Turk-internet.com : Bize Afganistan’da Telekomünikasyon Sistemlerinin Durumu Hakkında Bilgi Verir misiniz?
Afganistan İletişim Bakanı : Afganistan’da son 25 yıldır savaş olduğu için sistemler çok eski. Hatta o kadar ki, bu sistemleri satın aldığımız firmalar ve ülkeler artık bu sistemleri üretmiyorlar. Dolayısıyla Afganistan’da telekomünikasyonu sıfırdan yaratmaya çalışıyoruz. Bundan sonraki dönemde modern sistemler yapabilelim diye bir umudumuz var.
Tum Afganistan’da 36.000 kişi mobil servislerden yararlanıyor ve 14 şehirde 200.000 kişilik normal telefon sistemi kuruldu, kullanıma hazır. Diğer şehir ve köylerde şimdilik telsiz sistemleri kullanılıyor. Bu telsiz sistemleri eski model. Yani Afganistan’da durum şimdilik idare ediliyor. Hedefimiz 2004 yılının sonuna kadar Afganistan’daki tüm bölgelerde internet ve telefon sistemini yaygınlaştırmak ve sorunu çözmek.
Turk-internet.com : Savaş sonrasında hatırladığım kadarıyla bazı konferanslar toplanarak, Afganistan’ın altyapı sorunlarının çözülmesi tartışılmıştı. Ne durumda bu tartışmalar?
Afganistan İletişim Bakanı : Afganistan’a yardım ve yeniden yapılanma için 4 tane konferansa toplandı. Bunlar Bonn, Tokyo, Oslo ve Berlin’de yapılan konferanslar. Bu konferansların sonuçlarına göre güvenliğin sağlanması ve altyapı tesislerinin tamamlanması için taahhütler verilmiştir. Çeşitli ülkeler ve AB ülkeleri Fransa, İsvicre, İsveç, Amerika, Almanya ve bölge ülkelerinden Türkiye, Pakistan, İran ve diğer ülkeler, kendi güç ve işlerine göre Afganistan’a yardım sözü vermişler ve bu yardımlar aşama aşama gerçekleştirilmektedir. Verilen yardımlar çesitli sektörlerde harcanmıştır. 1.aşama yapılanma bitmiş, 2.aşama halen devam etmektedir. Ululararas topluluk ve kuruşluşlar yardımları yerine getirmişlerdir. Bu aşama aşama oluyor. Bundan sonra 3. ve 4 aşama olacaklar.
Turk-internet.com : Mobil Sektörde yani cep telefonu alanında durum nasıl?
Afganistan İletişim Bakanı : Değişen yabancı sermaye kanunu sonrası, Cep telefonu için 2 operatör var. Roshan (Ağa Han Vakfı + Alcatel + Indigo ve Monaco Telekom’un ortaklığı ile oluşmuş bir firma) ve AWCC (Telephone Systems International, Inc. ve İletişim Bakanlığı ortaklığı ile oluşmuş firma). Bu firmalar cep telefonu haklarını, uluslarası ihale yöntemleri ile almışlardır ve faaliyet göstermekteler.. Bu 2 firma Afganistan’da 15 şehirde protokol imzaladılar ve servis veriyorlar. Sözleşmelere göre bu 2 firma hizmetlerini tüm Afganistan’da yaygınlaştırmak zorundalar.
Turk-internet.com : Türkiye ile ilişkileriniz Telekomünikasyon alanında nasıl?
Afganistan İletişim Bakanı : Türkiye’de uluslararası protokollare göre bazı yardımları taahüt etmiştir. Yeniden yapılanmada bir çok hizmetler üstlenmiştir. Telekomünikasyon alanına bakarsak, Türk firmaları açılan uluslararası ihalede teklifler verdiler. Telefon için başka ülkelerden de gelenler oldu. Türk firmaları dijital sistemlerini yaygınlaşmasına katılmadılar. Afganistan’ın kapıları Türkiye’den gelecek özel sektör ve kamu firmalarına açık. Telekom sisteminin yeniden yapılanmasında, yaygınlaştırmasında Türk firmalarının yer almasını istiyoruz.
Kaynak : 