Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı Özürlü ve Yaşlı Hizmetleri Genel Müdürlüğü tarafından görme özürlülerin günlük yaşamda bağımsız ve güvenli hareket etmelerini sağlamak amacıyla Türk Standardları Enstitüsü tarafından hazırlanacak standarda ön çalışma olacak Hissedilebilir Yüzey Çalıştayı’nın ikincisi “Yönelimler ve Yer Seçimleri” temasıyla, 12-14 Eylül 2011 tarihlerinde İstanbul Büyükşehir Belediyesi işbirliği ile İstanbul Kongre Merkezi’nde yapıldı.
Gelişmiş ülkelerde, ülkelerin kendi antropometrik özelliklerine göre hazırlanmış olan hissedilebilir yüzeyler yaygın olarak kullanılırken Türkiye’de standardın eksikliği nedeniyle farklı uygulamalar karşımıza çıkmaya başlamıştır. Literatürde dil birliğini sağlamak ve uygulamaları mümkün olduğunca basitleştirmek amacıyla bir çalışmanın yapılması ve bu konuda bir standardın oluşturulması ihtiyacı ortaya çıkmıştır.
İlki 13-14 Temmuz tarihlerinde Ankara’da gerçekleşen organizasyonda; kullanıcılar olarak özürlülerin, uygulayıcı olarak belediyeler ve kamu kurumlarının, üretici firmaların ve üniversitelerin ilgili bölümlerinin katkılarıyla düzenlenen “Hissedilebilir Yüzey Çalıştayı-I” ile hissedilebilir yüzey malzemelerinin “ölçüleri” belirlenmişti.
12-14 Eylül 2011 tarihlerinde İstanbul’da, İstanbul Büyükşehir Belediyesi işbirliği ile düzenlenen ve Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı Özürlü ve Yaşlı Hizmetleri Genel Müdürü Dr. Aylin Çiftçi’nin de katıldığı “Hissedilebilir Yüzey Çalıştayı-II: Yönelimler ve Yer Seçimleri” ile uygulamaya yönelik yer seçim ve yönelim standardının oluşturulmasına duyulan ihtiyaçtan doğan hissedilebilir yüzey uygulamalarında; sağa ve sola dönüşlerde, “90 derece” ve farklı açılardaki “T” bağlantılarda, dörtlü kavşak bağlantılarında ve eğrisel bağlantılarda tercih edilmesi gereken uygulama ilkelerinin belirlenmesi amaçlanmıştır.
İstanbul’da düzenlenen çalıştayın birinci gününde; ölçülerin belirlenmiş olduğu birinci çalıştayın özet raporu sunulmuş, bağımsız hareket eğitimi ve raylı sistemlerde hissedilebilir yüzey uygulamalarıyla ilgili sunumlar yapılmış, görme özürlüler parkurda yer alan düzenlemelerle ilgili olarak eğitmenler ve akademisyenler tarafından bilgilendirilmiş, hazırlanan kabartmalı parkur el maketleriyle de nasıl bir uygulama alanını deneyeceklerini üç boyutlu olarak algılamaları sağlanmıştır. Ayrıca yine akademisyenler ve bağımsız hareket eğitimi veren öğretmenler tarafından parkur deneyimlerinin analiz edilmesi için hazırlanmış olan anket formu hakkında bilgi verilmiş ve görme özürlülerin hissedilebilir yüzey parkurunu gruplar halinde deneyerek, hazırlanan anket formlarına cevap vermeleri sağlanmıştır.
Çalıştayın İstanbul’daki ikinci gününde görme özürlülerin bu parkuru denemeleri devam etmiş, ayrıca İstanbul Büyükşehir Belediyesi Kozyatağı Metro İstasyonu ve sinyalize kavşağındaki hissedilebilir yüzey uygulamaları katılımcılar ve görme özürlüler tarafından yerinde incelenmiş ve görme özürlülerin uygulamalara ilişkin yorumları hazırlanan anket formları ile alınmıştır.
Sivil toplum kuruluşlarından gelerek denemelere katılan görme engelli kullanıcılar, hissedilebilir yüzey için “Birkaç yıl önce bu bir hayaldi, şimdi ise bunun standardının belirlenmesi için yapılan bu çalıştay bu hayalin gerçekleşmesinin birinci basamağı olacak” diyerek memnuniyetlerini ifade ettiler. Ayrıca çalışmanın çok yerinde bir çalışma olduğunu söyleyen görme engelliler, bu çalışmanın sonucunda ülkenin zihinsel değişiminde bir adım daha atılmış olacağını belirttiler.
Çalıştayın üçüncü günü olan 14 Eylül 2011’de protokol konuşmalarının ardından her iki çalıştayın nihai raporlarının sunumu yapılmış, ayrıca katılımcı olan 16 büyükşehir belediyesinin ve İstanbul’daki 39 ilçe belediyesinin uygulayıcı teknik personellerine, özürlülerin sivil toplum kuruluşları ve özürlülere ve üretici firmalara yönelik ulaşılabilirlik ve hissedilebilir yüzeyler ile ilgili teknik bilgilendirme yapılarak Çalıştay’dan en verimli sonucun alınması hedeflenmiştir.
Kaynak : 