ABD’de gazetelerin ölüyor gibi göründüğü bu günlerde bazı uzmanlar gazetelerin bir şekilde ayakta kalmayı başaracaklarına inanırken bazıları da gazeteciliğin kamulaştırılması veya kooperatiflerin kurulması gerektiğini savunuyor.
Ancak bazıları gazetelerin geleceği hakkında konuşmaya pek hevesli değiller. Bu hafta içinde New York’da Wired tarafından düzenlenen Disruptive by Design konferansına katılan “ücretsiz” kavramının sözcüsü ve Wired’ın editörü Chris Anderson kendisine sorulan bir soru üzerine “bu sene tüm derdim gazetelerin ücretsiz olup olmaması sorusunu yanıtlamak olacak” diyordu.
Anderson ayrıca sektörün ücretsiz ile ücretli arasında kesin bir seçim yapmaktansa bazı bölümleri ücretsiz olarak sunup bazı bölümlerde ise teknoloji endüstrisinde son derece popüler olduğu üzere freemium* modelini tercih edeceklerini belirtiyor.
Anderson haber sitelerinin yayın hakkı tek bir kişide olan haberler (exlusive) için ücretlendirme yapamayacaklarını zira bu içeriğin başka bir yerde kopyalanabileceğini belirtiyor ve en popüler olan içeriklerini de ücretsiz sunmaları gerektiğini zira bu içeriğe reklamlar ile sponsor sağlanabileceğini söylüyor. Bunları ücretlendirmek yerine “long tail”* * gurusu gazetelerin niş içerikleri ücretlendirebileceklerini ifade ediyor.
Anderson “Spesifik bir işletme yatırımı veya bir camia içerik için ödeme yapacak ve neredeyse eski gişe rekorları kırma modelinin altüst olmasında fiyat-duyarsız hale gelecektir,” diyor.
Anderson “Niş ne kadar küçük olursa o kadar iyi olur,” diye ekliyor.
Web Cephesinin Bakışı
Amazon.com’un İcra Kurulu Başkanı (CEO) Jeff Bezos bu konuda birkaç ciddi problem belirlemiş. Bezos konferansta “Bir resesyonun tam da bu dönemde gündeme gelmesi durumu oldukça güçleştirdi,” diyor ve ekliyordu:
En büyük yapısal sorun artık çok fazla reklam alanı kaynağı olması. Blogların oluşturduğu atmosfer reklam alanı için çok büyük bir kaynak sağlıyor. Eskiden bir reklamcılık satış birimine ihtiyacınız varken artık yok. Ayrıca eskiden bir dağıtım mekanizmasına da ihtiyaç duyulmaktaydı. Pazara girişin önünde bulunan en önemli barikatların bazıları kalıcı olarak yıkıldı ve bu durum değişmeyecek.
Bezos ayrıca The New York Times gibi global markalara sahip bazı gazetelerin global bir izleyici kitlesini çekebileceğini de belirtiyor. Bezos :
Bu gazeteler oldukça zor geçecek bir geçiş sürecini aşabilirlerse ayrıcalıklı özellikler için de bazı fırsatlar doğacaktır.
diyor. Bezos Kindle gibi e-kitapların gelecekteki gazetecilik sektörünün bir parçası olacaklarını da sözlerine ekliyor.
Yine bu hafta düzenlenen Jeff Pulver’in 140 Characters*** konferansında Tim O’Reily tüm yayıncılarda olduğu gibi gazeteciliğin ayakta kalmasının da bir camia tanımlamak ve ona hizmet sunmaktan geçtiğini belirtiyor.
Elbette ki Internet yayıncılık endüstrisini de oldukça değiştirmekte. Simon & Schuster ile Scribd arasında kitapların online teslimatı üzerine yapılan bir anlaşmada bunu destekler nitelikte. Ancak gazetecilik işletme modeli gerçek anlamda bir sorunla karşılaştığı için tüm diğer yayıncılık sektörlerine göre çok daha hızlı bir değişim geçirmekte.
*- Freemium terimi, temel hizmetlerin ücretsiz olarak sunulduğu, ileri düzey hizmetler veya bir takım ayrıcaklı özelliklerin ise ayrıcalıklı hesap üyelerine sunulduğu yeni bir işletme modelini tanımlamak için kullanılmaktadır. Terim, söz konusu işletme modelinin içerdiği “free” özellikler ile “premium” özelliklerin bir arada sunulmasından yola çıkarak bu adı almıştır. Özellikle Web 2.0 firmalarının bu modeli benimsemesi ile popülerlik kazanan freemium işletme modeli, her ne kadar benzer modeller yıllardır uygulanmakta olsa da, resmi olarak risk yatırımcısı Fred Wilson tarafından 23 Mart 2006 yılında ortaya atılmıştır.
**- Birebir çeviride Uzun kuyruk anlamına gelen “Long Tail” pazarlama tekniği 2004 yılında Chris Anderson’un Wired’da yayınlanan makalesiyle isim buldu. Genellikle Amazon gibi firmaların kullandığı, farklı niş beğeni ve kültürlerden az sayıda müşteriyi çekerek, çok kategoride azar azar ürün satmak yoluyla toplamda yüksek satış elde etmeyi hedefleyen bir strateji olarak adlandırılabilir. Konu hakkında daha detaylı bilgiyi Long Tail Hala Türkiyede Konuşulmuyor – İTÜ BTZ Konferansı ve Long Tail – İnternetin Dinamiklerini Anlamada Yararlı Bir Model başlıklı makaleleri tıklayarak edinebilirsiniz.
***- Tim O’reilly ve 140 Characters ile ilgili haber için O’Reilly Yayıncılıkta Başarıyı Açıklıyor makalesini okuyabilirsiniz.
Kaynak : 