DMO Yazılım İhalesi

Sorunları takip eden yapısı nedeniyle, bazen sorunlar okuyucularımız tarafından bize aksettiriliyor. Bu sefer ki konu, 25 Ağustos 2002 tarihinde yapılacak olan DMO yazılım ihalesiydi. İhalenin şartnamesinde açıkça firma isimleri belirtildiği ve bu yolla tüm firmaların katılımının engellendiği bildiriliyordu. Konuyu yazarımız Zeynep Dikmen Türkiye’nin Kapıları Türk Yazılımlarına Kapalı mı? başlıklı yazıda, bir boyutu ile ele aldı.

Diğer boyutunu da görmek için, konuyla ilgili çeşitli kuruluşlarla görüştük. İlk olarak AB Uyum Yasaları çerçevesinde kurulan Kamu İhale Kurumunu arayarak, sorduk; “Bu normal midir?”. Kamu İhale Kurumu yetkilileri normal olmadığını ama konuyu detaylı incelemek gerektiğini söylediler. Ancak Kamu İhale Kurumu şu anda bu tür konularla ilgilenemiyor. Çünkü yasaya göre 1/1/2003’ten itibaren çalışmaya başlayacak. Kamu İhale Kurumu, Avrupa Birliğine girmek için kurmak zorunda kaldığımız kurumlardan birisi. ( Yani eğer merak ediyorsanız şu Avrupa Birliği ne işe yarar diye, işte bir örnek. Bu kadar senedir yaptığımız ihalelerde bu tür bir kuruma ihtiyaç duymadık ama Avrupa Birliği söz konusu olunca kuruldu.)

Diğer yandan DMO yetkililerini aradık; Genel Müdürü Yardımcısı Ertuğ Kalelioğlu bize şunları söyledi;

Biz bilişimin teknik detaylarını bilemeyiz. Bu nedenle ODTÜ’den bir hoca bize danışmanlık yaptı. Başka firma olmadığı söylenince bu adlar yazıldı ama bize bu tür proje yapabilecek firma ismi verirseniz biz bu ihaleyi iptal eder yeni şartname hazırlatırız.

ODTÜ’lü Danışman Hoca’nın adını öğrendik ama şu ana kadar temasa geçemedik. Çünkü ODTÜ’deki odasının telefonu cevap vermiyor. İsteyene adını verebiliriz.

Diğer yandan DMO Genel Müdür Yardımcısı için araştırma yaptık ve hem database hem de üzerine kurulacak uygulama yazılımı konusunda servis verebilecek düzeyde, IAS, Logo, Link, Likom gibi Türk firmaları ve Sybase, SAS gibi yabancı firmalar olduğunu gördük. ISS bağlantısı gibi ihalede neden aynı firma zorunluluğu getirildiğini anlayamadığımız konulara ise bir işbirliği ile girmek mümkün. Hatta uzmanı ile girileceği için çok daha verimli olabilir de.

Bize bu konuda bilgi veren firmanın ismini burada ne yazık ki veremiyoruz. Ama o firma da bu tür bir ihaleye girebilecek yetkinlikte.

Bu konuda bir kaç da görüş aldık ve sizlere bunları sunmak istiyoruz.

IAS firmasından Hakan Karabiber turk-internet.com’a şunları söyledi;

Yetkililerin bu İhale Şartnamesini tekrar gözden geçirip bizim gibi Şirketlere de şans tanımaları gerekmektedir. Böyle komik İhale Şartnamesi ancak Türkiye de olur. Hiç İhale yapma, direk SAP veya ORACLE ver daha iyi. !!

Türkiye’ de tamamıyla önümüzün kapalı olmasının nedeni ; araştırmacıların
ve yetkililerin gözleri kapalı olarak araştırma yaptığından kaynaklanmaktadır.

Biz IAS (ias.com.tr) olarak Türkiye de yazılmış ERP / CRM / DOKUMENT YÖNETİMİ / INSAN KAYNAKLARI’nı içeren, Internet ortamında kullanıla bilen, (javabased) komple bir yazılım sunmaktayız. Türkiye de Büyük Şirketler kullandığı gibi, Yurtdışında da (Almanya, Fransa, Avusturya, İsviçre,Irlanda) 100 üzerinde Büyük Şirket Türkiye de ürettiğimiz bu yazılımı kullanmaktadırlar. Her platformda, gerek fonksiyonel yapımızın gerekse teknolojik alt yapımızın bahsedilen şirketlerin programlarına karşı çok daha iyi olduğunu tartışabiliriz.

Yurtdışında yukarıdaki bahsedilen Şirketlere karşıda Proje kazandığımızı
da burada ifade etmek isterim. SAP gibi bir şirketin Almanya’da devletten ne kadar yardım aldığını araştırmalı. Bu gibi şirketler kendi ülkelerinde çok büyük destekler görerek büyümelerini finanse etmişlerdir.

Türkiye de ise aman yabancı olsun mantığı süre elmekte. Yabancı olsunda ne olursa osun.. Eski teknoloji, modifikasyonlarda sorunlar, geliştirmenin özellikle böyle büyük bir projede yurtdışında olması vs. vs…. hiç önem taşımaz.

Biz bu ihalenin tekrarlanmasını ve doğru şartlarda tekrar sunulmasını T.C.’den taleb ediyoruz.

Ayrıca bir önceki yazıya yorum yazan Quantis’e cevap ; Büyük verilerin handle edilmesi aplikasyon ile alakası olmayıp, kullandığınız veritabanı ve Hardware ile alakalıdır.!!!!!

Logo Business Solutions yada bildiğimiz adı ile Logo ise şöyle bir açıklama yaptı;

Öncelikle kamu kurumları ihaleye çıktıklarında ve temel gereksinimlerini ihale şartnamesine yansıttıklarında hassasiyet göstermeli ve bazı kuralların dışına kesinlikle çıkmamalıdırlar. En temel kural “tarafsızlık” ve “eşit rekabetin sağlanması” ilkesidir.

Şartname herhangi bir şekilde ihale sonucunu büyük ölçüde belirliyorsa önemli bir hata yapılmaktadır. Elbette özel sektörün çözüm arayışlarında olduğu gibi kurumun yöneticileri ya da ihalenin kurumdaki muhataplarının gönlünden geçen çözümler olabilir, olmalıdır. Ancak bu çözümün doğru çözüm olduğu, tarafsızlığı üzerine en küçük bir tartışma bile yapılmayacak aşamalardan sonra belirlenmeli ve diğer çözümler de bu şekilde elenmelidir. Bunun için en belirgin yöntem kurumun gereksinimlerini açık, detaylı, birbirinden yeterince ayrışmış ve mümkün olduğu noktalarda ayrışık çözümlere de izin veren maddelere dökmesidir. Bir uygulama alımı ile internet servis sağlayıcılığı hizmeti alımının aynı ihalede bağımlı şartlar olamayacakları açıktır. Kamu kurumları, gereksinim maddelerinde en az başarılı ve bağımsız özel sektör kurumları kadar titiz olmalıdırlar ve kullanımına belki hiç ihtiyaç duymayacakları, kurumun yapılanmasında hiçbir zaman yeri olmayacak uygulama gereksinimlerini şartname maddesi olarak koymamaya özen göstermelidirler. Ancak bu şekilde ihale sonucunda maliyet-performans göstergesi en yüksek çözümü almaları ihtimali vardır. Bu fikirler gözetilmeden oluşturulmuş şartnamelerle gereksiz maliyet oluşturulduğu da açıktır.

Kamu kurumlarının ülkedeki tüm üretim sektörlerinin ve dolayısı ile bilişim sektörünün gelişiminde sorumlulukları olduğu açıktır. Ancak bu bakışımızın “eşit rekabet” ilkesinin gözardı edilebileceği anlamına gelmesini kesinlikle istemeyiz. Bir yabancı şirket aynı şartları sağladığı ve bu şartlar kurumun gereksinimlerini karşılama ilkesinin dışına çıkmadığı sürece eşit şartların oluşacağı açıktır. Ancak bahsedilen sorumluluk çerçevesinde “olmazsa olmaz” bazı şartlar doğal olarak vardır ve nerede ise tüm ihalelerde geçerlidir. Ve hatta örneklerde de görülen yabancı şirketlerin ülkeleri de başka ülkelerin araştırma geliştirme faaliyetlerini finanse etmemek için bu tür şartları alımlarında gözetmekten çekinmezler. Türkiye’de neden kolaylıkla gözardı edilebildiği ise kolay anlaşılır bir durum değildir. Bizler araştırma geliştirmemizin önemli bölümünü bu ülkede yapmaktayız.

Dolayısı ile

• Ülke koşullarının gerektirdiği tüm uygulama geliştirme çalışmalarını yapma sorumluluğunu hissederiz ve uygulamamızın kaynak kodları bu yönde değiştirilir. Bunun taahhütlerini de verebiliriz.
• Ürettiğimiz uygulamaları kullanan tüm kurumların araştırma geliştirme safhasına kadar yansıtacağımız gereksinimlerini toplarız ve kurumlar karşılarında “uygulama satıcısı ve uyarlayıcısı” değil “araştırma-geliştirme aşamaları ile muhatap olabilecekleri” tedarikçiler bulurlar.
• Ana uygulama sağlayıcısının kalite sistemleri müşteriye açık olmalıdır düşüncesindeyiz. Müşteri “uygulama satıcısı ve uyarlayıcısının” kalite süreçleri ile yetinmemeli ana uygulamayı sağlayan ve esas katma değeri oluşturan, bundan pay alan kurumu da bu açıdan sorgulayabilmeli ve taahhütler alabilmelidir.

Biz bir çok ülkede de faaliyet gösteren ve oradaki pek çok kurumun bu maddelerin önemli bölümüne dikkat ettiğini gözlemlemiş olan bir uygulama geliştiricisiyiz. Yurtdışında hizmet verdiğimiz kurumlar bunu bizden beklerken (yani uyarlamalar konusunda ciddi taahhütler verirken) ve biz sadece Türkiye’de değil yurtdışında da bu kurallara uymak için titizlik göstermek zorunda kalırken kendi devletimizin kurumlarının bu maddelerden hiçbirini “gereksinim” saymaması (benzer taahhütler istemek yerine sadece sistem entegratörlerini muhatap alması) anlaşılır gibi değildir.

SAS Institute Türkiye’nin Ülke Müdürü Nuray Akmeriç ise konuyla ilgili düşüncelerini şu şekilde ifade etti;

Konunun yerli ya da yabancı yazılım ayrımından öte rekabetin ülkemizde
geldiği nokta açısından irdelenmesinden yanayım.

20 yıldan beri bu sektörde çalışmaktayım, bu süre içerisinde hem müşteri hem de satıcı firma koltuğunda, hem yerli hem de yabancı şirketlerde çalışma şansı bulduğum için rahatlıkla söyleyebilirim ki rekabetin tadı tuzu iyice kaçtı. Rekabetin belli bir noktaya kadar hem kişiler, hem de şirketler için motivasyon aracı olduğunu düşünmekteyim, ancak sanırım yanlış olan bunu bir kişi ve/veya kuruluş adına avantaj sağlayacak haksız bir noktaya çekmek. Bu noktada eğer DMO, ihale şartnamesini hazırlamadan önce konuyla ilgili hizmet veren bütün yerli ve yabancı firmalara eşit şartlarda kendilerini tanıtma olanağı verdi ve titiz bir değerlenme sonucunda ilgili firma isimlerini vererek ihaleye çıktıysa o zaman bir sorun görmüyorum ama eğer bu yapılmadıysa -ki zaman zaman yapılmadığı oluyor- o zaman rekabet olması gereken sınırlar içinde kalmıyor demektir.

Eğer DMO ihale ile alım yapan bir kurum olmasaydı, özel bir kuruluş olsaydı,
ihale şartnamesini görme şansımız olamayacağından rekabetin boyutlarını
tartışabiliyor olmayacaktık. Ama ne yazık ki özel sektörde de benzer haksızlıklar yaşamaktayız.

İşin bir başka boyutu, hem kamuda hem de özel sektörde fiyat aşamasında yaşanmaktadır. Sanırım bir çoğunuz ürün ve/veya çözümünü rekabet adına “bedava satan” firmalarla birçok yerde karşılaşmışsınızdır. Burada karşımıza
sorulması gereken başka bir soru çıkmaktadır, sizce sorun kimde, satıcı da
mı, yoksa “bedava sirke baldan tatlıdır” diyen alıcı da mı, yoksa ikisinde de aynı ölçüde mi?

Saygılarımla,

İlk alımı aşağı yukarı 2 trilyon TL düzeylerinde gerçekleşecek bu ihale ile ilgili gelişmeleri sizlere sunmaya devam edeceğiz.