Microsoft karşıtlarının da itiraf ettikleri gibi OOXML ISO standardı olacak gibi görünüyor. Geçtiğimiz hafta sonunda yoğunluk kazanan sıkı eleştirilere rağmen, Microsoft’un, ustaca geliştirdiği taktiklerle durumu lehine çevirebileceği tahmin ediliyor.
Kimi web siteleri, ofis yazılımlarının bir dünya standardı olarak kabul edilmesi konusunda oylamaya iştirak eden dünya uluslarının ne şekilde oy kullandıklarını okuyucularına düzenli olarak duyurmaya çalışıyorlar.
ISO’nun, en geç yarına kadar sonuçları duyurmasının beklendiği oylamada yaşanan en dikkat çekici noktalardan biri OOXML’ye karşı çıkan kimilerinin farklı yaklaşımlar sergiliyor olmaları.
Microsoft, yaklaşık iki yıldan beri OOXML’nin bir standarda kavuşturulması için çabalıyordu. Geçtiğimiz yıl Eylül ayında gerçekleştirilen oylamayı kaybetmiş olmasına rağmen Microsoft, oylamaya katılan ülke temsilcilerinin yaptıkları, teknik aksaklıkların giderilmesi durumunda olumlu oy kullanabilecekleri yönündeki değerlendirmeleri pozitif bir gelişme olarak yorumlamıştı. Teknoloji ve pazar araştırma şirketi Forrester Research, geçtiğimiz yıl sonunda yapılan ve Microsoft’un istediği şekilde sonlanmayan oylamanın hemen arkasından yaptığı açıklamada OOXML için henüz her şeyin bitmediğini ifade etmişti.
ISO’nun Eylül 2007 tarihinde yapılacağını duyurduğu oylama sonucunda OOXML onaylanması için gereken iki koşulu da sağlayamamıştı. Buna göre oylamaya katılan 87 ülkenin 51’i kabul, 18’i red ve 18’i çekimser oy kullanmıştı. OOXML, P-Üyesi olan 32 komitenin 17’sinden red oyu alarak %66’lık oranı yakalayamamış ve ayrıca toplam oyların yüzde 26’sı red yönünde olmuştu. Bu yüzden olası çözüm “oylama çözüm toplantısına” ertelenmişti.
Hatırlanacağı gibi OOXML, ECMA tarafından ISO/IEC’e standart olabilmesi için sunulmuş ve DIS 29500 (Uluslararası Taslak Standart 29500) adıyla görüşülmeye başlamıştı. Taslak, Eylül 2007’de yapılan ilk oylamada ISO/IEC’ye üye ulusal komitelerden yeterli oyu alamamış ve uluslararası standart olarak kabul görmemişti. Bunun üzerine 24-25 Şubat 2008 tarihinde Cenevre kentinde bir çözüm toplantısı yapılması kararlaştırılmış ve ikinci oylama Mart sonuna bırakılmıştı. Aradaki 6 aylık süreç, Microsoft ile ECMA için karşı oy kullanan ulusların ikna edilmeleri için önemli bir dönemi ifade ediyordu.
Oylamanın son günlerinde Çek Cumhuriyeti, Danimarka, Norveç ve Güney Kore daha önce olumsuz vereceklerini açıkladıkları oylarını olumluya çevirirken, hemen arkalarından çekimser oy verme hazırlığında olan Finlandiya OOXML’nin lehine oy kullanacağını duyurarak farklı bir rüzgar esmesine neden oldular. Öte yandan daha önce olumlu oy kullanacaklarını açıklayan Venezuella ve Küba’nın, son anda olumsuza dönmeleri uzun uğraşlar veren Microsoft için sürpriz oldu.
ISO Standart statüsü kazanılmasında iki kriter önem taşıyor; toplam oyların yüzde 66.67’sinin kabul yönünde olması ve red oylarının toplam oyların yüzde 25’inden az olması. Bir önceki oylama sonuçları gözönüne alındığında, 5 oyun daha Microsoft lehine verilmesi durumunda OOXML’nin bir dünya standardı olmasının önünde hemen hiç bir engel kalmıyor.
Standart olarak kabul edilmesi, OOXML üzerindeki tartışmaların biteceği anlamını taşımıyor. Oylamada perde arkasında yaşananlar dolayısıyla Microsoft ve kimi ülkelerin temsilcilerinin kamuoyunda günlerce hatta haftalarca sürebilecek münakaşaların tam ortasına düşebilecekleri iddia ediliyor. Kimi bağımsız web sitelerinin öncülüğünü yaptığı soruşturmalarla OOXML’nin başka sistemlerle sorunsuzca çalışıp çalışmayacağı mercek altına alınıyor.
Kullanılan bireysel oyların önemine işaret edilen çağrılarda, uluslararası kamuoyunun beklenti ve endişelerine önem verilmesi gerektiğinin altı çiziliyordu.
Normal standardizasyon süreci çerçevesinde yıllar alabileceği öngörülen OOXML standardı oluşumunun Microsoft’a uygulamanın önündeki engelleri aşabilmesi için gereken zamanı kazandırabileceği tahmin ediliyor.
Kaynak : 