Bu söyleşinin 1ci bölümünü Ali Fuat Çötelioğlu : Olaya Lisans Satışı Diye Bakılınca, Outsource Projeler InSource Hale Dönüşmeye Başladı – I başlığı altında okuyabilirsiniz.
Bir önceki bölümde, bilişim sektörünün üretici (vendor), entegratör (bütünleyici) ve yerli firmalarının CIO’larla ilişkilerine baktık. Bu bölümde Çötelioğlu’ndan çuvaldızı kendilerine batırmalarını ve CIO’lar tarafının eksiklerini anlatmasını istedik.
turk-internet.com : Peki buna bakarken CIO tarafında neler eksik ya da nasıl davranılıyor? Mesela CIO’lar bu stratejiyi taşıyabiliyorlar mı sizce?
Ali Fuat Çötelioğlu : Taşıyabilen var, taşıyamayan var, taşıması istenilen var, taşıması istenilmeyen var. Yani durumlar biraz karışık diyebilirim. C level kavramını bile ülkemiz doğru kullanmıyoruz. Bu GM e bağlı çalışıyorum demek değil. Yönetim takımı olarak rolünün tanımı kurum içinde yerleşmiş olması anlamına geliyor. O yüzden de hala karışık diyorum. IT stratejisinin yapılması Head of IT den isteniyor ama yönetim takımında yer almıyor durumları bu işin taşınmasını imkansız kılıyor. Siz istediğiniz kadar Head Of IT ye CIO diyin, CEO a bağlayın, OLMUYOR.
Hissedar, Teknoloji işimizin ana bileşeni olduğuna gerçekten inandığı zaman bu süreç doğru yürüyecek, farklı CEO, farklı CIO yu mutlaka isteyecek. Yurtdışı örnekleri bize bu şekilde gösterdi.
C level kavramını gelişimine bakarsak , her bir rolun oturması zaman almış. Genel Müdür kavramı her zaman vardı. CEO rolunde zorlanmadık, ama CEO nun zorlandığı konu yönetimin bir takım işi olduğu ve kendisinin orkestra şefi olduğunu anlaması oldu. C level yönetim takımının oluşması ve rollerin belirginleşmesi son 10 yıllık bir olay. İlk ön plana çıkan C-level rolü CFO. Bugün basın toplantısı düzenleyen bir CEO, CFO sunu mutlakatop atabileceği uzaklıkta tutuyor. Global ekonominin şirketler üzerindeki ektisi bunu zorumlu kıldı. Sıra CIO rolunde. Bu roller bir miktar teknik uzmanlık da gerektiren disiplinler ve CEO ların bu knowhow a ihtiyaçları var, şuan olmadığını düşünen CEO larda yeni jenerasyonla değişecekler. Teknoloji bunu zorlayacak, ayak uydurmayan iş ve lideri yok olmaya mahkum. Aynı şekilde gelenelsel IT yöneticiliğinden sıyrılmayan ve işden anlamayan CIO larda bu değişimden payını alacak.
Digitalleşme trendi bu süreci hızlandıracaktır. Bu dönüşümü gerçekleştirmiş başarılı şirket ve yönetici örnekleri her geçen gün artmakta. Yerimizi almalıyız
turk-internet.com : C levelde mı?
Ali Fuat Çötelioğlu : C level’da kendini bu değişime hazırlayacak. Şu anda bunun muhtelif örnekleri, büyük grup ve şirketlerde var ama bunların daha fazla artıyor olması lazım zaman içinde. Hem CEO’ların CIO’ların bu konuyu desteklemesi, hissedarların yönetimden beklentilerin artması ile beraber oluşacak.
Şu anda iki grupta benim gözlemlediğim şey şu; biz CIO kavramını biraz genişleterek kullanıyoruz. Yani IT managerlik rolünü üstlenen arkadaşlarımızdan CIO’luk bekliyoruz. Özetle Yetki , sorumluluk ve kaynak aynı anda vermeden sonuç bekliyoruz, O da çok mümkün olmuyor.
Siz günlük operasyondaki işler ile bu derece ilgilenip bu kadar teknik çözümlerin içinde yer alırsanız, zaten işi destekleyecek ve yarınlara bakacak bir vaktiniz ve fırsatınız kalmaz.
Dolayısıyla bu çerçeve içinde değerlendirebilirim. Kötü bir gidişimiz yok, iyiye doğru bir gidiş var ama yavaş, çok yavaş. Bu da bence müşteri tarafının beklentisiyle hızlanabilir. Yani bir dönem geldiğinde bu yeni jenerasyon diye tabir ettiğimiz arkadaşlar daha kısa sürede CEO koltuklarına oturacaklar ve digital CEO lar göreve geldikleri zaman, beklentileri çok farklı olacak.
turk-internet.com : Teknolojik açıdan mı?
Ali Fuat Çötelioğlu : Tabii ki! Şu anda yönetim toplantılarında teknoloji konuşulmadan her seviyede iş dönüyor ama maximum 10 sene içinde oradaki adamın günlük hayatı teknolojiyi konuşmak olacak ve birbirlerine bakacaklar; “e bunu kime soracağız? Biz bunu konuştuk iyi güzel ama burada bir de bilirkişi lazım”. Nasıl ve Kim yapacak işi?
Dolayısıyla bence CIO’nun ana rolü şirketinin işini en az iş liderleri kadar bilen ve teknoloji tarafında “şirketin bilirkişisi olmak” olarak görüyorum. Şirket yönetimine o anlamda destek vermekten ziyade digital dönüşüme liderlik etmeli. Yavaş yavaş oluyor ama bu biraz zaman alacak. Diğer iş liderlerinin ve CEO ların bundaki faydayı görmeleri, sindirmeleri şart. Sindirme kelimesini bilerek kullandım. Tadı güzel olan yemeğe bile mideniz alışık değil ise sıkıntı çıkar.
turk-internet.com : Burada aslında bir karmaşayı da ifade ediyorsunuz değil mi? İş birimleri son zamanlarda artan oranda bilişim tarafının görevini de yapıyor gibi, kendisine ait yazılımları/donanımları kendisi alıyor gibi şikâyetler var ama aslında dediğiniz gibi bunların tek elden ve tepeden yönlendirilmesi lâzım, değil mi?
Ali Fuat Çötelioğlu : Tabii ki, yönetim seviyesinde iş liderlerini destekleyecek ve projesini alıp götürecek bir teknik CIO rolü lazım. Hala teknik diyorum aslında çok teknik bir rol olmamakla beraber, diğer C level yöneticilere göre bu daha ciddi anlamda bir know-how gerektiren bir rol. Görece teknik ve hep bu şekilde kalacak.
Yönetim de IT nin lideri yoksa tabii ki ne yapıyorlar? Kendileri almaya kalkıyor. Onlar satıcı adamlar. Yani onlar iş adamı. Bir şekilde işini götürecek. Ya firmayı olmadı partneri bulur, bir şekilde işini yapıyor. Sonra işler sarpa sarsa da, yolda toparlarız diyerek yürüyor. Dolayısıyla burada IT yöneticilerinin daha ön plana çıkıp projeyi buna göre şekillendirmeleri lazım çünkü bu projelerin çoğu başarı hikaye ile sonuçlanmasa da, kapsam daraltılarak, “mış gibi” yapılarak tamamlanabiliyor. Elde edilebilecek faydadan çok daha azı elde edilebiliyor. Niye? Çünkü şirket tarafında teknik bir göz ile buna destek veren, planlayan ve bunun arkasında duran liderlerimiz eksik yada bypass edilmiş. Bunlar zamanla yerine oturacak.
turk-internet.com : Yani su, yolunu bulacak…
Ali Fuat Çötelioğlu : Evet su, yolunu bulacak. Biraz deneme yanılma yöntemi ile öğreniyoruz. Türk insanı öğrenme sitili, araba kullanmayı da malesef trafikte vura vura öğreniyoruz biz. Tam hedefimizi bilemediğimiz için, yanlış yollardan denemeler yapıyoruz ama diyorum ya bu Y kuşağı kısa sürede yönetici koltuklarına oturduğu zaman işler değişecek. O zamana kadar beklentileri karşılayabilecek alt yapıları kurmak ve iş iş liderleri kadar öğrenmek lazım ; çünkü Yeni nesil C level lar geldiğinde hemen isteyecek, bekleme gibi bir şey olmayacak.
Mevcut CIO rolündeki arkadaşların da istedikleri seviyede imkanları yoksa ve yönetim beklentisi de olması gerektiği gibi değilse bile, bu dönemde en azından geleneksel IT uygulama ve alt yapı tarafında projelerini hızlıca tamamlanması gerektiğini düşünüyorum. Özetle IT nin süreç odaklı hizmet verdiği ve müşterinin iç müşteri olduğu evrenin sonuna geldik. Bu kısımda alttan ders kalmamalı. Yani bu geçiş dönemini CIO’ların kendi ev ödevleri içinde tamamladıkları evre olarak değerlendirilebilir. Çünkü gün geldip talep edildiğinde, patronlar asla beklemiyor. Yani “Dur, ben alt yapıyı düzelteceğim, şöyle bir projem var, 1 yıl şunu yapacağım” dediğinde, onlar zaten o zaman seni unutmuş oluyorlar.
Bu söyleşinin 3cü bölümünü Ali Fuat Çötelioğlu : Üretici / Satıcı Firmalar Desteğe daha Fazla Kaynak Ayırmalı ve Bunu da Yurtdışına Anlatmalı – III başlığı altında okuyabilirsiniz.
Kaynak : 