Geçtiğimiz günlerde mobil telefon sektöründe etkin 3 derneğin ortaklaşa düzenlediği bir panelde, cep telefonu sektöründeki kayıtdışılık tartışıldı. Biz de bu çerçevede, MOBİSAD Yönetim Kurulu Üyesi Caner Özgül ile son yıllarda katlanarak artan ülkeye kaçak telefon girişi ve mobil teknolojilerin ülkemize sağlayacağı getiriler başta olmak üzere pek çok konuyu ele alan bir söyleşi gerçekleştirdik. Gelişigüzel hizmet veren teknik servislerin, hem vatandaş mağduriyetine ve hem de ülke ekonomisine büyük zararlar verdiğinden yakınan Özgül, kayıt dışı ile mücadele etmek için gereğini yapacaklarını söylüyor.
turk-internet.com; “Temiz Sektör, Temiz Toplum ne demek?” Yeterince biliniyor mu?
A.Caner ÖZGÜL; Biz, 2004 yılında bu sloganı ortaya koyduk. Sektörümüzün kayıt dışından ve yarattığı kirlilikten arındırılması ile ilgili gayretlerimizin, çalışmalarımızın bir noktada kısa bir ifadesi anlamını da taşıyor. Bu slogan sadece mobil telekomünikasyon sektörünün değil, toplumdaki hemen herkesin benimsemesi gereken bir slogandır. Sektörümüzde ilgili tüm kurumlar, medyamız, tüketici dernekleri, kamu, yani sektörümüzün dokunduğu tüm noktalar artık bu sloganımıza aşinalar.
turk-internet.com; 5392 saylı yasa ne getiriyor?
A.Caner ÖZGÜL; 5392 nolu kanun, Türkiye’de ithal edilmiş ve ithal edilecek olan tüm GSM cihazlarının kayıt altına alınmasını ve bunun IMEI denilen kimlikleri üzerinden kayıt altında tutulmasını sağlayan bir düzenlemeyi getiriyor. Yaşanılan tüm olumsuzluklar önemli ölçüde bu cihazların kayıtlı olmamasından kaynaklanıyor. Ancak, yasanın uygulanmasından sonra olumsuzluklar büyük ölçüde ortadan kalkmış durumdadır. Ancak son 15 günde yaşadığımız iki hadise var. Bunlardan biri ulus olarak hepimizi büyük acılara boğan, insanlık dışı terör saldırısı, diğeri ise gene 3 yıl önce olduğu gibi cep telefonu gaspedilmek için hunharca katledilen bir kamu görevlisinin öldürülmesi.
Bu hadiselerin temelinde sektörümüzde ikinci el cihaz ticaretinin tamamen kayıtdışı yapılıyor olması, bu konuda ve satış sonrası hizmetlerde ciddi düzenleme boşluklarının olması yatmaktadır.
Köşe başlarında, tezgahlarda, sokak aralarında kayıt dışı ile beslenen önemli bir kesim vardır. Bu yapı suça, suçun kolaylıkla gerçekleşmesine zemin hazırlamaktadır.
Dolayısıyla yeni ithal edilen cihazlarda kayıt dışını bertaraf etmekte çok önemli yol kat edildi ancak sektörümüzde kayıt dışını yok etmek için önemli iki adımın daha atılması lazımdır.
Biri ikinci el cihaz ticaretinin kayıtlı yapılmasını sağlayacak düzenlemeler, bir diğeri ise satış sonrası hizmetlerle yani teknik servislerle ilgili düzenlemeler
turk-internet.com; 2’nci el telefonların ambalajlı ve tekrar klonlanmayacak şekilde satışlarının yapılması ile ilgili düzenleme hakkında neler söyleyeceksiniz?
A.Caner ÖZGÜL; Biz, MOBİSAD olarak şu görüşü ortaya koyduk; 2’nci elde alım-satımlarda hiç bir kayıt düzeni yok. Bu tablo, cep telefonu orijinli suçların tekrar gündeme gelmesine sebep olmaktadır. Bunu yanı sıra tüketicinin mağduriyeti, devletimizin vergi geliri kaybı ve sektörün yaşadığı haksız rekabet diğer önemli sonuçlarıdır. Bundan 2. el cihaz ticaretinin kayıt altında yapılan bir iş haline getirilmesi lazım. Bunun için atılması gereken en önemli adım aynen otomobilde olduğu gibi KDV oranının yüzde 18’den yüzde 1’e çekilmesi lazım. Eğer bunu sağlanırsa bu işi yapamayan mağazalar 2’nci el ticareti de kayıtlı yapıyor olacaktır. Şu anda bizler neden yapamıyoruz? Çünkü, 2. el cihazı satarken yüzde 18 KDV eklemek durumundayım, ama bu işi kayıtsız yapanlar sadece karlarını koyup satabiliyorlar. Sadece burada yüzde 18 gibi büyük bir fark oluşuyor. Ben nasıl rekabet edebilirim bununla? Her yıl 6 milyon cep telefonu bu şekilde kayıtsız olarak el değiştiriyor. Burada bir ayrıntının göz ardı edilmemesi gerekiyor. Bütün ithal edilen cihazlar 5392 sayılı yasa ile kurulan MCKS dediğimiz Merkezi Cihaz Kayıt Sistemi aracılığı ile Telekomünikasyon Kurumu’nda kaydediliyor. Önerimizle, bu sistemde kayıtlı olan cihazların ikinci elini kastediyoruz. Yani, yurt dışından ikinci el cihaz ithalatını kastetmiyoruz.
Bu makalenin devamını burayı tıklayarak okuyabilirsiniz.
Kaynak : 