Telekomünikasyon Kurumu İletişim Başkanlığı, bugün İstanbul TK Bölge Müdürlüğünde, İnternet yayıncılığı konusunda düzenlemeler yapan 5651 No’lu yasa‘nın uygulanmasına yönelik yönetmelik ve çalışmalarda, kamuoyu görüşlerini almak üzere bir toplantı düzenledi. Toplantıya, internet servis sağlayıcı dernekleri, internet cafe derneklerinin yöneticileri, içerik sağlayıcılar, yer sağlayıcılar ve avukatlar katıldı.
5651, Online Yayıncılık Kanunu ve Uygulanması
İnternet ortamında yapılan yayınların düzenlenmesi ve bu yayınlar yoluyla işlenen suçlarla mücadele edilmesi hakkındaki kanun, 23 mayısta Resmi Gazete’de yayınlanarak, yürürülülüğe girmiş ve bu kanunu uygulama görevi de Telekomünikasyon Kurumu, İletişim Başkanlığı’na verilmişti. Bu başkanlık aslında resmi dinleme işlerinde koordinatör bölüm olarak kurulmuştu.
5651 nolu yasanın uygulanmasında sorumlu olan Daire’nin Başkanlığını Osman Nihat Şen yürütüyor.
5651 no’lu kanunda 5 Yönetmelik Hazırlanıyor
Telekomünikasyon Kurumu’nun ilgili dairesinin yöneticilerinin katıldığı toplantıda Online Yayıncılık yasasına yönelik olarak 5 yönetmelik hazırlandığını öğrendik. Bu yönetmeliklerin 2 tanesi, bu bölümün teşkilatlanması ve organizasyonu ile ilgili. Diğer 3’ü
- 23 ekimde yayınlanacak olan Telekomünikasyon Kurumu Tarafından Erişim Sağlayıcı ve Yer Sağlayıcılara Faaliyet Belgesi Verilmesine İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik (burayı tıklayarak taslağına ulaşabilirsiniz)
- 23 eylülde yayınlanacak olan Toplu Kullanım Sağlayıcıları ismi ile geçen, İnternet Cafe’lere yönelik uygulamaları hedefleyen yönetmelik
- 23 kasımda yayınlanacağı bildirilen ve online yayıncılığa yönelik yönetmelik.
5651 no’lu yasa, geçen yılın sonunda hızlanan “porno” tutuklamaları ve artan şikayetler (mesela resmi internete kendi rızası dışında yerleştirilen kişilerin şikayetleri) sonucunda Ulaştırma Bakanlığı yetkilileri tarafından hazırlandı.
Aslında 1 yıldan uzun bir süredir, Adalet Bakanlığı’nın koordinatörlüğünde bir komisyon tarafından hazırlanmakta olan 34 maddelik bir internet yasa tasarısı vardı. Ancak bu yasa tasarısı bir türlü tamamlanamadı. Zaten çok hızlı ilerleyen teknolojinin de hayli gerisinde kaldığı ve TCK ile çakıştığı alanlar olduğu görülüyordu.
Online yayıncılık yasasının ise, pek çok konuyu içermesi nedeniyle tek başına yeterli olabileceği de ifade ediliyor. Ancak yasanın bazı kısımları, hukuk çevreleri tarafından “sansür getirebilir” şeklinde yorumlanıyor.
Bu nedenle sivil toplum örgütleri, TK İletişim başkanlığı tarafından düzenlenen toplantıyı çok olumlu olarak değerlendirdiler. Ancak bu toplantı sonrası resmi kurumların katılımı ile yapılacak olan toplantılara da katılma talebinde bulundular.
Online Yayıncılık Konusu Çok Geniş
Toplantının geniş katılımlı olmasının yararı, pek çok konunun dile getirilmesi oldu. Sivil Toplum örgütleri temsilcileri, yönetmeliklerin son haline getirilmesi öncesinde de görüşlerini sunmak istediklerini ve resmi yöneticilerin yapacakları toplantılara da katılmak isteğinde olduklarını ilettiler.
Örneğin, yayınlanan tek yönetmelik taslağında erişim ve yer sağlayıcılar için verileceği belirtilen “yetkilendirme” konusunda tereddütler var. Çünkü erişim sağlayıcılığı ve yer sağlayıcılığı yapan firmalar bugün zaten yıllık 1000 $ karşılığında, ISS (İnternet servis sağlayıcılığı) lisansı alıyorlar. Yeniden bir lisans alımı olması ve ücretlendirme konusu bu nedenle şaşkınlık yaratıyor. Bu tür bir uygulamanın pek çok hosting servisi veren firmayı yurtdışına itebileceği, içeriğin de aynı şekilde yurtdışına çıkması sonucu, ülkenin bantwidth ihtiyacı konusunda bir sorun yaratılabileceği belirtildi.
Ancak TK yetkilileri, bu lisansın şeklen varolacağını ama ücretinin olmaması yönünde prensip kararı olduğunu bildirdiler. TK yetkilileri, online yayıncılık konusunda ceza verilmesinin ve hatta yetki iptalinin söz konusu olduğunda mesela bu firma bir GSM firması (online portali nedeni ile) ise, lisansının iptalinin mümkün olamayabileceğini, bu nedenle yeni bir yetkilendirme önerildiğini açıkladılar.
Ancak kişilerin kendi sitelerini yayınlamaları durumunda ne olacağı konusu açıklığa kavuşmadı.
Kanunla ilgili olarak yapılan bir başka çalışma, müstehcenlik konusunda. Yetkililerin bu konuda “sınır” ve “kim belirleyecek” gibi sorulara cevap vermeye çalıştıkları bildiriliyor.
Kapatmalarla ilgili diğer ilginç bir husus, artık tüm kapatma taleplerinin doğrudan TK İletişim Başkanlığına gönderiliyor oluşu olacak. Kapatmaların bir yazılımla otomatik hale getirilmesinin de hedeflendiği açıklandı.
Mevcut durumda, kapatılacak site adresi, mahkeme kararı ile birlikte Türk Telekom’a ve diğer ISS’lere bildiriliyor. Firmanın adresi, üzerinde karar numarası yazan bir boş adrese doğru yönlendiriliyor. Halen bu işlem diğer ISS’lere bazen bildiriliyor. Ama çoğunlukla bildirilmiyor. Ancak sistem devreye girdikten sonra TK yetkililerinin kapatmayı, bir yazılım kanalıyla ve tüm ISS’lerin aboneleri için kilitleyecekleri bilgisi verildi.
Bir başka dikkati çeken konu da, kanunda belirtilen ve “müstehcenlik” türünden olan sınırlı sayıdaki nedenler dışında, site kapatılmasının öngörülmemiş olması. Yetkililer, toplantıda 5651 no’lu kanunun kişilik hakları ihlallerinde uygulanacak yolu ve yaptırımı açıkça belirlemiş olduğunu anlattılar. Buna göre, bu gerekçeyle site kapatılması uygulamasını sona ermiş bulunmakta.
Internet ortamında haberleşme ve ifade özgürlüğüne güvence getiren yeni düzenlemeyle, örneğin ekşisözlük sitesinde 2 kez yürütmeyi durdurma kararı verdirten (bir tanesi daha sonra mahkemece reddedildi, diğerinin davası devam ediyor) Adnan Oktar’ın sitelerin tümden engellenmesi/kapatılması yönündeki talepleri bundan sonra cevapsız kalacağı benziyor.
Ancak kanunun 23/05/2007 tarihinde yürürlüğe girmiş olmasına rağmen, www.wordpress.com, blog.flickr.com gibi dünyaca tanınmış siteler, hala kişilik hakları ihlali gerekçesiyle Türk mahkemeleri tarafından engelli bulunuyor. Wikipedia’da “Türkiye’de Sansür” başlığının açılmasına neden olan bu kapatmalar henüz aynen devam ediyor. Bunun nedeni ise muhtemelen, bu sitelerin Türkiye’de haklarını koruyacak temsilcilerinin olmayışı.
Siz de kanunla ilgili düşüncelerinizi aşağıdaki bölüme veya Online Yayıncılık Blog’una yazabilirsiniz.
Kaynak : 