WordPress’in tamamının Türkiye içinden erişime kapatılması konusunda yapılan itirazın 1 kasımda mahkemece haklı bulunduğunu ve tedbir kararını kısmi hale çevirdiğini 2 gün önce haber olarak vermiştik.
Mahkemeler kanalıyla, sitelerin tamamının erişime kapatılması olayları aşağı yukarı 2004’den bu yana sürüyor. Bir anlamda Müyap’ın telif haklarına aykırı davranan ve yayıncılarına ulaşılamayan sitelere karşı başlattığı işlemlerle kamuoyunun gündemine düşen bu olaylarda bazen haklı işlemler yapılabiliyor ama haksız olan işlemlerin de var olduğunu biliyoruz. WordPress olayı bir anlamda, bu olayın hukuki taraftaki işlemleri açısından ilginç ve Türkiye’deki online yayıncılık sektörü açısından önemli bir konuyu daha iyi gösterdiği için olayın detaylarını, kahramanlarına yani itirazı yapan blogger ve avukatına sorduk. Blogger aynı zamanda Ekşi Sözlük’ün kurucusu olan Sedat Kapanoğlu, Avukatı ise Başak Purut. Bakın bize neler anlattılar;
turk-internet.com : Sedat Bey siz wordpress’in tamamının Türkiye’den erişime kapatılmasına neden itiraz yaptınız?
Sedat Kapanoğlu : Önce şunu ifade edeyim: Ekşi Sözlük bugüne kadar defalarca hukuki yönden zor duruma düştü, erişime kapatıldı, içeriği kaldırtıldı. Bunların hepsine teker teker itirazda bulunduk ve bu itirazların her biri dava hakimleri tarafından makul bulundu, kapatma kararları geri alındı (devam edenler de var).
Bu konulardaki kararların ancak ayrıntılı izahatle geri alınabiliyor olması, yani baştan bu tür kapatma taleplerinin hukuka aykırı bulunup reddedilmiyor olması bence Internet mecrasının yapısı ve işleyişinin yeterince bilinmiyor olmasından kaynaklanıyor.
Bundan yaklaşık bir yıl öncesine kadar T.C. hukukuna göre bir web sitesi bir gazeteyle aynı şeydi. Yani Ekşi Sözlük, günde 10 bin yazarının günde 4000 köşe yazısı yazdığı, 7 milyon sayfalı bir gazeteydi (tam olarak böyle demek doğru olmaz ama internet’in varligi mevzuat açısından bakarsak göz ardı ediliyordu).
Yeni Bilişim kanunu(İNTERNET ORTAMINDA YAPILAN YAYINLARIN DÜZENLENMESİ VE BU YAYINLAR YOLUYLA İŞLENEN SUÇLARLA MÜCADELE EDİLMESİ HAKKINDA KANUN) bunu kısmen düzeltti ama Internet’in yapısı ve işleyişi hala adliye koridorlarında bir efsane olmayı sürdürüyor.
WordPress.com’un erişime kapanması aynen Ekşi Sözlük ve Youtube yasakları gibi bilgiye erişim özgürlüğünü kısıtlayıcı niteliğe sahip, şikayetlerin kapsamıyla orantısız. Sadece bireysel haklara değil, Internet’in doğasına da aykırı. Bugün bu şartlarda bizim hukuki bir uyanış sağlayabilmemizin ilk aşaması yeni emsaller yaratmak, bu emsallerin çoğalıp birikip gelecekteki kararlarda daha dikkate alınır referanslar haline gelmesini beklemek.
WordPress.com için bu itirazı yürütmemizin sebebi de buydu. Eğer bunu biz yapmasaydık, Türkiye’de temsilcileri olmayan WordPress.com buna itiraz etmeyecek, sonsuza kadar da erişime kapalı kalacaktı muhtemelen. “Uzakta… Asya’da bir ülkeden, bu siteye giremiyorlarmış, vah vah….” denilecekti. Elimizde imkan olduğu sürece bunları düzeltmeye, online yayıncılık alanının düzgün şekillenmesi için çalışmaya kararlıyız.
turk-internet.com : Avukat Bey, bize bu davanın safhalarını anlatır mısınız? İtiraz neydi? Davada bundan sonra nasıl bir yol izlenecek. Yani wordpress.com ne zaman erişime açılacak? Mahkeme bir yazı mı yazacak erişimi kapatan ISS’lere?
Avukat Başak Purut : WordPress’in ne olduğu ve davanın oluşumunu özetlemek gerekirse: WordPress bir çeşit blog(günce) sitesidir ve her kullanıcıya ayrı bir blog (günce) alanı tahsis edilir. Kullanıcılar bu alanı kendi tasarruflarında kullandıklarından blogları aynı domain üzerinden yayın yapan birbirinden bağımsız internet siteleri olarak tarif etmek yanlış olmaz.
WordPress’te bulunan bir milyondan fazla blogdan birkaçının bir şahsa (Adnan Oktar) ilişkin, bilgi aktarmak maksadıyla kullanılması üzerine, şahsın avukatları içeriğin hukuka aykırılığından bahisle wordpress’in tamamının Türkiye erişimin engellenmesini istemişler, mahkeme de bu yönde bir tedbir kararı vermiştir.
Ben Sedat Kapanoğlu’nun vekili sıfatıyla, mahkeme tarafından orantısız olarak verilmiş, varmak istediği sonucun çok ötesine geçmiş olan tedbir kararından haksız yere etkilenen dava dışı “üçüncü kişi” olarak tedbir kararının kaldırılması veya değiştirilmesi talebiyle başvurdum.
Temel olarak iki dayanağımız vardı. Birincisi, 5651 Sayılı yasanın 9.Maddesinin bu gibi durumlardaki uygulamayı net olarak düzenlemiş olması, diğeri de verilmiş olan tedbir kararının dava dışı kişilerin hak ve özgürlüklerini olumsuz yönde etkileyecek genişlikte olması.
5651 sayılı kanun nedeniyle uygulamada yerleşmesi gereken değişiklikleri ayrıca inceleriz, kısaca söylemek gerekirse bu kanun sonrasında kişilik hakları ihlali için tümden site kapatma kararı verilemediği gibi, kararı veren merci de sulh ceza mahkemesi olmalıdır. Burada her iki hususa da aykırı bir uygulama yapılmıştır.
Konuya ilişkin dilekçelerimizi ekte sunuyorum. Nihayetinde mahkeme 5651 çerçevesindeki başvurumuza ilişkin zımni bir olumsuz karar vermiş durumda şu an, diğer dayanağımız olan tedbir kararının orantısız genişliğinden bahisle sadece şikayete konu yazılarla sınırlandırılmasına karar verdi tedbirin.
Burada şu da var, mahkeme kararın bu haliyle uygulanması için Telekomünikasyon Kurumu’na yazı yazılmasına karar verdi. Bildiğiniz gibi Türk Telekom’a belli linklerin kapatılması yönünde giden talepler geri çevrilmekte ancak buradaki fark, şikayete konu sitelerin ayrı adreslerinin bulunuyor olması. (adnanoktar.wordpress.com gibi) Bu nedenle mahkemenin yeni kararının uygulaması sanıyorum zor da olmayacaktır. Şu an bu kararın uygulanmasını sağlanması safhasındayız, umarım bu aşamada teknik bilgisizlik veya yetersizlikler nedeniyle aksamalar yaşamayız.
Kaldı ki, konuyla ilgili olarak WordPress’in site sahibiyle de daha önce
iletişime geçmiştim, mahkemenin tedbir kararının düzeltilmiş yeni halini uygulamak açısından bir uygulamaya da gidilmesi belki mümkün olabilir, Türkiye sınırları içerisinde uygulanmak şartıyla.
Bunun dışında davanın seyrinin ne yönde olacağını söylemek erken olduğu gibi, WordPress’in vekili olmadığımdan, konunun bu tarafına yönelik yorum yapmam uygun düşmeyebilir.
Kaynak : 