4G İhalesi için Lansman Yapıldı, 4cü Mobil Operatör Gelebilir

Ulaştırma, Denizcilik ve Haberleşme Bakanı, seçim nedeniyle görevinden ayrılacağı 6 mart öncesinde, bugün İstanbul’da “4G İhale Lansmanı” başlıklı bir basın toplantısı düzenledi. Elvan toplantıda, Türkiye’nin bilgi ve iletişim teknolojilerinde çağın gerisinde kalmayacağını söyledi. Toplantıya, Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu (BTK) Başkanı Tayfun Acarer, Ulaştırma, Denizcilik ve Haberleşme Bakan Yardımcısı Yahya Baş, Bakanlık Müsteşarı Feridun Bilgin ve Haberleşme Genel Müdürü Mustafa Koç, Vodafone, Avea ve Turkcell Genel Müdürleri ve telekomünikasyon sektöründen çok sayıda davetli katıldı.

Türkiye’nin geleceği için 4G yetkilendirmesi konusunu önemsediklerini belirten Elvan, “Teknolojiyi bir kez kaçırdınız mı hızına yetişmeniz mümkün değil” derken, Türkiye’nin mobil ve internet konularındaki durumuna yönelik, geçmişle kıyaslamalı rakamlar verdi ve 4G sistemlerin, mevcut 3G ile ulaşılan veri hızını, bütünleşik frekans sistemiyle onlarca kat artırdığını, bu teknoloji ile video, TV izlemek ve veri indirmenin çok daha kolay ve hızlı olacağını anlattı.

Bakan Elvan, sesli iletişimden veri iletişimine doğru geçiş olduğunu belirterek, İngiliz yazar Aldous Huxley’in I>”Hayatta ya tozu duman katarsınız, ya da başkalarının tozunu dumanını yutarsınız” sözünü hatırlaatı ve şöyle devam etti :

“Ülkemizde kullanılan mobil elektronik haberleşme teknolojileri (2G ve 3G) geçmişte tüketici beklentilerini olabildiğince karşıladı. Ancak, beklenti ve ihtiyaçlar artmaya başladı ve bu altyapılar yetersiz kalmaya başladı. Bu nedenle altyapımızı daha geliştirmemiz ve 4. nesil altyapısına kavuşmamız gerekiyor”

ifadelerini kullandı. Bakanlığın 4. nesil (4G) mobil elektronik haberleşme teknolojisi olarak kabul edilen Long Term Evolution (LTE) teknolojisine geçiş için çalışmalara geçen yıl başladığını hatırlatan Elvan, “Sonuçta, ülkemiz için optimum faydanın sağlanacağı bir model ortaya kondu. Ayrıca, kullanım hakkı asgari değerleri belirlendi ve Bakanlar Kurulumuzun onayına sunuldu” dedi.

Elvan, ihalede ortaya konacak olan frekanslar konusunda bilgi verirken, mobil alanda rekabetin tam sağlanması için bazı önlemler alındığı söyledi ;

“Vereceğimiz yetkilendirme kapsamında 800, 900, 1800, 2100, 2600 MHz’den toplam 390 MHz’i mevcut 3 mobil işletmeci için ihale edeceğiz. İhalede şimdiye kadar verilen toplam frekansın iki katından fazlasını vermiş olacağız. 2600 MHz’den ise mevcut işletmecilerin yanında yeni bir işletmeciye de yer açacağız. Vereceğimiz frekansları teknoloji tarafsız olarak kullanılabilir hale getirmeyi planlıyoruz.
Belirli bir operatörün sektörde hakim olup, hem fiyat açısından hem diğer açılardan olumsuz yansımaları olmasını istemiyoruz. Sağlıklı ve güçlü bir rekabet ortamı olmasını istiyoruz. Bu nedenle bu çalışmamızda mevcut 900 ve 1800 frekanslarını kullanan operatörlerimizin mevcut durumlarını dikkate aldık. ‘900 frekansında bir işletmeci şunu geçemez, 1800 frekansında şu MHz’i geçemez’ dedik. Bu dahilde istediği frekansı alma imkanına sahip.
İhalede tüm firmaların azami ölçüde eşit şartlarda yarışmasını istiyoruz. Bunun için de ihale sonunda tüm işletmelerimizin sahip oldukları band genişliklerinin azami ölçüde dengelenmesini amaçlıyoruz.
Bu maksatla bantlar arasında “cap”ler (azami alınabilecek frekans miktarı) koyarak, bant genişliği açısından bir işletmecinin diğerlerine göre çok avantajlı hale gelmesini önlenmeye çalıştık. Nüfusu 10 binin altında olan yerleşim yerlerinde ‘Aktif Paylaşım’ isteyerek, hem de ülke olarak kaynak israfının önlenmesi, hem de işletmelerimizin gereksiz yatırımının önüne geçilmesini hedefledik.
Yoğun yerleşimin olduğu yerlerde ise kule, enerji, yedek enerji, konteynır gibi “Pasif Altyapı”nın ortak kullanımını isteyerek maliyetlerin azaltılmasını amaçladık.
Operatörlerin mümkün olduğu ölçüde daha düşük maliyetle ortak kullanım imkanlarını geliştirerek birbirleriyle daha fazla etkileşim içinde olmasını, birbirlerine daha fazla destek sağlamasını ve daha fazla yatırımla vatandaşa daha fazla imkanın sunmalarını istiyoruz. ”

Elvan, 3G ve 4G yükümlülüklerinin beraberce değerlendirilmesi ile gereksiz ve çifte yatırımların engellenmesine çalışacaklarını söyledi :

“Bildiğiniz gibi 3G’nin yükümlülükleri 2019 yılına kadar devam ediyor. Ancak 4G hizmeti sunulan yerlerde ayrıca 3G hizmeti sunulması istenmeyecektir. Bununla birlikte belirli bir hizmet kalitesiyle 3G hizmet sunulması halinde de 4G yükümlülükleri aranmayacaktır”

Ar-Ge faaliyetlerinin desteklenmesi amacıyla 3G yetkilendirmelerinde Ar-Ge merkezi açma, Ar-Ge personeli istihdamı ve yerli tedarik gibi bazı şartlar getirdiklerini hatırlatan Elvan 4G’de de benzer koşullar olacağına ve yerli oranı kavramına dikkat edeceklerine işaret etti :

“3G uygulamasına geçtiğimizde Ar-Ge yatırımlarında operatörlere zorunluluk getirmiştik. Aynı zorunluluğu yine Ar-Ge yatırımları için 4G ihalesi için de getiriyoruz. Ancak burada eğer işletmecinin kendi içindeki Ar-Ge birimleri varsa bunları da dahil edeceğiz, mevcut yükümlülükler devam edecek.
Bu yükümlülüklere ilave olarak aşağı yukarı 100 kişiden 250 kişiye kadar uzanan sayıda Ar-Ge faaliyetleri için istihdam sağlama imkanı zorunlu hale gelecek. Şu andaki zorunluluk 500 kişi, bir süreç içinde bu 750 kişiye çıkarılacak. Ancak işletmecinin kendi içindeki Ar-Ge birimleri de buna dahil edilecek.
Piyasa koşulları içinde, yerli ürün miktarının bu yükümlülüğü karşılama noktasında yetersiz kalması durumunda, değişikliğe gidebileceğiz. Yerliliği teşvik etmek istiyoruz”

Lütfi Elvan’ın toplantı sırasında yaptığı konuşmayı aşağıdan da izleyebilirsiniz;

Lütfi Elvan ihale bedeli konusunda da, şunları belirtti :

“Kamu bir kaynak kullandırıyor ve tabii ki buna bir bedel alması gerekiyor. Bu çerçevede yetkilendirmenin asgari değerlerinin belirlenebilmesi için bir ekip oluşturularak bilimsel bir çalışma yapıldı. Ve farklı modeller geliştirildi. Bu çalışmaların tamamı BTK tarafından yürütülüyor.
Yapılan çalışmaların sonunda Avrupa ülkelerinde yapılan 4G ihaleleri sonunda gerçekleşen frekans bazı bandındaki fiyatlar ve mobil işletmeci gelirleri, toplam yatırım, abone başına toplam gelir durumları, abone başına aylık ortalama görüşme süresi, mobil-geniş bans penetrasyon oranları gibi parametreler göz önünde bulundurularak en uygun model belirlenmiştir.
BTK bu konuda bakanlığımız ile koordineli olarak çalışmalarına devam ediyor. İstiyoruz ki başlattığımız anda 3G de olduğu gibi hızlı bir şekilde yayılsın. Vatandaşımız çok kısa sürede bu teknolojik hizmete erişsin diye en az 3 firmanın olduğu rekabetçi bir pazar ortaya çıkaracağız. Ve bu hizmetler vatandaşlarımıza uygun fiyatlarla sağlanmış olacak.
Yetkilendirme ihalesini 3 ay içerisinde tamamlayarak, bu yıl içinde 4G hizmetlerini vatandaşlarımızın hizmetine sunacağız. 4G şeffaf bir şekilde kamunun önünde gerçekleştirilecektir. Bu hizmetin sunumundan itibaren de, 6 yıl içerisinde Türkiye nüfusunun en az yüzde 90’ı, 8 yıl içerisinde de en az yüzde 95’i 4G kapsama alanı içine girmiş olacak. 3 yıl içerisinde de otoyollar ve yüksek hızlı tren hatlarının en az yüzde 99’u, 6 yıl içerisinde ise bölünmüş karayollarının en az yüzde 95’i kapsama alanı içine girecek.”

Yeni Bir Operatör Gelebilir

4G ihalesi ile ilgili önemli bir gelişme de, 4cü bir operatör için kapıların açılmış olması. Bu operatör sadece 2600 frekansı için ihaleye girebilecek ve diğer operatörlerin yükümlülüklerine tabi tutulmayacak.

Lütfi Elvan, 800 MHz bandında paylaşımın eşit olacağını 3 operatörün de eşit paylaşacağını ve yeni operatörden yükümlülük beklenmeyeceğini şu şekilde ifade etti :

“Her bir bandın ayrı bir taban fiyatı olacak. Ve her bir bant ayrı ayrı ihaleye çıkacak. 2600 bandı içinde diğer bir operatör olacak. Diğer bantlar için olmayacak. 2600 için kapıyı dördüncü bir operatöre açıyoruz. Ve her bir bandın ihalesi sırayla gerçekleşecek”

Fiber AltYapı Tamamlandı mı?

4G için gerekli fiber altyapının henüz çok geride olduğu ve belediyelerin bu konuda engel çıkardığı, Ulaştırma, denizcilik ve Haberleşme Bakanlığının ise diğer operatörleri Türk Telekom iznine bağlaması nedeniyle rekabetin engellendiği, UDH Bakanlığının 4G için bu konulara bir çözüm sağlayıp, sağlamayacağı konusundaki turk-internet.com’un sorusuna verdiği cevapta Lütfi Elvan 2014’de bazı düzenlemeyeler yapıldığını hatırlattı ve şunları belirtti :

Diğer alanlarda rekabet tam anlamıyla oluşuyor. Fiber konusunda da o gözlerin ortak kullanımı konusunda mevcut darboğazı açıcı, gerekli tedbirleri alacağız.

Elvan’a ayrıca metrolardan cep telefonları ile görüşülemediğini, çünkü belediyenin baz istasyonları konusunda fahiş kira istediğini sorup, bu konuda bir şey yapıp, yapamayacağını sorduk. Bakan Elvan konudan haberdar olmadığını ve ilgileneceğini belirtti[2].

Argela-Aselsan-Netaş üçgeninde geliştirilmesi devam eden ULAK yani 4G Advance baz istasyonları konusundaki sorumuza da Elvan, kendisinin de gelişmeleri izlediği, operatörlerin bu baz istasyonlarını kullanmalarını istediklerini, ancak çalışmaların hızlanmasını talimatları verdiklerini belirtti.

Bugün itibariyle 240 bin kilometreyi geçen fiber altyapının 2015 yılından itibaren 4G ile birlikte bunun da hız kazanacağını belirten Bakan Elvan’ın turk-internet.com sorularına verdiği cevapları aşağıda izleyebilirsiniz;