UMTH işletmecileri, Telekomünikasyon Kurumu tarafından açıklanan “geçici ara bağlantı ücreti” konusunda şaşkınlık yaşıyor. Bilindiği üzere TK’nın yayınladığı “Referans Arabağlantı Teklifi” içeriğinde yer alan birçok hüküm, Türk Telekom tarafından hazırlanan “Ara Bağlantı Sözleşmesi”ne yansımamıştı.
UMTH işletmecileri de çareyi, Türk Telekom ile masaya oturup, TT’nin belirlediği şartlar üzerinden sözleşmeyi imzalamakta* bulmuşlardı. Ancak sözleşmeyi imzalamayan 2 firma, hakemlik için başvurdukları TK’dan “geçici ara bağlantı ücreti alınacak” kararı** alınınca, diğer firmalar bir sürpriz ile karşılaşmış oldular.
Konuyu biraz daha açalım..
UMTH işletmecileri, 1 Şubat günü, TK’nın toplantısı için Ankara’daydılar. Önce saat 11:00’de Telkoder’de bir toplantı gerçekleştirildi ve birçok UMTH işletmecisinin altına imza attığı ortak bir metin*** ile sektörün sorunları TK’da gündeme getirildi. Ancak UMTH işletmecileri Ankara’da şaşkınlık yaşadılar. Çünkü TK onlardan önce davranıp, bir sürpriz yapmış ve telekom işletmcilerin şikayet için gittikleri hususlardan bazılarını çözen, böylece de sektörü rahatlatan kararlar almıştı****.
Ankara’da gerçekleşen toplantıdan çıkan birçok işletmeci, TK’nın yazılı vermediği ama şifaen aktardığı kurul kararlarından memnun olmuş olsa da; bugünlerin gündemi “geçici ara bağlantı ücreti” oldu. Sektörden bir uzmana bu konuyla ilgili sorular sorduk.
Turk-internet.com : TK tarafından açıklanan “geçici ara bağlantı ücreti” konusunda neden bir şaşkınlık yaşanıyor?
Cevap : Bilindiği üzere TK tarafından geç açıklanan “Referans Ara Bağlantı Teklifi”, Türk Telekom tarafından UMTH işletmecilerine imzalamaları için dayatılan “Ara Bağlantı Sözleşmesi”nden çok farklı. En temel ve hayati farklılık ise ara bağlantı ücretleri ile ilgili.
Bu konuda “Erişim v Ara Bağlantı Yönetmeliği”, “Uyuşmazlıklarım Çözümü” altında yer alan Madde 21., UMTH işletmecileri ile Türk Telekom arasında ortaya çıkabilecek uyuşmazlıkların çözümü konusunda TK’yı hakem kılıyor.
Ancak bu maddeden yararlanmak için bazı şartlar yer alıyor. Uyuşmazlıkla ilgili kısıtlı süreye bağlanan uzlaştırma talebinden, şu ana kadar iki firmanın yararlandığı; TK’nın da “geçici ara bağlantı ücreti” tespit ettiği sektörde konuşulan önemli konulardan biri. Bu noktada sektör, TK’nın adeta tebliğ ettiği ara bağlantı fiyatlarının arkasında durması, UMTH işletmecisi olup, uzlaşmazlık başvurusunda bulunmayan, TT ile masaya oturarak sözleşmeye imza atan işletmecilere sürpriz oldu.
Turk-internet.com : Peki mevcut durumda, TK arkasında durduğunu gösterdiği “geçici ara bağlantı ücreti” konusunda ne yapmayı amaçlıyor?
Cevap : Cevap çok net ve açık. TK bence “Erişim ve Ara Bağlantı Yönetmeliği”nin kendilerine tanıdığı yasal haklar çerçevesinde Türk Telekom ile anlaşamayarak, TK’yı hakemliğe davet etmiş olan iki işletmeciye; yasal haklarını kullandıkları için –sektörde ilk defa– “arkanızdayım, görevimi yapıyorum, serbestleşme çerçevesinde serbest piyasa ekonomisinin doğal işleyişi içerisinde regülatör olarak görevimin başındayım” diyor.
Zaten TK, “geçici ara bağlantı ücreti” konusunda Ankara’daki toplantıda bu kararın arkasında olacaklarını vurgu yaparak; bu iki işletmecinin haklarını korunmaması konusunda Türk Telekom’u idari para cezası beklediğini ifade etti.
turk-internet.com : TK’nın aldığı bu “geçici ara bağlantı ücreti” bahsi geçen iki firmaya haksız rekabet avantajı sağlamıyor mu? Diğer firmalar bu yeni ücretlerden yararlanamayacak mı?
Cevap: Bu oldukça zor bir soru. Çünkü TK, Ankara’da gerçekleşen toplantıda, Madde 21. çerçevesinde başvuran iki firmanın Türk Telekom ile “Ara Bağlantı Sözleşmesi” imzalamayarak kendilerine başvurduğu için başvurularının işleme konduğunu ve uzlaşmazlık şartlarının oluşması üzerine bu kararı aldıklarını belirtmiş.
Haksız rekabete gelince, ortada garip bir durum var. Çünkü bir tarafta –şerh düşseler de– hür iradeleriyle “görünürde” özel ticari bir işletme olan Türk Telekom A.Ş. ile sözleşme imzalamış işletmeciler var. Diğer taraftan ise yasanın verdiği hakları kullanarak, imza atmamış ve Madde 21.’den yararlanan işletmeciler sözkonusu.
Bu durumda TK’nın Netone ve E-Teknoloji olduğu konuşulan iki işletmeciye göndereceği kararı görmek lazım. Ayrıca incelediğimiz kadarıyla Türk Telekom A.Ş. sözleşmesinde Telekomünikasyon sektöründe ve mevzuatında değişiklik hasıl olması halinde, sözleşme şartları yeniden değerlendirilir ve düzenlenir gibi bir madde var.
Haksız rekabet dediğinizde birbiriyle çarpışan 2 hususu düşünelim;
- Bu 2 firmaya uygulanacak düşük rakam, diğer firmalara karşı bu firmaların daha düşük maliyetle çalışmasına yol açacak
- Ancak diğer firmalar eylül ayı sonlarından –hatta ağustos ayında da var– itibaren sözleşmeyi imzalayarak süre olarak öne geçmiş durumdalar. Bu da işin öbür yönü..
Diğer yandan bahsettiğimiz toplantıda TK, TT ile sözleşme imzalayan işletmecilere Madde 21.’in kapalı olduğunu, başvuruların –ve şerhlerin– geri çevrildiğini iletmiş.
Tabi ki çok küçük marjların söz konusu olduğu uzak mesafe hizmetleri sektöründe, bu iki firmanın aldığı “geçici ara bağlantı ücreti”, sektör tarafından haksız rekabete yol açacak bir fiili durum olarak görülüyor. Ancak, sektördeki imza atmamış ya da dışarıdan takip edenler de neden diğer işletmecilerin Madde 21.’ten yararlanmadığını sorguluyor.
Bu 2 firmaya uygulanacak fiyatın emsal teşkil edip etmeyeceği konusu, işin hukuki boyutunun netleşmesi neticesinde yorum yapılabilir hale gelecek.
turk-internet.com : Sizce Madde 21.’den diğer şirketler neden yararlanmadı?
Cevap: TK’nın Madde 25.’e başvuruları olumlu sonuçlandıracağına yönelik inançsızlıktan kaynaklandığını düşünüyorum. Tabi bunda TK2nın geçmiş yaklaşımlarının payı büyük.
Ancak TK bu konuda başarılı bir manevra ile regülatör görevini icra etti görülüyor. Aslında Avrupa Birliği Muktesebatı açısından da hem kendisini, hem de Ulaştırma Bakanlığını-Hükümeti kurtaran da bir adım bu. Muhtemelen bu tür bir hesap da yapılmış olabilir. Sonuç olarak, TK serbest piyasa, Rekabet Kurumu ve kamuoyuna karşı vecibelerini yerine getirdiğin dair önemli bir icraat gerçekleştirmiş oldu.
Şu anda Türk Telekomünikasyon pazarı ile ilgili olarak kimse çıkıp, serbestleşme olduğunu söyleyebilecek durumda değil. Ancak “Geçici ara bağlantı ücreti”, TK için görevini yerine getirme görüntüsü açısından önemlidir.
Hakemlik için başvuruda bulunmaya UMTH işletmecilerinin Madde 25. için zamanında başvuru yapmamış olması, TT ile anlaşması, şunu göstermiştir ki; işletmeciler kendilerine tanınan yasal hakları kullanma konusunda bilgi eksikliği içindeler ya da strateji hata yapıyorlar.
turk-internet.com : Sizce Madde 21.’den diğer şirketler neden yararlanmadı?
Cevap: TK’nın Madde 25.’e başvuruları olumlu sonuçlandıracağına yönelik inançsızlıktan kaynaklandığını düşünüyorum.
Ancak TK bu konuda başarılı bir manevra ile regülatör görevini icra etti görülüyor. Aslında Avrupa Birliği Muktesebatı açısından da hem kendisini, hem de Ulaştırma Bakanlığını kurtaran da bir adım bu. Yani TK serbest piyasa, Rekabet Kurumu ve kamuoyuna karşı vecibelerini yerine getirdiğin dair önemli bir icraat gerçekleştirmiş oldu.
Şu anda Türk Telekomünikasyon pazarı ile ilgili olarak kimse çıkıp, serbestleşme olduğunu söyleyebilecek durumda değil. Ancak “Geçici ara bağlantı ücreti”, TK için görevini yerine getirme görüntüsü açısından önemlidir.
Madde 21 yani hakemlik için zamanında başvuruda bulunmayarak, TT ile sözleşmeye imza atan UMTH işletmecileri; ban öyle geliyor ki, kendilerine tanınan yasal hakları kullanma konusunda bilgi eksikliği içindeler.
turk-internet.com : UMTH İşletmecileri şimdi ne yapacak?
Cevap: Açıkcası “geçici ara bağlantı ücreti” uzun süre konuşulacak ve muhtemelen yargıya intikal edecek konular olacak, benim görüşüm ise ortada imzalanmış ticari sözleşmeler sözkonusu olduğundan ve TK’nın yönetmelikleri de çok açık olduğundan bahsi geçen firmaların, henüz detaylarını bilmemekle birlikte TK’nın kendilerin sunduğu bağlantı ücretlerinden TT ile anlaşmaları halinde, kısa ve orta vadede önemli bir ticari avantaj elde edecekleri açık. Bundan rahatsız duyulacağı da.
Ancak sözleşmeyi imzalamış firmalar da, hakemlik için başvuran firmalara nazaran daha önce başlamış olacaklarından, onların da elde ettikleri ticari avantaj da var.
Yine de ben tarafsız olarak baktığımda pratikte TT ile ara bağlantının tamamlanmasının 6-7 ay sürdüğü gözönün alındığında diğer işletmecileri ticari olarak etkilemeyecek bir fiili durum oluşmuş olsa da, TK’nın da üzerine düşeni tarafsız olarak icra etmeye başladığını görmek olumlu ve sektöre yeni bir hava verir diye düşünüyorum. Ne de olsa, ara bağlantıyı imzalayan firmalar TK’dan bu tür bir karar çıkmaz sandıkları için imzaladılar.
Sonuç olarak benim görüşüm, sektörün geneli için hoşa gitmeyecek bir durum oluşmuş olsa da TK’nın sağlıklı çalıştığını ve üzerine düşeni yaptığını görmek açısından ileriye dönük serbestleşme konusunda yol almaya başladığımızı gösteren önemli bir durum oluştu. Sektörü yönetmelikleri okumaları konusunda uyaran TK Bşk. Yrd. Ertuğrul Karaçuha, söylendiğine göre biraz tepki almış olsa da, sanırım durumu tahlil ederken, yönelttiğiniz soruların cevaplarını verirken en temel konuyu göndeme getiriyor. Ben kendi hesabıma TK’nın şu anda rüştünü ispatladığına inanıyorum. Toplantıda tebliğ ettikleri yeni kararlarla birlikte. İnşallah böyle devam eder..
Aynı konuda Av.Ali Suat Güzeoğlu ile yapılmış röportajı Ara Bağlantıda Geçici Fiyata Başka Bir Bakış Açısı başlığı altında okuyabilirsiniz.
* Telekom İşletmecileri Hem Ağlıyor, Hem İmzalıyor
** TK’dan 2 Firmaya Geçici Ara Bağlantı Fiyatı
*** Telkoder’in UMTH İşletmecileri Sorunlar Raporu
**** Telekom’da Aydınlık; TK Lisanslara Sahip Çıktı
**** Dünkü TK Toplantısı ile İlgili Telkoder Açıklaması

Kaynak : 