Avrupa Adalet Divanı, herhangi bir bilgisayar programına ait işlevin ve söz konusu programın yazıldığı programlama dilinin telif yasaları çerçevelerinde korunamayacağına hükmetti [1]. Söz konusu tarihi karar SAS Enstitüsü’nün World Programming Limited (WPL) şirketi aleyhine İngiltere’de açtığı ve reddedilen dava üzerine alındı. Daha önce İngiltere yüksek mahkemesindeki davayı kaybeden SAS, şimdi AB Adalet Divanı tarafından da reddedilerek son derece ciddi bir yara aldı.
SAS Enstitüs,ü 1976 yılında kurulan ve veri işleme / veri analizi için programlar geliştiren bir firma. Tüm dünyada tanınan bu şirket, Base SAS adını verdiği temel veri analizi yazılımına çeşitli modüller ekleyerek bir dizi programdan oluşan bir set inşa etti ve SAS System adı altında satışa çıkarttı. Veri analizi ve işleme süreçlerini geliştirerek verimliliği arttırmaya yönelik olarak tasarlanan bu program seti özellikle büyük ölçekli kurumlarda çok geniş bir kullanım alanı buldu.
Ancak çok benzer bir servis, 2000 yılında İngiltere’de kurulan WPL (World Programming Limited) şirketi tarafından da sunulmaya başlandı. WPL’in geliştirdiği WPL Sistemi, kullanıcıların direkt olarak SAS programlama dilinde yeni programlar oluşturmalarına, bu programlarda editleme yapmalarına ve yeni komutlar çalıştırmalarına olanak tanıyordu. SAS Enstitüsü, kendi programlama dillerinin WPL tarafından kullanılması ve tersine mühendislikle kendi programlarındaki işlevlerin sunulmasına karşı çıkarak İngiltere’de bir patent ihlal davası açtılar.
Bu dava 2010 yılında İngiliz Yüksek Mahkemesi’nde görüldü ve SAS’ın büyüklüğü ve WPL’in mütevazi yapısı nedeniyle sektörde “Davut vs Golliath” olarak anılan bu davada mahkeme, WPL lehinde karar aldı. Mahkeme heyeti, WPL’in yasalara uygun bir biçimde SAS Eğitim Versiyonu olan Learning Edition’ın lisansını aldığı ve kendi servislerini bu şekilde geliştirdiğine ve ortada bir “patent hırsızlığı” vakası olmadığına hükmetti. WPL bu kararı sevinçle karşılarken SAS ise kararı Avrupa Adalet Divanı’na taşıdı.
Avrupa Adalet Divanı’na taşınan SAS vs WPL davasının 2013’e dek sürebileceği konuşuluyordu. Ancak 2011 sonlarına doğru AB Adalet Divanı sürpriz bir biçimde davayla ilgili ilk resmi görüşünü açıkladı [1]. Bu açıklama aslında SAS için sonun başlangıcı niteliğini taşıyordu zira davayla ilgili resmi görüşünü açıklayan Avrupa Adalet Divanı Umumi Vekili Yves Bot, bir yazılımın eğitim versiyonunu lisanslı bir biçimde edinen bir firmanın, söz konusu yazılımın işlevleri ve altında yatan programlama dili hakkında testler yapabileceğini ve bunun dava konusu olamayacağını söylemekteydi.
SAS vs WPL davası hakkında dün karar açıklayan AB Adalet Divanı da Yves Bot’un görüşlerini tekrarlıyor. Açıklanan mahkeme kararında WPL’in SAS’a ait kaynak kodlarına eriştiği veya onları kopyaladığına dair hiçbir kanıtın bulunmadığını dolayısıyla da bu davanın patent ihlali veya telif hakkı ihlali çerçevesinde değerlendirilemeyeceği bildiriliyor.
Bu karar, yazılım endüstrisi açısından tarihi bir karar niteliği taşıyor çünkü yazılım firmaları bundan böyle bu kararı emsal göstererek ve haklarında dava açılma korkusu olmadan, çeşitli programların eğitim versiyonlarını satın alabilecek ve tersine mühendislik yaparak kendi ürünlerini geliştirebilecekler.
[1]-JUDGMENT OF THE COURT (Grand Chamber)
[2]-Case C-406/10 SAS Institute Inc. vs World Programming Ltd
Kaynak : 