak gücüm olmuyordu. Daha sonra ellerim hissizleşti ve denge kaybı sorunu yaşamaya başladım. Artık birisi geçerken yanlışlıkla bana dokunduğunda bile yere düşmemek için çok çaba sarf etmem gerekiyor.
Yayınlanan inceleme raporlarına göre 60’dan fazla işçide benzer semptomlar görülmüş ve pek çoğu tedavi altına alınmış. İngiltere Kraliyet kimya Cemiyeti (Royal Society of Chemistry – RSC) üyesi ve toksikoloji danışmanı Paul Whitehead, n-hekzan zehirlenmesinde iyileşmenin 1 yılı aşabilen uzun bir süreç gerektirdiğini söylüyor.
N-hekzan’ın taşıdığı riskler endüstride oldukça iyi biliniyor. Ancak Wintek firması yine de uygun havalandırma koşulları olmamasına rağmen alkolle temizlik sürecini n-hekzan ile değiştirerek zehirlenmelere davetiye çıkartmış. Bu durum iş ucuz üretime geldiğinde dünyanın her yerinde insan sağlığının ikinci plana atılabildiğini gösteriyor. Tıpkı ülkemizdeki kot taşlama işçileri vakalarında olduğu gibi.
1- iPhone Fabrikalarında Çocuk İşçi İstismarı
Kaynak : 