Turkcell’in de ortağı olan Rus Altimo ile Norveç telekom devlerinden Telenor arasında sürmekte olan mahkemeler, International Herald Turbine [1] gazetesindeki bir habere göre Norveç – Rusya arasında politik soruna yol açıyor.
Telenor Rusya’nın en büyük 2.mobil operatörü Vimpelcom’un % 33,6 sına sahip. Bu şirketin diğer bir ortağı ise Rus Altimo. Ancak bu 2 şirket arasında bir kaç yıldan bu yana mahkemelere kadar yansıyan sorunlar yaşanıyor.
Yazıda Rus yatırımcılarla, yabancı işortakları arasındaki bütün ilişkilerin zaman içinde sorunlu hale geldiği iddia ediliyor.
Telenor ile Altimo arasındaki sorunlar 2004 yılında Vimpelcom’un Ukranya’daki Ukrainian Radio Systems adını taşıyan mobil operatörü satın alma tartışmaları ile başladı. Şirketin ortaklarından Altimo bu yatırımı isterken, Telenor reddetti.
Çünkü Telenor yine Altimo ile birlikte ortak olduğu diğer Ukranya yatırımı Kyivstar’a bir zarar vermekten çekiniyordu. Kyivstar Ukranya’nın en büyük mobil operatörü.
2 şirket 2001 yılında Rusya ve Ukranya’da ortaklıkları bulunan mobil operatörleri birlikte yönetme kararı almışlardı. Bu işbirliğinde Rusya’da yatırım yapmak isteyen telnor’un yerel bir ortak arayışı, Altimo’nun ise uluslararası ve mobil işletmeciliği bilen bir işortağı arıyor olması etken olmuştu.
Sorunların meydana gelmesi ile birlikte davalar birbirini kovalamaya başladı. Hem de 3 kıtada birden. Yani ABD, Avrupa ve Sibirya’da.
Vimpelcom’da % 0,002 ortaklığı bulunan bir Batı Virgin Adaları şirketi olan Farimax de dava açan taraflar arasında. Farimax Ukranya’lı mobil operatöre yatırım yapılmamış olunmasının 2,8 milyar $’lık kayba neden olduğunu iddia ediyor. Ancak Telenor’un yaptığı araştırmaya göre şirketi kayıt ettiren kişi olarak gözüken Dmitry Fridman’a ya da şirkete ulaşmak mümkün değil. Soyadları aynı olmasına karşın Altimo’nun sahibi Mikhail Fridman bu kişiyle alakası olmadığını belirtiyor.
Telenor ve Altimo arasında yukarıda bahsettiğimiz bu Ukranya yatırımı kavgasından bu yana, çeşitli davalar açılıyor. Bu davalar bazen Sibirya’nın çalışma kampları ile ünlü ve erişimi zor bölgelerinde, bazen her 2 firmanın da ülkesinden uzakta ABD’de açılıyor. Bazı davalar Telenor, bazıları Altimo lehine sonuçlanıyor ama olay henüz çözümlenmiş değil.
Davalaşmalar sürerken, Altimo’nun Turkcell dolayısıyla Ukranya’daki Astelit’te de hissesi olduğu nedeniyle, hisselerini satması gerekmişti[2]. Ancak bu hisseleri sattığı firmanın yine kendi yakını olan bir firma olduğu iddia edilmişti.
Aslında Telenor Başkanı Jon Fredrik Baksaas, elim ayında Mikhail Fridman’ı arayarak Altimo’nun Kyivstar’daki hisselerini satın almayı önerdi ama Fridman’ın kabul etmediği açıklandı.
12 Kasımda Altimo Telenor’u ABD’ye giden Alfa yönetici ve yatırımcılarının telefonunu dinlemekle suçladı [3].
Kasımın 19’unda da bir New York mahkemesi Altimo’nun Kyivstar’ın rakibinde (dolaylı Astelit hissesi) hisse sahibi olması ve Kyivstar yönetim toplantılarına katılmaması nedeniyle verilen 2007 kararlarına uymamakla suçlu buldu. Bu karar için temyize başvurulacağı bildiriliyor ama bir yandan da Rus İnterfaks haber ajansı, Altimo’nun Turkcell veya Ukrayna’daki Kievstar GSM şebekesindeki hisselerini satarak mahkemenin hükmettiği cezayı ödeyeceğini duyurdu.
Telenor ile Altimo’nun ikisi de güçlü ve politik bağlantıları olan firmalar. Telenor’un % 54’ü Norveç Hükümetine aitken, Turkcell’in de ortağı olan Altimo, FSB (eski KGB) ve Kremlin bağlantılı olduğu bildirilen Mikhail Fridman’a ait.
International Herald Turbin yazarı Kevin J. O’Brien bu nedenle Telenor-Altimo arasındaki sorunların Norveç ile Rusya arasındaki politik tansiyonu arttırdığını ileri sürüyor : “2 ülke arasındaki ilişkilerde şu anda bir kriz var. telenor-Altimo bunun bir parçası” diyor.
Turkcell ile ilgisi nedeniyle takip ettiğimiz Altimo cephesinde şimdilik gelişmeler böyle.
[1] How a Russian-Norwegian partnership turned frosty
[2] Altimo Turkcell Hisselerinin Yarısını Sattı
[3] Altimo, Norveç’li Telenor’u Telefon Dinleme ile Suçluyor
Kaynak : 