İnternet yayınlarının düzenlenmesi konusunda 2007 sonunda yürürlülüğe giren 5651 sayılı kanun, sürekli eleştiri okları altında. İnternet Kurulu, bu nedenle 5651 sayılı kanunu mercek altına aldı, teknik çalışmalarını hızlandırdı ve kanun değişikliği için Ulaştırma Bakanlığına sunulmak üzere bir taslak hazırlıyor. Gelecek değişikliklerin en önemlisi “Uyar-Kaldır” sistemi. Konunun detaylarını İnternet Kurulu başkanı Serhat Özeren’e sorduk.
turk-internet.com : Uyar-Kaldır Sistemi, Türkiye’de İnternet Kullanımında Neyi Değiştirecek?
Serhat Özeren : Sakıncalı içerik olan web siteleri şikayet edilirse, özellikle mahkeme kararlarında URL adresi verilmesi istenecek. Yani hangi sitede hangi içeriğin kaldırılacağına ilişkin link bildirilmesi şart olacak.
Bu link (URL adresi) verildiğinde ilgili siteye içerin kaldırılması talebinde bulunulacak. Sadece bir tane sakıncalı içerikten dolayı bütün sitenin kapanmasının önüne geçilmesi hedefleniyor. Eğer site sahibi URL verilmiş olmasına rağmen sakıncalı içeriği kaldırmıyorsa o zaman sitenin erişime engellenmesi istenebilecek.
turk-internet.com : Ne Kadar süreden beri bu konu üzerinde çalışıyorsunuz ve alınan mesafe konusunda bilgi alabilir miyiz?
Serhat Özeren : 5651 sayılı yasa devreye girdiğinden beri üstünde çalışılıyor. Son bir aydır üzerinde yoğun çalışıyoruz. İnternet Kurulu’nun yeni yönetiminde oluşturulan yeni çalışma grupları ile bu süreç hızlandırıldı. Bütün siyasi partilerden, yurtdışından, özel şirketlerden ve yani tüm paydaşlardan görüş istendi. Hatta Google’dan bile görüş geldi.
Toplanan bu görüşler, tek bir metin haline getirilecek. Bu hazırlık süreci Kasım ayı sonunda bitecek. Ulaştırma Bakanlığının görüşleri ile son halini alacak taslağın TBMM gündemine gelmesini bekliyoruz.
turk-internet.com : Peki, uyar-kaldır sisteminde, uyarı yapılan site, uyarıya rağmen sakıncalı görülen içeriği yayından kaldırmazsa, ne tür bir yöntem uygulanacak?
Serhat Özeren : O zaman kapanacaktır. Hiçkimse, kendisiyle ilgili veya olumsuz bir içeriği görmek istemez. İçeriği çıkarmıyorsa sitenin erişime engellenmesi kaçınılmaz olacaktır.
turk-internet.com : 5651 kapsamındaki katalog suçlar şu anda 9 tane. Bu suçlar için hem yurtiçi, hem yurtdışından ilgili içeriğe erişim engellemesi isteniyor. Peki uyar-kaldır bu duruma bir katkı yapacak mı?
Serhat Özeren : Evrensel hukuk kurallarına aykırı ise ve içeriği çıkarmıyorsa site tüm dünyada kapanacak. Türk Hukuk kurallarına göre suç ise sadece Türkiye’de erişime engellenecek. 9 katalog suç, zaten Türk Ceza Hukukunda suç olan unsurlar. Türk Ceza Kanununda suç olmayan hiçbir şey 5651’de tanımlanmamıştır. 5651 sayılı kanunda TİB’e re’sen kapatmaya yetki verilmiştir. Yeni düzenleme ile önce ilgili içeriğin çıkarılması istenecek. Bu büyük oranda sitelerin kapanmasının önüne geçecek bir uygulamadır.
turk-internet.com : Uyar-Kaldır’ın katkısı nedir? Mesela Uyar-Kaldır sistemi sayesinde Facebook ya da Youtube sitelerinin kapatılması tarihe karışacak diyebilir miyiz?
Serhat Özeren : Sadece uyar-kaldır yetmiyor. Mahkemeye şikayet edilen sitelerdeki içerikte mutlaka URL, yani ilgili sakıncalı içeriğin linki mutlaka belirtilecek. Sakıncalı içerik kalktığı sürece, sitelerin kapanması mümkün olmayacak diyebiliriz. Ancak sakıncalı içerik kaldırılmıyorsa o zaman erişim engellemesi olacaktır. Hiç kimse çocuk istismarı, kişisel hakaret, intihara teşvik, kumara teşvik gibi konuların internette yaygın hale getirilmesini doğru bulmaz. Bu konular evrensel kurallarla tanımlanmıştır. Bu tür içerikleri yükleyenler kötü niyetlidir ve site sahipleri bu içerikleri kaldırma sorumluluğuna sahip olmalıdır.
turk-internet.com : Türkiye’de Bilişimden-İnternetten anlayan, sektörü yakından takip eden, uzman hakim ve savcılara ihtiyaç var mı?
Serhat Özeren : Mutlaka var. Hakim ve savcılara bilişim alanında bilgiler verilmesi gerekiyor. Bu konuda İnternet Kurulu’nda çalışma grubu oluşturduk. Bu süreçte adli makamlara konuyla ilgili sürekli bilgi verilmesini sağlayacak bir mekanizma oluşturmayı hedefliyoruz.
turk-internet.com : Getirilecek değişiklikler, sizce sorunların çözümünde etkili olacak mı?
Serhat Özeren : Kesinlikle. Uzmanlık her zaman konuyu daha derinlemesine analiz edilmesini sağlayacaktır. Her halükarda uzman hakim ve savcıların olması bilişim sektörü ve bilişim hukuku açısından son derece önemli. Özellikle elektronik ticaretin yaygınlaştığı günümüzde, daha fazla internet çözümlerinin uygulandığı bu çağda uzmanlara her alanda ihtiyaç olacağını düşünüyoruz.
Kaynak : 