Hani “bir roman okudum, hayatım değişti” derler ya, tek bir blog yazısı da, tek bir öğleden sonra IBM’in değerinden 30 milyar doları sildi.
IBM hisseleri, Anthropic’in bir blog yazısının, yapay zekadaki gelişmelerin şirketin en kalıcı gelirlerinden biri olan “eski yazılım modernizasyonu”nu önemli ölçüde geriletebileceği yazınca, keskin bir düşüş yaşadı.
Anthropic PBC, eski OpenAI çalışanları Daniela Amodei ve Dario Amodei tarafından 2021 yılında kurulmuş ABD merkezli bir yapay zeka startup şirketi. OpenAI’ın ChatGPT ve Google’ın Gemini modellerine rakip olarak Claude adlı bir dizi geniş dil modelleri (LLM) geliştirdi. Amazon, bu şirkete 4 milyar dolar yatırım yaptı.
Büyük Firmalar, IBM’e Eski Sistemlerdeki Cobol Nedeniyle Bağımlı
IBM’in en sert tek günlük düşüşünü gösteren satış dalgası, kazanç beklentilerinin altında kalması veya beklentilerde kesintiye gidilmesiyle değil, Anthropic’in yapay zeka modellerinin COBOL tabanlı sistemlerin modernizasyonunu önemli ölçüde hızlandırabileceğini savunan kısa bir yazısıyla tetiklendi. Oysa bu modernizasyon çalışmaları, IBM’in ana bilgisayar ekosistemi çerçevesinde, yüksek kar marjlı danışmanlık hizmetleriyle gerçekleştiriliyor. Bu konuda yazılan bir tweet şöyle tanımlıyor;
“Amerika’daki ATM işlemlerinin %95’i COBOL ile çalışıyor. Yüz milyarlarca satır bankacılık, havayolları ve devlet sistemlerini destekliyor. Bunları geliştiren yazılımcılar on yıllar önce emekli oldu. Bilgi de onlarla birlikte gitti. COBOL okuyabilen mühendis bulmak her çeyrekte daha da zorlaşıyor.
IBM’in rekabet gücü asla teknoloji değildi. Başka hiç kimsenin teknolojisini anlayamamasıydı. Tüm danışmanlık imparatorlukları, kodun çok eski, çok karmaşık ve dokunulmayacak kadar kritik olması nedeniyle var oldu. Şirketler IBM’e milyarlarca dolar ödedi çünkü alternatif, felaketle sonuçlanacak sistem arızasıydı.”
İşte Anthropic, yayınladığı yazıda, Claude Code modellerinin, on yıllarca eski COBOL kod tabanlarını analiz edebildiğini, bağımlılıkları haritalayabildiğini, belgelenmemiş iş akışlarını yeniden oluşturabildiğini ve modernizasyon risklerini ortaya çıkarabildiğini belirtti.
Oysa bu görevler tarihsel olarak “danışman orduları” ve çok yıllık projeler gerektiriyor. Anthropic, yapay zekanın bu süreci “çok yıllardan, bir kaç çeyreğe” indirebileceğini savundu.
Anthropic blogunda doğrudan IBM’den bahsetmese de, yatırımcılar hızla bağlantıyı kurdu. IBM, özellikle modernizasyon projelerinin karmaşık, riskli ve maliyetli olduğu finansal hizmetler ve hükümet sektörlerinde, kritik öneme sahip ana bilgisayar iş yüklerini çalıştıran işletmeler için baskın ortak olarak kendini konumlandırmak için yıllarını harcadı.
Hisse satışlarını patlatan ve IBM’in değerini düşüren olay, ana bilgisayarların ortadan kaybolması değil, eski yazılımların modernizasyonun en zaman alıcı ve karlı kısmı olan keşif ve analiz aşamasının otomatikleştirilebileceği, böylece proje süresinin, faturalandırılabilir saatlerin ve fiyatlandırma gücünün azaltılabileceği endişesi.
Reuters’ın haberine göre, yatırımcılar giderek daha yetenekli yapay zeka araçları çağında IBM’in modernleşme avantajının dayanıklılığını yeniden değerlendirirken, IBM hisseleri o gün yaklaşık %13 düştü ve bu, Ekim 2000’den bu yana en keskin düşüş oldu.
“Uygulama katmanı olarak yapay zeka” endişesi yayılıyor
Tepki IBM ile sınırlı kalmadı. Aynı seansta, yatırımcılar Anthropic’in duyurusunun ardındaki mantığı diğer kurumsal yazılım kategorilerine de genişlettikçe, siber güvenlik ve bulut yazılım sektörünün bazı bölümlerinde de önemli düşüşler görüldü.
Anthropic aynı anda, güvenlik açıklarını belirleyerek ve hedefli düzeltmeler önererek büyük kod tabanlarını okumak, bunlar hakkında akıl yürütmek ve güvenliğini sağlamak için tasarlanmış yapay zeka tabanlı bir araç olan Claude Code Security’yi geçen hafta duyurdu. Şirket, dahili kırmızı ekip çalışmalarının halihazırda üretimdeki açık kaynaklı yazılımlarda yüzlerce güvenlik açığını ortaya çıkardığını söyledi.
Bu duyuru, yatırımcıların yapay zekâ tabanlı kod analizi ve düzeltme araçlarının geleneksel güvenlik platformlarına olan talebi zamanla azaltıp azaltamayacağını sorgulamasıyla Cloudflare ve CrowdStrike dahil olmak üzere siber güvenlik hisselerinde satış dalgasına yol açtı.
Reuters, piyasaların yapay zekâ sistemlerinin geleneksel olarak güvenlik mühendisleri ve yönetilen tespit araçları tarafından gerçekleştirilen görevleri üstlenebileceği olasılığını değerlendirmesiyle, duyurunun ardından siber güvenlik hisselerinin genel olarak düştüğünü belirtti.
Cloudflare hisseleri o gün keskin bir düşüş yaşarken, CrowdStrike de önemli bir düşüş kaydetti; bu da yapay zekâ destekli güvenlik araçlarının marjları daraltabileceği veya sektör genelinde rekabet dinamiklerini değiştirebileceği endişelerini yansıtıyor.
Anthropic’in iddia ettiği ve etmediği şeyler
Anthropic’in blogu, yapay zekânın eski sistemlerin modernizasyonunu veya güvenlik düzeltmesini baştan sona tamamen otomatikleştirebileceğini iddia etmekten kaçındı. Şirket, özellikle düzenlenmiş ortamlarda, karar verme, doğrulama ve risk yönetimi için insan gözetiminin kritik önem taşıdığını belirtiyor.
Ancak, piyasa tepkisi, yatırımcıların yapay zekanın kurumsal iş akışlarının en emek yoğun ve şeffaf olmayan kısımlarını (eski kod analizinden güvenlik açığı keşfine kadar) ortadan kaldırma yeteneğine karşı artan hassasiyeti gösterdi.
Bu dinamik, yatırımcıların öncü yapay zeka modellerini sadece verimlilik araçları olarak değil, mevcut platformlardan değer emebilen potansiyel bir uygulama katmanı olarak görmeleriyle birlikte, yazılım ve hizmet hisselerinde daha geniş bir yeniden değerlemeye yol açtı.
Analistler, satışların modernizasyon veya siber güvenlik hizmetlerine olan talebin ani bir çöküşünden ziyade, proje süresi ve marjlarının yeniden fiyatlandırılmasını yansıttığı konusunda uyarıyor.
Anthropic’e Saldırı ve Tehditler
Anthropic, aynı gün, üç Çinli yapay zeka laboratuvarının Claude’un yeteneklerini çalmak için 24.000 sahte hesap ve 16 milyon borsa çalıştırdığına dair kanıtlar da yayınladı. DeepSeek bunu sansür araçları oluşturmak için kullandı. MiniMax, yeni bir model yayınlandığında 24 saat içinde yön değiştirdi ve trafiğinin yarısını en son sürümü çalmak için yönlendirdi.
Ve, Pentagon, yetkililerin “ya her şey yolunda ya da hiçbir şey” toplantısı olarak adlandırdığı bir görüşme için aynı şirketin CEO’sunu çağırdı ve askeriye Claude’u güvenlik kısıtlamaları olmadan kullanmasına izin vermeyi reddettiği için Huawei gibi kara listeye almakla tehdit etti.
Anthropic’in bugünkü değeri 380 milyar dolar. Pentagon, onu tedarik zinciri riski olarak belirlemek istiyor. Çin laboratuvarları ona karşı endüstriyel casusluk yürütüyor.



Kaynak : 