4.Hazar ve Karadeniz Düzenleyiciler Konferansının ilk gün son panelinde, 3 GSM, 1 kablo ve 1 sabit telekom operatörlerinin başkanlarının katıldığı panel yapıldı. Aynı günün sabahında Avea Genel Müdür değişikliği[1] anons edildiği için toplantıya Avea adına katılım yoktu ama diğer 4 operatör şirketleri ile ilgili gelişmeleri anlattılar.
BTK Kurul Üyesi Ayhan Beydoğan’ın yönettiği panelin sorular bölümünde en ilginç sual BTK Başkanı Dr.Tayfun Acarer’den geldi. Acarer, Ulaştırma Bakanı Binali Yıldırım’ın açılış konuşmasında yaptığı “işbirliği” vurgusunu hatırlatan bir sual sordu; Operatörler acaba ne tür işbirlikleri yapacaklardı?
Soruya ilk cevabı Turkcell CEO Süreyya Ciliv verdi ve şunları söyledi :
Bilgisayar ve telekom sayesinde gelişmiş ülkelerle, gelişmekte olanlar arasında fark azaldı. Microsoft’ta bu servisleri genellikle gelişmekte olan ülkelerden gelenler yaratıyor. Turkcell olarak eko-sistemle büyümeye çok önem veriyoruz. Çalıştığım şirketler, hep diğer partnerlarla oluşturdukları eko sistemi büyüterek kendilerini büyütüyorlardı.
Turkcell bayi kanalımızda 1200 firma ile birlikteyiz. 16.000 bayiyi destekliyoruz. Katma değerli servisler konusunda 200 firma ile çalışıyoruz.
Benim için ilk 2 sene işleri öğrenmekle odaklıydı. Artık yakında ilgilenmek ve kenetlenerek uçma zamanı dedim. İnsanlar Türkiye’deki potansiyele, kendileri inanmıyorlar. Nasıl 10 senede Google ortaya çıktı. Aynı fırsatın, Türkiye’den çıkma olasılığı yüksek.
Bizim gibi firmalarında dünyada 1 numaraya koşmak için arkamızı sağlam hissetmemiz lazım.
Ciliv panelin başındaki açılışta da ilginç ifadeler kullandı. Bunları da okuyucularımıza aktarmak istiyoruz :
Üstüste bazı kötü haberlerin olduğu bir dönemdeyiz. Almanya % 6-7 küçülecek, Japonya % 12 küçüleceğini duyurdu. Türkiye’nin küçülmesi konusunda ise Ali Babacan 3,6’nın biraz üstünde olabilir dedi. Bunun yanısıra çeşitli ülkelerde sağlık sorunları var. Bakarsanız karamsar bir hava var.
Ama biz gelecekten ümit doluyuz. Önümüzde büyük fırsatlar var. 2 tane konu var. Doğru yerdeyiz. Hem Türkiye hem de içinde bulunduğumuz bölge en hızlı büyüme potansiyeli olan bir yer. Amerikan Başkanı Obama ilk olarak Türkiye’ye geldi. Bu hem Türkiye’nin, hem de bölgenin potansiyelini daha iyi gösteriyor.
Ben Microsoft’ta iken görevim icabı sürekli olarak, 120 ülkede 400.000 yazılım ortağını ziyaret ederdim. Onların kapasitelerini çok iyi bilirim. Türkiye’nin kapasitesi çok yüksek. Hırs konusunda fazlamız var.
Beni heyecanlandıran ikinci konu, dünya tarihinde ilk defa 6,5 milyarlık nüfusu olan dünyanın 4,5 milyar insanı birbiriyle mobil komünikasyonla bağlılar. “They are connencted”. 10 tane numarayı değiştiriyorsunuz ve Afrika’daki birisine ulaşıyorsunuz. 3 sene sonra birbirine bağlı olan insan sayısı 6 milyar olacak.
Problemleri çözmek için insanların birbiri ile ilişkisi olmak lazım. Nihayet bunu becerdik. 3.nesil, 4.nesil, fiber gibi teknolojilerle bu bağlantı gelişecek. Teknoloji dünyası büyük fırsatlarla dolu. Bunun ana sebebi var. Bilgisayarlar her 18 ayda gücünü 2’ye katlıyor. 2.nesil cep telefonları ile 3.nesil arasında 75 misli fark var, en son verilere göre. Mobilitenin momentumu, bundan sonra da devam edecek. İnternet asrın buluşu, hem sabit hatta çok güzel geşlişmeler geliyor, hem de mobil geniş bantta. Mobil teknolojide telefon kullanan kişi sayısı nasıl hızla arttı. Aynı şekilde 3 ve 4 cu nesilde interneti kullanan hızla artacak.
İnsanlar masadan belki 2 saat kullanıyorlar. Ama mobil internette 24 saat mümkün. İnanılmaz fırsatlar var. Biz Turkcell olarak kendimizi bir telefon firması olarak görmüyoruz. Biz kendimizi servisleri müşterilerimize sunacak bir firma olarak görüyoruz.
Panelin ikinci konuşmasını, Vodafone Türkiye’nin yılın başında atanan CEO’su Serpil Timuray aldı ve yok olacağını zannettiğimiz Oksijen konusunda ilginç bir not iletti. Timuray şunları belirtti :
Vodafone Türkiye’nin henüz 3 senelik mazisi var. Vodafone Dünyada 1 numara olan bir grup, Türkiye’yi önceliklendirmiş olmasını ve Türkiye’ye yatırım yapmasını önemsiyorum. Vodafone içinde projeler yapmayı hayal ediyoruz. Oksijen grubundaki 200 ARGE mühendisimize bölgesel projeler vermeye başladık. Almanya için proje verdik örneğin. Vodafone iyi bir zemin. Eko sistem bizim için de önemli.
Paydaşlarımızla ve tüm ekosistemdekilerde büyümek var. Yeni bir bayi altyapısına geçtik. 34 bölgesel distribütörlük kurduk. 84 tane yeni vodafone bayisi oluştu. 20.000 alt bayi ile hizmet veriyoruz. Internetin ve networkün gelişmesi konusunda iş ortaklarımızla büyümek sorumluluk olarak gördüğümüz bir konu.
Türk Telekom CEO Paul Doany ise sabit operatör olarak ideal modelde, teknoloji satın alırken operatörün müşteri ihtiyaçları ile yönlendirildiğini ve bazen bu servisleri verenleri bulamadıklarını ya da sürekliliğin olamayabildiğini gördüklerini belirterek, bu nedenle araştırma ve geliştirme faaliyetleri kurmayı düşündüklerini ve bazı şirketleri satın aldıklarını belirtti. Bu şirketlerin girişimcilerinin işlerini yaptıklarını ve Türk Telekom’un bu firmaların müşterisi olduğunu belirten Doany, bu firmaların ürünlerini uluslaarası arenada da satmaya başladıklarına dikkati çekti ve Vitamin adlı eğitim paketinin Meksika’ya satış yapacakları için İspanyolca’ya ve Arabistan için Arapçaya tercüme edildiğini aktardı. Doany becerilere yatırım yaptıklarını ama bunun yatırıma değer bir getirisi olmasına işaret etti.
Soruya son olarak Türksat Genel Müdürü Özkan Dalbay cevap verdi. Kablo’da şu anda 2,7 milyon home pass (TV kullanan 1.1 milyon ve internet kullanan 60.000 olarak raporlanıyor) olduğunu belirten Dalbay şunları anlattı:
Kablo TV altyapısında sayısal yayına geçmeyi uzun yıllardır konuşurken, yaklaşık 1 yıldır dönüşümü konuşuyoruz. Sayısal ve interaktif ürünler yol haritası belirledik. Yeni ürün geliştirme potansiyelimiz var ve müşterilerimize interaktif ozellikli geliştirmeler yapiyoruz. Yeni teknolojiye dayalı intraktif özellikli ürünleri ekosistemi oluşturan çözüm ortakaları ile çalışacağız ki yenilikçiliği ve yaratıcılığı geliştirmek için bu önemlidir. Bu modelle yeni ürünleri tüketicilre veya müşterilerimize sunacağız.
4.Hazar ve Karadeniz Düzenleyicileri Konferansından benim aldığım mesaj; Ulaştırma Bakanlığı ve BTK’nın, operatörler arasında işbirliği istedikleri yönünde oldu. Bunu yukarıda da dediğim gibi, hem Ulaştırma Bakanı’nın açılış konuşmasından, hem de BTK Başkanı’nın sorusundan daha net görmek mümkündü.
Buna karşılık, son dönemde “sınırsız tarifeler” rekabeti ile daha da kızışan operatör tarafında, Acarer’in sualini kendi aralarında işbirliği olarak yorumlayan yoktu. Buna Ciliv, kule firmasının adının Global Tower olarak değiştirildiği ve diğer operatörlerle istenirse işbirliği yapılabileceği şeklindeki ifadesiyle “birazcık” değinirken, Doany de sözlerine gülerek ve mobil taraftakilerin işbirliğine gitmeleri durumunda, kendilerinin de sabit tarafta işbirliğine gideceğini belirterek değindi.
Ancak 4 operatörün konuşmalarından ortaya çıkan, firmaların kendi aralarında işbirliği için çok gönüllü olmadıkları şeklinde yorumlanabilir.
Buna karşılık, Türksat dışındaki operatörlerin, ülkemiz için ciddi bir eko-sistem yarattıkları ve işhacimlerinin bir kısmını da, çevrelerindeki bu şirketlerle paylaştıkları görülüyor. Zaten Acarer’in “işbirliği” sorusunu, bu tür işbirliklerini anlatmaya çevirdiler. GSM firmaları ve Türk Telekom’un binlerle ifade edilen bayilerinin yanısıra kurumsal çözüm ortakları ve katma değerli servis ortakları bulunuyor.
Biz de şu anda 3G’nin başlamasına az kala, ana operatör firmalar arasında bir işbirliğini çok mümkün göremiyoruz. Mobil internetin başlaması, sabit interneti ne kadar etkileyecek göremiyoruz. Ama mobil firmalar bu konuda heyecanlı. Biz de ağustos ayını ve artacak olan rekabeti merakla bekliyoruz.
Kaynak : 