Ar-Ge ve yenilikte öncü üniversite İTÜ’de Uçak ve Uzay Bilimleri Fakültesi Öğretim Üyesi Doç.Dr. Gökhan İnalhan’ın yazmış olduğu “İnsansız savaş uçakları için agresif manevra planlama ve kontrol sistemlerinin geliştirilmesi” ile ilgili makale dünyaca ünlü IEEE (Institute of Electrical and Electronics Engineers) Control System Society’dergisinde kapaktan anons yapılarak yayınlandı.
Ülkemizdeki hep “üniversitelerin makale üretmedikleri” konuşulur. Bu nedenle makalenin yayınlanması ilgili topluyor.
MAKALE YÜZ BİN KİŞİYE ULAŞTI
Dünya çapında bilimsel yayın kategorisinde en etkili yayın olan IEEE Control System Society Magazin son sayısında İTÜ Uçak ve Uzay Bilimleri Fakültesi Öğretim Üyesi Doç. Dr. Gökhan İnalhan’ın makalesine yer verdi. Makalenin basıldığı yer Uluslararası ve Ulusal indekslerde en üst seviyedeki A tipi dergilerden biri. Derginin bu sayısı dünya çapında yüz binin üstünde hoca ve öğrenciye ulaştı. Konu ile ilgili bilgi veren Doç. Dr.Gökhan İnalhan, makalenin dünyanın en ünlü dergisinde yayınlanmasının memnuniyet verici olduğunu belirterek, makale ile ilgili şu bilgileri verdi:
”İnsansız Savaş Uçaklarının (İSU) savaş alanında sürekli tehdit altında çalışmasından dolayı, son yıllarda agresif manevra profillerinin üretilmesi ve kontrol edilmesi ilgi çekici bir konu olmaya başlamıştır. Burada agresiflik, pilotlu savaş uçaklarının yaptığına benzer şekilde yüksek “g” kuvvetine maruz kalan yüksek açısal hızlı manevralar ile tanımlanmıştır. Böyle bir sistemin otonom olarak geliştirilmesi savaş alanlarındaki İSU kayıplarını hızını olumlu yönde etkileyecektir. Bu çalışmanın başlıca amacı bu otonom sistemin tasarımıdır.”
BİRÇOK KONULARDA AVANTAJLI
İnalhan’ın verdiği bilgiye göre bu çalışmada, İSU’ların otonom şekilde manevralarını planlayabilmesi ve takip edebilmesi için mod temelli bir kontrol sistemi önerilmiştir. Bu sistem uçağın bütün uçuş zarfındaki manevraları ele almak, onları parçalara bölmek ve her bir manevra parçasının kendine has kontrol problemini çözerek eldeki orijinal problemin derecesini ve karmaşıklığını düşürmeyi amaçlanıyor.
Bu çok modlu sistemin başlıca avantajı, karmaşık manevraları, geliştirilen bir algoritma yardımı ile parçalara ayırması, her bir manevra parçası için uçağın uçuş zarfı içinde kalan manevra parametrelerini sentezlemesi ve gerekli manevra parçası dizisini oluşturuyor. Her bir manevra parçası için o parçaya has bir kontrolcü tasarımı gerçekleştirilebildiği için, bu manevra parçaları için bir kontrolcü ailesi geliştirildiğinde ve bunlar arasında değişimler yapıldığında, bütün manevranın kontrolü elde edilecektir.
KARARLI MANEVRA TAKİP ETME SAĞLANABİLİR
Geliştirilen sistemin bir başka avantajı ise rota/yörünge planlayıcılar ile tümleştirilebilme özelliği olması. Rota planlayıcılar uçağın açısal hareketini göz önüne almadan rota sentezledikleri için, bu sentezlenen rotalar direkt olarak alçak seviye kontrol sistemine girildiklerinde uçağın kararsızlığa gitmesine sebep olabilir. Fakat çok modlu sistem anlayışı ile yerleştirilmiş bir manevra planlama bölümü, rota planlayıcısından aldığı rotalar üzerinden manevraları tanıyarak uçağın açısal durumunu da tanımlayabilir, böylece bir önceki paragraftaki değişimli kontrolcüler kullanılarak kararlı manevra takip etme sağlanabilir.
Kaynak : 