Dünyanın geri kalanına oranla Türkiye dijital dönüşümü erken benimseyen ülkeler arasında yer alıyor. Türkiye’deki e-dönüşüm hikâyesi 2010 yılında başlarken 2012’ye gelindiğinde süreç sistematik bir şekilde ilerlemeye geçiyor. İlk olarak 1 Ocak 2012’de e-defter zorunluluğuyla başlayan süreç, günümüzde e-belgelerin kapsamının geliştirilmesiyle hız kesmeden sürüyor.
Türkiye’de e-dönüşüm sürecinin mimarı olan Gelir İdaresi Başkanlığı (GİB) doğru politikalarla vergisel dijital dönüşümü şirketlere benimsetti ve dolayısıyla vergi süreçlerinin takibinde başarılı denetim modeli oluşturabildi.
Türkiye’nin geçirdiği e-dönüşüm yolculuğunu değerlendiren Sovos Regülasyon Danışmanı Selin Ring, şöyle konuştu;
“2012’den bu yana sürekli olarak belgelerin elektronikleştirilmesi ve e-belgeleri kullanma zorunluluğu durumlarını görüyoruz. Günümüze geldikçe zorunlulukların sıklığı artıyor. Aynı zamanda da halihazırda yürürlüğe girmiş olan belgelerin zorunluluk kapsamı genişliyor. Sürekli bir genişleme söz konusu. Son yıllara gelindiğinde ise değişim sıklığı geçmişe oranla çok daha fazla ve mükellefler için zorlu bir süreç getiriyor olsa da GİB, sistemli şekilde yürüttüğü e-dönüşüm planında emin adımlarla yürümekte kararlı”
E-dönüşümde güncel gelişmeler ve beklentiler
GİB çeşitli e-belge türlerinde yeniden düzenlemeye giderek kapsamları geliştirdi:
- E-Gider Pusulası: Başkanlık tarafından belirlenen standartlara uygun olarak gider pusulasının elektronik ortamda oluşturulması, elektronik ve kâğıt ortamda muhafazası, ibrazı ve raporlamasını kapsayan uygulama
- E-Dekont: Başkanlık tarafından belirlenen standartlara uygun olarak banka dekontunun elektronik ortamda oluşturulması, muhafazası, ibrazı ve raporlamasını kapsayan uygulama
- E-Döviz Alım-Satım Belgesi: Döviz alım ve satım faaliyetinde bulunan yetkili müesseselerin kâğıt ortamda düzenledikleri Döviz Alım ve Satım Belgesi’nin, ilgili müesseseler ve gönüllülük esası ile bankalar tarafından elektronik belge olarak elektronik ortamda düzenlenmesi
- E-Sigorta Komisyon Gider Belgesi: Bu Tebliğde yer alan şartlara uygun olarak elektronik belge şeklinde oluşturulan, muhafaza ve ibraz edilebilen sigorta komisyon gider belgesi
- E-Sigorta Poliçesi: Sigorta, emeklilik ve reasürans şirketleri ile sigorta ve emeklilik aracılarının kâğıt ortamda düzenlediği sigorta poliçelerinin elektronik ortamda düzenlemesi ile oluşan elektronik belge
- E-Adisyon: Restoran, kafe gibi yerlerde müşteriden alınan yiyecek siparişinin yazıldığı ve müşterinin bulunduğu masada bulunması gereken belge
GİB’in e-belgelerle ilgili izlediği dijital dönüşüm yolculuğunu değerlendiren Sovos Türkiye Satış Direktörü Ali Bulut, şu ifadeleri kullandı;
“Verginin dijitalleşmesi konusunda kamunun önayak olması çok önemli. GİB’in e-dönüşüm ve e-belgeler konusunda öncü olması, bir yandan da süreci optimum düzeyde yürürlüğe sokması mükelleflerin de zorunlu olmasalar dahi uygulamalara gönüllü olarak geçiş yapmalarını sağladı. GİB’in e-belgelerle ilgili son güncellemeleri de vergi süreçlerinin takibi için kritik öneme sahip. E-belgelerin yaygınlaşmasıyla vergisel anlamda gelir kayıpları da en aza indirilecek. Şirketler açısından da e-belgelerin zaman, maliyet ve iş gücü verimliliği getirmesiyle hem kamu hem de özel sektör tarafında kazançlı bir durum ortaya çıkıyor. İlerleyen süreçte e-belgelerin kapsamlarının gerek uygulama gerekse de mükellefler açısından daha da genişleyeceğini düşünüyoruz”
Kaynak : 