Avrupa Birliği’nin teknoloji şirketlerinin çevrimiçi iletişimleri gönüllü olarak çocuk cinsel istismarı materyalleri (CSAM) açısından taramasına izin veren mevzuatı, yasa koyucuların uzatma konusunda anlaşmaya varamaması üzerine sona erdi ve platformları AB genelinde yasal belirsizlikle karşı karşıya bıraktı.
İlk olarak 2021 yılında katı AB gizlilik kurallarından bir istisna olarak getirilen geçici çerçeve, mesajlaşma platformları ve sosyal medya hizmetleri gibi şirketlerin istismar içerikli materyalleri gönüllü olarak tespit etmesine, bildirmesine ve kaldırmasına olanak tanıyordu.
Bu istisna, Avrupa Parlamentosu ve üye devletler arasında önerilen uzatmanın kapsamı ve güvenceleri konusunda yapılan müzakerelerin başarısızlıkla sonuçlanmasının ardından 3 Nisan 2026’da resmen sona erdi.
Gizlilik ve Çocuk Koruma Arasındaki Çıkmaz
Kuralların uzatılamaması, AB içinde çocuk koruma çabaları ile dijital gizlilik ve şifreleme hakları konularında derin bir bölünmeyi ortaya koyuyor. Kanun koyucular özellikle taramanın uçtan uca şifrelenmiş iletişimlere uygulanıp uygulanmaması konusunda anlaşmazlığa düştüler; bazıları savunurken, diğerleri kitlesel gözetim riskleri konusunda uyardı.
Geçici düzenlemenin sona ermesiyle, AB gizlilik yasası kapsamında, artık gönüllü taramaya yasal olarak izin verilmeyebilir. Platformlar, istismar içerikli materyalleri nasıl tespit etmeye devam edecekleri konusunda belirsizlikle karşı karşıya.
Yetkililer, yerine geçecek bir çerçeve olmadan şirketlerin parçalı ulusal kurallara veya Dijital Hizmetler Yasası (DSA) gibi mevcut düzenlemelere güvenmek zorunda kalabileceği ve bunun da AB genelinde tutarsızlıklar yaratabileceği konusunda uyardı.
Yıllarca Süren Tartışma, Nihai Yasa Yok
Artık sona eren önlem, AB kurumları çevrimiçi çocuk istismarıyla mücadele etmek için kalıcı bir yasa müzakere ederken, geçici bir çözüm olarak tasarlanmıştı. Buna karşılık kalıcı olacak olan ve genellikle “Sohbet Kontrolü” olarak adlandırılan daha geniş kapsamlı Çocuk Cinsel İstismarı Yönetmeliği (CSAR) hakkındaki görüşmeler, özel mesajların potansiyel kitlesel taranması, şifrelemeye yönelik riskler ve gözetim önlemlerinin orantılılığı konulardaki tartışmalar nedeniyle yıllardır tıkanmış durumda:
Teknoloji şirketleri ve çocuk koruma savunucuları, gönüllü tarama araçlarının kaybedilmesinin zararlı içeriği tespit etme yeteneğini azaltabileceği konusunda uyararak, yasa koyucuları bir uzlaşmaya varmaya çağırdılar.
Aynı zamanda, gizlilik grupları uzun zamandır bu çerçeveye karşı çıkıyor ve bunun özel iletişimlerin büyük ölçekli izlenmesine olanak sağlayabileceğini savunuyorlar.
Bundan Sonra Ne Olacak?
AB kurumlarının bu konudaki müzakerelere yeniden başlaması bekleniyor ve öneriler daha sıkı güvencelerle sınırlı bir uzatma ya da platform yükümlülüklerini yeniden tanımlayan kapsamlı yeni bir yasa şeklinde.
O zamana kadar, uzmanlar AB’nin dijital politikanın en hassas alanlarından birinde düzenleyici bir boşlukla karşı karşıya olduğu konusunda uyarıyor.
Özetle Avrupa’nın çocuk cinsel istismarı ve materyali (CSAM) kuralları konusunda anlaşmaya varamaması, teknoloji platformlarını gizlilik yasası ve çocuk koruma beklentileri arasında sıkışıp bırakıyor.
Kaynak : 