Teknoloji dünyasında merakla beklenen Amerika Birleşik Devletleri “2009 R&D 100 Ödülleri” geçtiğimiz gün açıklandı. İstanbul Teknik Üniversitesi (İTÜ) mensubu ve mezunu altı araştırmacının geliştirdiği “Süper sert ve kaygan kaplama (SSKK)” isimli çalışmaları, nanoteknoloji biliminin en önemli alanlarından biri olan
ince film dalında ödüle layık görüldü.
İTÜ Kimya Metalurji Fakültesi, Metalurji ve Malzeme Bölümü öğretim üyelerinden Prof. Dr. Mustafa Ürgen, Prof. Dr. Ali Fuat Çakır, Doç. Dr. Kürşat Kazmanlı, Yar. Doç. Dr. Özgül Keleş ve halen Argonne Milli Laboratuvarı’nda çalışmalarını sürdüren Dr. Ali Erdemir ve Dr. Osman Levent Eryılmaz tarafından geliştirilen SSKK, Argonne Milli Laboratuvarı ile yapılan ortak çalışmalar sonucu 2007’de Argonne Milli Laboratuvarı adına alınan ABD patentine dayanıyor. İTÜ’lü akademisyenler ve İTÜ mezunu araştırmacıların ürettiği kaplamanın lisansını Galleon International Co., Brighton, Michigan (ABD) ve Hauzer Technocoating (Hollanda) alarak, uygulama çalışmalarına başlamışlardır.
SSKK, motorlar dahil, her tür hareket eden mekanik sistemin performansını önemli boyutta iyileştirebilen “kristal-kimyası” yaklaşımına uygun bir modele dayanmaktadır. Laboratuvar deneylerinde SSKK ile kaplanmış çelik yüzeyinde sürtünme, kaplanmamış çeliğe göre %80 azalmıştır. Daha da önemlisi, ağır sınır yağlama koşullarında çalışan kaymalı sistemlerde SSKK aşınmayı hemen hemen tamamen ortadan kaldırmıştır.
Günümüzde sürtünme kayıpları, motorlarda harcanan yakıt enerjinin %10-20’sine eşdeğerdir . (Bu oran, motor boyutu, tipi, çalışma koşulları ve hava koşullarına bağlı olarak değişmektedir.) Dolayısıyla sürtünme, motorların yakıt tüketimini artırmasının yanında atmosfere daha fazla kirletici gönderilmesine de neden olmaktadır. SSKK kullanılması hem enerji tüketimini hem de çevre kirlenmesini büyük oranda azaltma
Kaynak : 