1 temmuz itibariyle ABD Kaliforniya’da satılan tüm akıllı telefonlara, çalındığında telefonu kilitleyecek bir yazılım yüklenmesi mecbur hale geldi. Böylece çalıntı telefonların satılmasının ve dolayısıyla da hırsızlıkların engellenmesi hedefleniyor.
Yazılım sayesinde kullanıcılar çalınmış olan telefonlarını uzaktan bloklayabilecekler. Bu teknoloji Apple’ın “Aktivasyon Kilidi” ya da Google’un “Cihaz Koruması” ile aynı. Amacı ise, hassas bilgiler içeren akıllı telefona sahip müşterilerin korunması konusunda, telefon üreticilerinin de sorumluluk üstlenmesi.
Kaliforniya’da böyle bir kanunun çıkmasının nedeni ise, akıllı telefon çalınma olaylarının, özellikle nüfusu yüksek yerlerde çok fazla olması. Çalınan telefonların ABD dışındaki müşterilere satılmak üzere kurulan çetelerden bahsediliyor. Tüketici raporuna göre, 2013 yılında ABD’de 3,1 milyon akıllı telefonun çalındığı ve 2014’de bu rakanın 2,1 milyona düştüğü belirtiliyor.
Hırsızlık sayısının gün geçtikçe artmasına karşın, telefon üreticilerinin bu teknolojiyi yarattıkları ve bu sayede de rakamın geçen yıl gerilediği raporlanıyor. Ama şimdi Kaliforniya daha da ileri gitti ve eyalette satılacak tüm akıllı telefonlar içinde bu tür bir yazılımın yer almasını mecburi kıldı.
Yazılımlar genellikle bir şifre ile kullanıcı tarafından kilitleniyor. Ama Kaliforniya’daki kanun bir adım daha ileri gidiyor ve üretici firmaların sadece bu yazılımı koymasını değil, yanısıra yazılımın açılmış olmasını da şart koşuyor.
Ancak kanun çıkarılırken, cep telefonu sektörü epeyce eleştiri yaptı. Örneğin kill switch yazılımının hackerlar tarafından çözülebileceği ileri sürüldü. Ama kanun taraftarları üretici firmaları sadece para kazanmakla ama ürünlerin güvenliğini düşünmemekle suçluyorlar.
Amerika’lılar akıllı telefonların çalınmasına karşı yıllardır önlem arıyorlar[1][2][3]. Daha önce de, 2.el satışında fatura ibrazı, poliste özel ekip kurulması gibi bazı önlemler düşünülmüştü. Ancak yukarıda da dediğimiz gibi ABD’de çalınan telefonları yurtdışına toplu olarak götüren çetelerden de bahsediliyor.
Kill Switch ise son 2-3 yıldır konuşuluyordu. Kaliforniya, Minnesota’dan sonra bu konuda kanun çıkarılan 2ci eyalet ama farkı, üreticilerden yazılımın açık olarak konulmasının istenmesi oldu.
Türkiye’de Durum
Ülkemizde 2006 yılında BTK ve Mobisad işbirliği ile devreye alınan MCKS yani “Mobil Cihaz Kayıt Sistemi”, bu sorunun ülkemizdeki çalınmaları büyük oranda engelledi.
MCKS’nin amacı BTK tarafından[4],
- Cep telefonlarının çalınmasını en aza indirmek
- Sektörü kayıt altına alarak devletimizin vergi kaybını önlemek.
olarak veriliyor. Ayrıca cep telefonu bayileri arasında haksız rekabetin de önüne geçen bir durum olarak ortaya çıkmıştı (kaçak telefon satan bayilerin vergi avantajı ile daha ucuza telefon satmasının önüne geçilmesi).
MCKS öncesinde, cep telefonu yüzünden darbedilen ve hatta öldürme ile sonuçlanan olaylar gazeteye yansıyordu. Projenin devreye girmesiyle birlikte cep telefonu çalınmalarıyla ortaya çıkan ve cinayetlere kadar uzanan bu tür suçlarda ciddi sayıda düşüş gözlendi.
MCKS sayesinde çalıntı ve gasp edilen mobil cihazlar ekonomik olarak değersiz hale geliyor ve ülkemizde faaliyet gösteren mobil şebekelerin tümünde erişimi engelleniyor[5].
Ayrıca, tüm dünyadaki mobil şebekelerde sorun oluşturan kaçak cihazlar ile elektronik kimlik bilgisi (International Mobile Equipment Identity (IMEI)) değiştirilmiş (klon) cihazların kullanımının da önüne geçiliyor. MCKS kapsamında klon IMEI numarasına sahip cihazlar tespit edilmekte ve bu cihazlara hizmet verilmesi engelleniyor.
MCKS ile Kill Switch arasındaki fark şu; MKCS kayıtlı olmayan IMEI numaralarını Türkiye içinde blokluyor ama bu makinalar yurtdışında kullanılabiliyor. Kill Switch ise kullanıcının makinayı doğrudan kilitlemesi anlamına geliyor.
[1] ABD’de Cep Telefonu Hırsızlığına Karşı Önerilen Son Yöntem 2. El Satışlarda Fatura İbraz Zorunluluğu
[3] New York Polisi Sadece iPhone-iPad Çalınmalarına Bakacak Bir Ekip Oluşturdu
[4] Dr.Acarer : MCKS Sayesinde Ülkemizde Cep Telefon Çalınmaları Ciddi Oranda Düştü
[5] Mobil Cihaz Kayıt Sistemi Kayıt Sayısı 113 milyona Yaklaştı
Kaynak : 