1. ÖZET
İçinde bulunduğumuz yüzyıl “bilişim ve iletişim çağı” olarak nitelendirilmektedir. Bu isimlendirme teknolojinin hızla ilerlemesinin bir sonucudur. Bilgisayar denilen cihazın, günümüzde her alanda öne çıkması, yaşadığımız gerçek hayatın “e-hayat” konumuna yönlenmesine sebep olmuştur. İnternet bu anlamda tüm yaşantımızın kaçınılmaz bir parçası olarak hayatımıza yerleşmiştir. İnternet üzerinden video, ses, görüntü ve benzeri tüm sayısal verilerin aktarılması rahatlıkla gerçekleştirilebilmektedir. Bu ise ülkemiz için yepyeni sahalar ve bu sahalarla ilgili kanuni düzenlemeler gerektirmektedir. İnternet üzerinden ses iletimi (özelde telefon görüşmesi) VoIP internet/intranet hizmeti olarak bilinmektedir ve 4502 sayılı yasanın, 406 sayılı Telgraf ve Telefon Kanunu’nun 3.maddesi[1] gereği özgürce ülkemizde uygulanabilir. Ancak kanunun ilgili bu maddesi ve detayları bazı kurumlarca yanlış algılanmış, bu teknik konuyu güncel yaşama geçirmek isteyen girişimciler madur durumda bırakılmışlardır. Makelem, bu kanun maddesinin özgürlükten yana olduğunu teknik bir dille belirtme çabası içerisinde hazırlanmıştır.
2. INTERNET ve İLGİLİ HİZMETLER
Bilgisayar Ağı(Network); bina içi, binalar arası, kampüsler arası, şehirler arası ve/veya ülkeler arası kurulabilir. Kurulan “Bilgisayar ağları” ana omurga üzerine “Router”(yönlendirici)’lar aracılığıyla bağlanırlar. “İnternet”; bütün bilgisayar ağlarının bağlandığı büyük omurgaya (dünya çapında oluşmuş büyük bilgisayar ağı) denir. Bilgi paylaşımı ve hizmetler bu omurga üzerinde gerçekleşir. Bu anlamda dünya “global köy” olarak tanımlanır.“Intranet”;“Kurumsal Ağ” demektir, bilgisayar ağı omurgası sadece kurum için kurulmuştur. Bilgi paylaşımı ve hizmetler kurum içi kalır. Her iki durumda da kullanılan omurga “Network”(Bilgisayar Ağı) omurgasıdır ve “telefon şebekeleri” ile kurulmazlar. Kurulum yukarıda bahsi geçen Router/Switch/Hub vb… aktif cihazlar üzerinden gerçekleştirilir.
Ağ üzerinde verilen hizmetlerden bazıları şunlardır;Web Servisleri / Web Hosting (internet sitesi hizmeti almak/vermek), E-mail Servisleri (Posta hizmetleri almak/vermek), Video Konferans hizmetleri (almak/vermek), Chat hizmetleri (yazışma platformu hizmeti almak/vermek), Internet üzerinden Fax hizmeti (almak/vermek), Internet üzerinden Televizyon/Radyo yayını (almak/vermek), Internet üzerinden Görüntülü/Sesli mesaj (almak/vermek), Internet üzerinden Online Banka hizmetleri (almak/vermek), İnternet üzerinden Ses İletimi (VoIP)(almak/vermek) vb….
Yukarıda bahsi geçen hizmetlerin tamamından faydalanabilmek için olması gereken temel altyapı; “İnternet”’e bağlı olmak ve bu sayede “Internet Protocol numarasına” sahip olmak gerekmektedir. Bu numara kısaca “IP adresi” olarak bilinir. Yukarıdaki hiçbir hizmet, IP adresi olmadan yapılandırılamaz. Yukarıdaki hizmetlerden herhangi birisi, hiç telefon hattı kullanmadan yapılabilir. Örneğin, KabloNet(Kablolu TV üzerinden İnternet Hizmeti) hizmeti alan herhangi bir kişi yukarıda bahsi geçen hizmetlerden yararlanabilir, hizmeti verebilir.
Telefon hatları ile kurulmuş olan yapıya PSTN denir. PSTN (Public Switched Telephone Network) tamamen telefon şebekelerinin oluşturduğu ağ yapısıdır. Internet/Intranet ise genel adıyla PSDN (Public Switched Data Network) üzerinde çalışmaktadır[2].Telefon şebekeleri ile kurulmuş olan PSTN altyapısında “internet” yoktur, bilgisayar yoktur, yazıcı(“printer”) yoktur, kamera yoktur, mikrofon yoktur vb. İnternet alt yapısında “sabit bir hat kalitesi” yoktur. Telefon hatlarında ise hat belli bir kalitede olmak zorundadır.
Yazının sonraki bölümünü VoIP Hakkında Yasalara Teknik Bakış – 2 başlığı altında okuyabilirsiniz.
Kaynak : 